ثبت رکورد تاریخی ذخایر خون در روز‌های جنگ

باشگاه خبرنگاران جوان -احمد قره‌باغیان در جریان بازدید از پایگاه انتقال خون سمنان، با اشاره به عملکرد شبکه انتقال خون کشور در جریان جنگ اخیر، از افزایش قابل توجه ذخایر خون در سراسر کشور خبر داد.

وی گفت: پیش از آغاز جنگ، میانگین ذخایر خون کشور حدود پنج روز بود، اما با تلاش شبانه‌روزی کارکنان سازمان انتقال خون و استقبال گسترده مردم از اهدای خون، این شاخص به ۱۰ روز افزایش یافت و در مقاطعی از اردیبهشت امسال حتی از مرز ۱۲ روز نیز عبور کرد.

وی افزود: ثبت ذخایر بیش از ۱۲ روز برای نخستین بار در تاریخ سازمان انتقال خون رقم خورد که نشان‌دهنده همدلی مردم و آمادگی شبکه ملی خون‌رسانی کشور در شرایط بحرانی است.

مدیرعامل سازمان انتقال خون ایران با تاکید بر ضرورت جذب نسل جدید اهداکنندگان خون گفت: بانوان و جوانان زیر ۲۵ سال دو گروه هدف اصلی سازمان انتقال خون برای توسعه فرهنگ اهدای خون هستند.

وی افزود: در دوران دفاع مقدس حدود ۳۰ درصد اهداکنندگان خون را بانوان تشکیل می‌دادند، اما این میزان در سال‌های بعد کاهش یافت. با این حال در اسفند ۱۴۰۴ میزان مراجعه بانوان برای اهدای خون نسبت به مدت مشابه سال قبل ۷۹ درصد افزایش یافت که نشان‌دهنده استقبال دوباره این قشر از فعالیت‌های انسان‌دوستانه است.

قره‌باغیان همچنین از رشد مشارکت جوانان خبر داد و گفت: مراجعه جوانان زیر ۲۵ سال برای اهدای خون نیز طی جنگ اخیر حدود ۶۵ درصد افزایش یافته و این موضوع نویدبخش تقویت ذخیره اهداکنندگان مستمر در سال‌های آینده است.

وی با تاکید بر اینکه نیاز به خون محدود به زمان بحران نیست، بیان کرد: بیماران تالاسمی، مبتلایان به سرطان، بیماران دیالیزی، مصدومان حوادث و بیماران نیازمند جراحی‌های مختلف به صورت روزانه به خون و فرآورده‌های خونی نیاز دارند و به همین دلیل اهدای خون باید به عنوان یک اقدام مستمر و همیشگی مورد توجه مردم قرار گیرد.

مدیرعامل سازمان انتقال خون ایران خاطرنشان کرد: مدیریت ذخایر خون به گونه‌ای انجام می‌شود که ضمن جلوگیری از هدررفت خون‌های اهدایی، امکان پاسخگویی مستمر به نیاز مراکز درمانی در سراسر کشور فراهم باشد.

مدیرعامل سازمان انتقال خون ایران با اشاره به روند افزایشی نیاز کشور به خون و فرآورده‌های خونی گفت: افزایش امید به زندگی، توسعه خدمات درمانی و گسترش جراحی‌های پیشرفته از جمله جراحی قلب باز، پیوند اعضا و درمان بیماران سرطانی، از مهم‌ترین عوامل افزایش مصرف خون در کشور است.

وی افزود: روند شتابان سالمندشدن جمعیت ایران نیز از دیگر عوامل موثر در افزایش تقاضا برای خون و فرآورده‌های خونی محسوب می‌شود؛ زیرا با افزایش سن، احتمال ابتلا به بیماری‌ها، انجام جراحی‌های تخصصی و نیاز به درمان‌های وابسته به خون بیشتر می‌شود.

وی ادامه داد: نیاز به خون در کشور سالانه رو به افزایش است و سازمان انتقال خون متناسب با نیاز نظام سلامت، برنامه‌ریزی لازم برای تامین پایدار خون و فرآورده‌های خونی را انجام می‌دهد.

ایران اولین کشور منطقه در دستیابی به شاخص اهدای خون داوطلبانه

وی درباره دغدغه افزایش سن اهداکنندگان مستمر تاکید کرد: مطابق استاندارد‌های جهانی، برای اهداکنندگان مستمر سقف سنی مشخصی وجود ندارد و افراد تا زمانی که از نظر پزشکی شرایط لازم را داشته باشند، می‌توانند به اهدای خون ادامه دهند.

مدیرعامل سازمان انتقال خون ایران گفت: جمهوری اسلامی ایران نخستین کشور منطقه است که به شاخص ۱۰۰ درصد اهدای خون داوطلبانه و بدون چشم‌داشت مادی دست‌یافت و این موضوع از افتخارات نظام سلامت کشور به شمار می‌رود.

وی افزود: در حال حاضر حدود ۶۵ درصد اهداکنندگان خون کشور را اهداکنندگان مستمر تشکیل می‌دهند که به دلیل آشنایی بیشتر با شرایط اهدای خون و برخورداری از آموزش‌های لازم، نقش مهمی در ارتقای سلامت خون‌های اهدایی دارند.

مدیرعامل سازمان انتقال خون ایران با بیان اینکه سلامت خون بر چهار عامل اصلی استوار است، گفت: مهم‌ترین عامل در این زمینه، اهداکننده آگاه و مسوولیت‌پذیر است. پس از آن، انجام آزمایش‌های غربالگری روی تمام واحد‌های خون اهدایی، نظارت بر فرآیند‌های انتقال خون از مرحله اهدا تا مصرف و همچنین استفاده صحیح و به‌موقع از خون و فرآورده‌های خونی در مراکز درمانی، از دیگر ارکان تضمین سلامت خون محسوب می‌شود.

وی خاطرنشان کرد: اهداکنندگان خون سرمایه اجتماعی سازمان انتقال خون هستند و بدون مشارکت آنان امکان تامین نیاز‌های درمانی کشور وجود نخواهد داشت.

وی با اشاره به روند افزایشی نیاز کشور به خون و فرآورده‌های خونی ابراز کرد: افزایش امید به زندگی، توسعه خدمات درمانی پیشرفته، گسترش جراحی‌های تخصصی، افزایش موارد درمان سرطان و روند رو به رشد سالمندی جمعیت از مهم‌ترین عوامل افزایش مصرف خون در کشور است.

مدیرعامل سازمان انتقال خون ایران ادامه داد: سالانه حدود ۲.۴ میلیون واحد خون در کشور جمع‌آوری می‌شود که از هر واحد خون، چندین فرآورده از جمله گلبول قرمز، پلاسما، پلاکت و کرایو (cryoprecipitate) استخراج می‌شود و در مجموع بیش از ۶ میلیون واحد فرآورده خونی در اختیار مراکز درمانی قرار می‌گیرد.

وی افزود: بخشی از پلاسمای مازاد نیز در چارچوب برنامه‌های سازمان غذا و دارو، برای تولید دارو‌های مشتق از پلاسما در اختیار پالایشگاه‌های داخلی یا خارجی قرار می‌گیرد.

وی با تاکید بر خودکفایی کشور در تامین خون مورد نیاز بیماران بیان کرد: تاکنون هیچ‌گونه واردات خون یا فرآورده‌های خونی در کشور انجام نشده و در آینده نیز نیازی به این موضوع وجود نخواهد داشت.

وی افزود: وضعیت ذخایر خونی کشور مطلوب است و در حالی که شاخص ذخیره خون در کشور‌های توسعه‌یافته بین هشت تا ۱۲ روز تعریف می‌شود، ایران نیز توانسته است در مقاطع مختلف به این استاندارد نزدیک شود.

وی یادآور شد: در مقاطعی از سال گذشته میزان ذخایر خون کشور حتی به بیش از ۱۲ روز رسید، اما مدیریت ذخایر به گونه‌ای انجام می‌شود که ضمن جلوگیری از هدررفت خون‌های اهدایی، نیاز مستمر بیماران و مراکز درمانی نیز تامین شود.

مدیرعامل سازمان انتقال خون ایران ادامه داد: در حال حاضر حدود ۲۱۰ مرکز جمع‌آوری خون، ۹۲ مرکز تولید فرآورده‌های خونی و ۳۳ مرکز انجام آزمایش‌های غربالگری در کشور فعال هستند.

وی گفت: یکی از برنامه‌های جدی سازمان در سال جاری، توسعه تیم‌ها و پایگاه‌های سیار اهدای خون است تا امکان دسترسی بیشتر مردم به خدمات انتقال خون فراهم شود.

وی با اشاره به وضعیت اهدای خون در استان سمنان اضافه کرد: سمنان از استان‌های موفق کشور در حوزه اهدای خون و یکی از استان‌های اثرگذار در شبکه ملی خون‌رسانی است.

وی افزود: این استان علاوه بر تامین نیاز‌های داخلی خود، در مواقع لازم به استان‌های همجوار از جمله تهران و مازندران نیز کمک می‌کند و نقش مهمی در پایداری ذخایر خونی کشور دارد.

وی درباره مطالبه استان سمنان برای تجهیز پایگاه‌های سیار نیز گفت: در صورت تامین اعتبارات مورد نیاز، توسعه و تجهیز تیم‌های سیار در دستور کار سازمان قرار دارد و استان‌های فعال در حوزه اهدای خون از این ظرفیت بهره‌مند خواهند شد.

مدیرعامل سازمان انتقال خون ایران با اشاره به اقدامات انجام‌شده برای کاهش وابستگی به تجهیزات خارجی گفت: بخشی از تجهیزات تخصصی سازمان همچنان از خارج کشور تامین می‌شود، اما طی سال‌های اخیر، استفاده از تولیدات داخلی و ظرفیت شرکت‌های دانش‌بنیان در دستور کار قرار گرفت و تعدادی از تجهیزات مورد نیاز نیز در داخل کشور در حال ساخت است.