کشت سورگوم در بندرعباس؛ راهکاری نوین برای مقابله با خشکسالی

باشگاه خبرنگاران جوان- محمد امیرمحمدی؛مدیر جهاد کشاورزی بندرعباس با اشاره به شرایط اقلیمی گرم و خشک استان هرمزگان گفت: با توجه به کاهش شدید منابع آب زیرزمینی و افزایش شوری آب و خاک در منطقه، تغییر الگوی کشت از گیاهان پرآب‌بر به گیاهان مقاوم به خشکی و شوری یک ضرورت اجتناب‌ناپذیر است.

سلمان انصاری افزود: گیاه سورگوم به دلیل نیاز آبی بسیار پایین (حدود ۴۰۰ تا ۶۰۰ میلی‌متر در فصل رشد)، مقاومت بالا به شوری (تا ۸-۱۰ دسی‌زیمنس بر متر) و سازگاری با دمای بالا، یکی از بهترین گزینه‌ها برای مناطق خشک مانند هرمزگان محسوب می‌شود.

صرفه‌جویی ۵۰ درصدی در مصرف آب

مدیر جهاد کشاورزی بندرعباس تصریح کرد: سورگوم در مقایسه با ذرت که به ۸۰۰ تا ۱۲۰۰ میلی‌متر آب نیاز دارد، حدود ۵۰ درصد صرفه‌جویی در مصرف آب دارد، در حالی که عملکرد علوفه‌ای آن تا 40 تن  در هکتار می‌رسد.

انصاری با بیان اینکه این طرح در بخش قلعه‌قاضی در ۶۰ کیلومتری شمال بندرعباس در حال اجراست، گفت: در فاز اول، کشت آزمایشی در ۵۰ تا ۱۰۰ هکتار آغاز شده و هدف ما توسعه آن به ۵۰۰ تا ۱۰۰۰ هکتار در سه تا پنج سال آینده است.

سودآوری اقتصادی برای کشاورزان

وی با اشاره به جنبه‌های اقتصادی این طرح گفت: هزینه تولید سورگوم در هکتار حدود ۳۳ تا ۴۸ میلیون تومان است و با عملکرد ۵۰ تن در هکتار و قیمت فروش ۱۲۰۰ تا ۱۵۰۰ تومان بر کیلوگرم، سود خالص ۲۰ تا ۳۰ میلیون تومان در هکتار برای کشاورزان به همراه دارد.

احمد کشاورز بندرعباسی هم می‌گوید:از زمانی که این گیاه کاشته می‌شود هزینه‌های ما هم کاهش یافته است و مجبور نیستیم ذرت علوفه‌ای با قیمت‌های بالا خریداری کنیم.

حمایت‌های دولتی

جهاد کشاورزان نیز در اجرای این طرح به کمک کشاورزان آمده است هم در آموزش و هم در تهیه بذر و تسهیلات.

علی داوودی کارشناس جهاد بندرعباس می‌گوید:دوره‌های آموزشی متعددی برای کشاورزان پیشرو برگزار شده و مزارع نمایشی ایجاد شده‌اند تا کشاورزان از نزدیک با مزایای این گیاه آشنا شوند.

وی گفت:حمایت‌های دولتی شامل یارانه بذر و کود، تسهیلات کم‌بهره برای خرید تجهیزات آبیاری نوین و بیمه محصول، از جمله مشوق‌هایی است که برای تشویق کشاورزان به کشت سورگوم در نظر گرفته شده است.

پیامد‌های زیست‌محیطی مثبت

مدیر جهاد کشاورزی بندرعباس با اشاره به فواید زیست‌محیطی این طرح بیان کرد: کشت سورگوم نه تنها باعث صرفه‌جویی در مصرف آب می‌شود، بلکه با سیستم ریشه‌ای عمیق خود به بهبود ساختار خاک، کاهش فرسایش بادی و افزایش پوشش گیاهی منطقه کمک می‌کند.

انصاری گفت: در صورت اجرای موفق این طرح، می‌توانیم سالانه ۱۰ تا ۱۵ میلیون مترمکعب در مصرف آب کشاورزی صرفه‌جویی کنیم و گامی مؤثر برای پایداری منابع آب زیرزمینی استان برداریم.

چشم انداز آینده

با توسعه کاشت این گیاه قرار است هرمزگان در تامین علوفه خود کفا شود..

مدیر جهاد کشاورزی بندرعباس می‌گوید:برنامه‌ریزی کرده‌ایم تا با ایجاد زنجیره ارزش کامل شامل تولید، فرآوری (سیلو و خوراک دام) و بازار فروش، این طرح را به یک الگوی موفق برای سایر مناطق خشک کشور تبدیل کرد.

وی افزود: با همکاری کشاورزان، بخش خصوصی و حمایت‌های دولتی، بتوانیم در افق ۱۰ ساله به خودکفایی در تأمین علوفه دامی منطقه دست یابیم و حتی به صادرات به استان‌های همجوار فکر کنیم.

کشت سورگوم از  اسفند آغاز و در طول سال 3 تا 4 بار برداشت می شود .  

پایان برداشت نیز در آذر است.
سورگوم گیاهی با منشا آفریقایی است که پس از گندم، جو، ذرت و برنج پنجمین غله مهم جهان است.

گزارش از محمد امیرمحمدی