روستاهایِ خوزستان زیرِ سقفِ امید

باشگاه خبرنگاران جوان؛ رضوان پاک منش  - وقتی از توسعه سخن گفته می‌شود، بسیاری نگاه‌ها به سمت پروژه‌های بزرگ صنعتی، راه‌سازی یا سرمایه‌گذاری‌های کلان معطوف می‌شود؛ اما واقعیت این است که یکی از مهم‌ترین شاخص‌های توسعه پایدار، کیفیت زندگی در روستا‌ها و میزان رضایت ساکنان آن از شرایط سکونت است. در این میان، مسکن روستایی نه تنها یک نیاز اولیه، بلکه زیربنای امنیت، آرامش و توسعه اقتصادی جوامع محلی به شمار می‌رود. 

خوزستان با وجود ظرفیت‌های فراوان اقتصادی، کشاورزی و صنعتی، یکی از استان‌هایی است که بخش قابل توجهی از جمعیت آن در روستا‌ها زندگی می‌کنند. از این رو، هرگونه سرمایه‌گذاری در حوزه مسکن روستایی می‌تواند آثار گسترده‌ای بر ابعاد مختلف توسعه استان داشته باشد. 

ساخت واحد مسکونی در روستا‌ها و شهر‌های کوچک خوزستان طی سال‌های گذشته، تنها یک آمار عمرانی نیست؛ بلکه نشانه‌ای از یک رویکرد توسعه‌محور برای کاهش محرومیت، افزایش رفاه و ارتقای کیفیت زندگی در مناطق کمتر برخوردار است. خانه‌ای ایمن و مقاوم، نخستین گام برای ایجاد ثبات اجتماعی و اقتصادی در یک خانواده محسوب می‌شود و می‌تواند زمینه‌ساز شکل‌گیری فرصت‌های جدید برای اشتغال، سرمایه‌گذاری و تولید باشد. 

اهمیت این موضوع در استانی مانند خوزستان دوچندان است. شرایط اقلیمی خاص، وقوع حوادث طبیعی و فرسودگی بخشی از بافت‌های روستایی، ضرورت نوسازی و مقاوم‌سازی واحد‌های مسکونی را بیش از پیش آشکار می‌کند. هر واحد مسکونی مقاوم، در حقیقت سرمایه‌ای برای حفظ جان و مال خانواده‌ها و کاهش خسارت‌های احتمالی در آینده است. 

خوزستان روی ریل توسعه روستایی؛ از ساخت ۱۱۰ هزار خانه تا پوشش کامل طرح هادی 

مدیرکل بنیاد مسکن انقلاب اسلامی خوزستان در گفتگو با خبرنگار ما از اجرای یکی از گسترده‌ترین برنامه‌های عمرانی و مسکن‌سازی در مناطق روستایی و شهر‌های کوچک استان خبر داد؛ برنامه‌ای که طی دو دهه گذشته به ساخت بیش از ۱۱۰ هزار واحد مسکونی منجر شده و نقش مهمی در بهبود کیفیت زندگی هزاران خانوار کم‌برخوردار ایفا کرده است. 

اکبری فضلی، مدیرکل بنیاد مسکن انقلاب اسلامی خوزستان، با تشریح عملکرد این نهاد اظهار کرد: بنیاد مسکن انقلاب اسلامی که به فرمان تاریخی حضرت امام خمینی (ره) و با هدف حمایت از اقشار محروم و تأمین مسکن نیازمندان شکل گرفت، امروز نیز با همان رویکرد در حال خدمت‌رسانی است و یکی از مهم‌ترین مأموریت‌های خود را توسعه متوازن روستا‌ها و شهر‌های کوچک می‌داند. 

وی با اشاره به حجم بالای اقدامات انجام‌شده در استان افزود: از سال ۱۳۸۴ تاکنون بیش از ۱۱۰ هزار واحد مسکونی در روستا‌ها و شهر‌های زیر ۲۵ هزار نفر جمعیت خوزستان احداث شده است. این واحد‌ها علاوه بر تأمین سرپناه مناسب برای خانوارها، نقش مهمی در ارتقای ایمنی ساختمان‌ها، افزایش تاب‌آوری در برابر حوادث طبیعی و بهبود شرایط زندگی ساکنان مناطق کمتر برخوردار داشته‌اند. 

همه روستا‌های خوزستان زیر چتر طرح هادی 

مدیرکل بنیاد مسکن خوزستان با اشاره به وجود بیش از ۲۲۲۸ روستای بالای ۲۰ خانوار در استان گفت: یکی از مهم‌ترین دستاورد‌های سال‌های اخیر، تهیه و تصویب طرح هادی برای تمامی این روستاهاست؛ موضوعی که خوزستان را در زمره استان‌های پیشرو در حوزه برنامه‌ریزی و توسعه روستایی قرار داده است. 

به گفته وی، اجرای طرح هادی تنها به بهسازی معابر محدود نمی‌شود، بلکه مجموعه‌ای از اقدامات زیرساختی و توسعه‌ای را در بر می‌گیرد. ساماندهی بافت روستاها، تعریض و آسفالت معابر، جدول‌گذاری، ایجاد فضا‌های عمومی، احداث پارک‌های محلی، تأمین زمین برای توسعه مسکن، پیش‌بینی مراکز آموزشی، خدماتی، امنیتی و فرهنگی و همچنین فراهم‌سازی بستر‌های لازم برای توسعه آینده روستا‌ها از جمله مهم‌ترین بخش‌های این طرح است. 

در کنار ساخت مسکن، اجرای طرح‌های هادی روستایی نیز نقش مکمل و تعیین‌کننده‌ای در توسعه مناطق روستایی دارد. توسعه معابر، آسفالت خیابان‌ها، ایجاد فضا‌های عمومی، تأمین زمین برای توسعه آتی و پیش‌بینی خدمات مورد نیاز، روستا‌ها را از سکونتگاه‌های سنتی به کانون‌های پویا و آماده برای رشد تبدیل می‌کند. 

امروزه یکی از چالش‌های مهم کشور، مهاجرت روستاییان به شهرهاست. بسیاری از این مهاجرت‌ها ریشه در کمبود زیرساخت‌ها و امکانات رفاهی دارد. به همین دلیل، توسعه مسکن روستایی را باید فراتر از یک پروژه ساختمانی دانست؛ این اقدام در واقع سرمایه‌گذاری برای حفظ جمعیت مولد، رونق اقتصاد محلی و جلوگیری از گسترش حاشیه‌نشینی در شهرهاست. 

تجربه خوزستان نشان می‌دهد هر جا زیرساخت‌های مناسب فراهم شده، امید به ماندن و سرمایه‌گذاری در روستا‌ها نیز افزایش یافته است. از این منظر، توسعه مسکن روستایی نه فقط ساخت دیوار و سقف، بلکه ساختن آینده‌ای مطمئن برای خانواده‌ها و تقویت بنیان‌های توسعه متوازن در استان است. 

امروز مسکن روستایی در خوزستان تنها یک مطالبه عمرانی نیست؛ بلکه راهبردی برای عدالت اجتماعی، توسعه پایدار و حفظ هویت و پویایی روستا‌ها به شمار می‌رود؛ راهبردی که ثمرات آن در سال‌های آینده بیش از پیش نمایان خواهد شد.