از آشپزخانه تا کارخانه؛ روایتی از انتصاب یک مدیرعامل صنعت خودروسازی/ بررسی عملکرد یکسال گذشته مقدم در بن رو

به گزارش خبرنگار گروه اقتصادی خبرگزاری دانشجو؛ اگر طی سال‌های گذشته عملکرد مدیران عامل شرکت‌های خودروسازی ـ چه بزرگ و چه کوچک ـ به‌صورت دقیق، شفاف و مستمر مورد ارزیابی قرار می‌گرفت، بی‌تردید می‌توانست نتایج مثبتی برای این صنعت به همراه داشته باشد؛ چه در حوزه انتصابات و گزینش مدیران متخصص و باتجربه و چه در زمینه کیفیت تصمیمات مدیریتی و عملکرد اجرایی.

آنچه امروز به‌عنوان حلقه مفقوده در صنعت خودرو به چشم می‌خورد، نبود سازوکار جدی برای پایش و بررسی عملکرد مدیران است؛ خلأیی که سبب شده کمتر نهادی به کارنامه گذشته مدیران در این صنعت حساس و اثرگذار ورود کند و در نتیجه، برخی رفتار‌های سلیقه‌ای یا تصمیمات غیرکارشناسی بدون هزینه مدیریتی تداوم یابد.

یک نمونه قابل بررسی

در همین چارچوب، می‌توان به عملکرد یکی از مدیران صنعت خودرو اشاره کرد که به‌تازگی دوره مدیریتش در خودروسازی «بن‌رو» به پایان رسیده است.

مرور سوابق احسان مقدم نشان می‌دهد بخش عمده‌ای از فعالیت حرفه‌ای او در حوزه روابط عمومی بوده است؛ از مدیریت روابط عمومی زامیاد گرفته تا فعالیت در مترو تهران و شرکت سرمایه‌گذاری گروه توسعه ملی. وی در مقطعی نیز از فضای سازمانی فاصله گرفت و به کسب‌وکار شخصی پرداخت و در راه‌اندازی و توسعه برند کترینگ «خورشت طهرون» عملکرد موفق و قابل قبولی از خود نشان داد.

با این حال، چند سال بعد با حکم مدیرعامل وقت سایپا و در شرایطی که گفته می‌شد برخی حلقه‌های نزدیک مدیریتی نیز در این انتصاب نقش داشتند، به‌عنوان مدیرعامل «بن‌رو» منصوب شد.

افت تولید و فرصت‌های از دست رفته

عملکرد مدیریتی وی در «بن‌رو»، اما محل تأمل است. این شرکت طی یک سال گذشته با کاهش محسوس تولید مواجه شد، برخی مسائل پرسنلی تعیین‌تکلیف نشد و عملاً برنامه توسعه‌ای مشخصی در مجموعه شکل نگرفت.

بر اساس آمار اعلامی گروه سایپا به سامانه کدال، تنها در سه‌ماهه ابتدایی سال جاری، «بن‌رو» به دلیل عدم دریافت به‌موقع مجوز‌های استاندارد برای ادامه تولید، حدود ۱۸ هزار دستگاه از برنامه تولید عقب ماند؛ رقمی که تأثیر مستقیمی بر عملکرد تجمیعی گروه سایپا گذاشت.

البته بخشی از افت تولید را باید ناشی از مشکلات تأمین قطعه و عدم تخصیص مناسب از سوی برخی قطعه‌سازان و تأمین‌کنندگان دانست، اما همه ماجرا به این موضوع محدود نمی‌شود.

موضوع اخذ مجوز‌های لازم از سازمان ملی استاندارد برای ادامه تولید وانت ۱۵۱ که می‌بایست در سال پیش از آن پیگیری و نهایی می‌شد، با تأخیر به اوایل سال جاری کشیده شد. این تعلل زمانی موجب شد «بن‌رو» فصل پرتقاضای بهار را عملاً از دست بدهد و برای مدتی در وضعیت تعلیق و رکود عملیاتی قرار گیرد.

خودرو‌های ناقص و سایه واگذاری

در ادامه نیز افزایش خودرو‌های ناقص در کف کارخانه، شرایط را پیچیده‌تر کرد و روند نزولی تولید ادامه یافت. در چنین فضایی، برخی بازیگران و مشتریان بالقوه برای خرید یا تصاحب این شرکت فعال شدند؛ آن هم در شرایطی که افت تولید می‌تواند ارزش‌گذاری یک شرکت در آستانه واگذاری را تحت تأثیر قرار دهد.

فارغ از بحث‌های مرتبط با واگذاری و ارزش سهام، نکته کلیدی اینجاست که انتخاب مدیران کارآزموده و متخصص تا چه اندازه می‌تواند در بزنگاه‌های اقتصادی تعیین‌کننده باشد. گاهی یک تصمیم به‌موقع یا یک پیگیری اداری مؤثر می‌تواند از کاهش چندین هزار میلیارد تومان از ارزش یک شرکت جلوگیری کند.

پرسشی درباره نظام ارزیابی مدیران

بدیهی است دسترسی عمومی به جزئیات کامل عملکرد مدیریتی در این دوره محدود است و انتظار می‌رود شرکت «بن‌رو» و گروه سایپا برای شفاف‌سازی، گزارش دقیق‌تری از عملکرد دو سال اخیر منتشر کنند.

با این حال، پرسش اصلی همچنان پابرجاست: چگونه مدیری با چنین کارنامه‌ای در طول دوره‌های مختلف مدیریتی در سایپا ابقا می‌شود و تنها پس از گذشت بیش از یک سال از استقرار تیم مدیریتی جدید کنار گذاشته می‌شود؟

تا زمانی که نظام ارزیابی عملکرد مدیران در صنعت خودرو شفاف، منظم و پاسخگو نباشد، تکرار چنین تجربه‌هایی دور از انتظار نخواهد بود.