بازگشایی هرمز پایان بحران انرژی نخواهد بود

باشگاه خبرنگاران جوان؛ مینا عظیمی - تحلیلگران می‌گویند توافق موقت بین آمریکا و ایران می‌تواند راه را برای از سرگیری دریانوردی در تنگه هرمز و جریان نفت و گاز هموار کند، اما به معنای بازگشت سریع به تجارت عادی انرژی نیست، زیرا بازگرداندن اعتماد در بین مالکان کشتی، شرکت‌های بیمه و پالایشگاه‌ها می‌تواند ماه‌ها پس از آشفتگی ناشی از جنگ آمریکا و رژیم تروریستی اسرائیل علیه ایران طول بکشد.

بلومبرگ به نقل از هریس خورشید، مدیر ارشد سرمایه‌گذاری در کاروبار کپیتال، نوشت که بازار‌ها تمایل دارند بازگشایی تنگه هرمز را موضوعی ساده تلقی کنند، در حالی که در واقع این یک فرآیند طولانی است. وی افزود که جریان‌های فیزیکی می‌توانند به سرعت از سر گرفته شوند، اما اعتماد معمولا با همان سرعت باز نمی‌گردد.

خورشید گفت که بازگشایی تنگه هرمز و عادی‌سازی جریان تجارت دو موضوع متفاوت هستند، زیرا بسیاری از خریداران ماه‌ها صرف تامین مسیر‌های جایگزین، تامین‌کنندگان و ذخایر کرده‌اند و بعید است که پس از بازگشایی تنگه هرمز، فورا به مسیر قبلی از طریق هرمز بازگردند.

پریانکا ساچدوا، تحلیلگر فیلیپ نوا، گفت که پایان درگیری و بازگشت تدریجی جریان نفت از طریق تنگه به ​​این معنی نیست که خسارات قبلی را می‌توان یک شبه جبران کرد. او خاطرنشان کرد که این خسارات شامل زیرساخت‌های نفتی و فشار اقتصادی است که کشور‌های واردکننده انرژی به دلیل هزینه‌های بالا در ماه‌های گذشته متحمل شده‌اند.

حمل و نقل مطمئن

شارو چانانا، استراتژیست ارشد سرمایه‌گذاری در ساکسو مارکتس، گفت که بازار‌ها ممکن است به تیتر‌های مربوط به بازگشایی تنگه هرمز واکنش ملایمی نشان دهند، اما واقعیت عملیاتی می‌تواند به دلیل مین‌روبی، هزینه‌های بیمه، ازدحام بندر و خطر تنش‌های ژئوپلیتیکی جدید پیچیده‌تر باشد.

تونی سیکامور، تحلیلگر بازار در IG استرالیا، معتقد است که پیش‌بینی کاهش شدید قیمت نفت خام در کوتاه‌مدت دشوار است، زیرا کشور‌ها از بازگشایی تنگه برای جبران کمبود ذخایر و پر کردن ذخایر استراتژیک نفت استفاده خواهند کرد، در حالی که قیمت‌ها در جلسات اخیر به دلیل انتظار برای توافق کاهش یافته بود.

لین تران، تحلیلگر بازار XS.com، گفت که هنوز برای رد کردن خطرات افزایشی برای نفت خیلی زود است، زیرا مسیر مذاکرات هنوز به یک توافق پایدار و قابل اجرا تبدیل نشده است. او افزود که تقاضای قوی همراه با بهبود کندتر از حد انتظار عرضه می‌تواند به قیمت‌ها حمایت تازه‌ای بدهد.

کریس وستون، رئیس تحقیقات گروه پپرستون، گفت که به نظر می‌رسد توافق آمریکا و ایران بر پایه‌های نسبتا سستی بنا شده است و خاطرنشان کرد که خواسته‌های ایران در مورد بازسازی، دریافت خسارت از آمریکا و آزادسازی دارایی‌های مسدود شده می‌تواند به نقاط اختلاف تبدیل شود.

سارا وخشوری، رئیس و بنیانگذار SVB Energy International، گفت که بسیاری از واردکنندگان و کشورها، تدارکات، تامین‌کنندگان و تنظیمات پالایشگاه‌ها را مورد بازنگری قرار خواهند داد و پیش‌بینی می‌کند که پس از بحران، تغییرات بلندمدتی در بازار‌های انرژی رخ خواهد داد.

خاویر تانگ، تحلیلگر ارشد بازار در ورتکسا، گفت که تکمیل توافق و پذیرش پوشش بیمه‌ای کشتی‌ها توسط شرکت‌های بیمه، ابتدا منجر به افزایش عبور نفتکش‌های خالی، سپس از سرگیری تولید نفت خام و پس از آن بازگشت پالایشگاه‌ها به فعالیت خواهد شد، در حالی که سلینا لینگ، اقتصاددان ارشد در OCBC، گفت که بهبود کامل تولید بسته به سرعت تعمیر تاسیسات آسیب‌دیده یا راه‌اندازی مجدد میادین تعطیل‌شده، می‌تواند زمان بیشتری طول بکشد.

اهمیت هرمز

اداره اطلاعات انرژی آمریکا، تنگه هرمز را یکی از مهمترین گلوگاه‌های نفتی جهان توصیف می‌کند که در سال ۲۰۲۴ حدود ۲۰ میلیون بشکه در روز نفت از آن عبور می‌کرد که معادل حدود ۲۰ درصد از مصرف جهانی مایعات نفتی است.

آژانس بین‌المللی انرژی می‌گوید حدود ۲۰ میلیون بشکه در روز نفت خام و فرآورده‌های نفتی در سال ۲۰۲۵ از این تنگه عبور خواهد کرد که معادل حدود ۲۵ درصد از تجارت دریایی نفت است. بیشتر نفتی که از خلیج فارس به آسیا می‌رود نیز از این تنگه عبور می‌کند و چین، هند و ژاپن از بزرگترین واردکنندگان آن هستند.

این آژانس توضیح می‌دهد که جایگزین‌های تنگه هرمز محدود هستند، زیرا فقط عربستان و امارات خطوط لوله عملیاتی دارند که می‌توانند بخشی از صادرات نفت خام خود را از این تنگه دور کنند، با ظرفیت موجود تخمین زده شده بین ۳.۵ تا ۵.۵ میلیون بشکه در روز، که بسیار کمتر از کل جریان معمول از طریق این گذرگاه است.

اهمیت این تنگه تنها به نفت محدود نمی‌شود، زیرا آژانس بین‌المللی انرژی می‌گوید حدود ۹۳ درصد از صادرات گاز طبیعی مایع قطر و ۹۶ درصد از صادرات گاز طبیعی مایع امارات از هرمز عبور می‌کند که حدود ۱۹ درصد از تجارت جهانی گاز طبیعی مایع را تشکیل می‌دهد.

تقاضای چین و معضل تورم

در همین زمینه، بلومبرگ اکونومیکس اعلام کرد که توافق آمریکا و ایران می‌تواند راه را برای بهبود تقاضای نفت چین هموار کند، اما در صورت محدود ماندن جریان انرژی، می‌تواند فشار‌های تورمی را در سطح جهانی بازگرداند، چرا که کاهش واردات نفت خام چین در طول بحران، نقش ضربه‌گیر در بازار انرژی ایفا کرد.

چانگ شو و دیوید چو، اقتصاددانان بلومبرگ، نوشتند که هرگونه بهبود در تقاضای نفت چین، به ویژه اگر جریان نفت همچنان محدود باشد، می‌تواند شرایط بازار جهانی انرژی را سخت‌تر کند، فشار‌های تورمی را تجدید کند و وظیفه بانک‌های مرکزی را پیچیده‌تر کند.

چین بزرگترین خریدار نفت ایران است و وزارت امور خارجه چین خواستار حفظ آتش بس و بازگشایی خطوط دریایی شده و اعلام کرده است که این جنگ بر زنجیره‌های تامین، نظام تجارت و ثبات تامین انرژی جهانی فشار وارد کرده است و گفت‌و‌گو و مذاکره راه درست برای حل مسئله ایران است.

منبع: الجزیره