وضعیت آب و هوایی محل زندگی ما چه تاثیری بر کندی حافظه و فراموشی دارند؟

باشگاه خبرنگاران جوان؛ جواد فراهانی - طبق گفته تیمی از دانشگاه کالیفرنیا، دیویس، و کایزر پرمننته، یک شرکت مراقبت‌های بهداشتی، افرادی که در طول تقریباً ۲۰ سال در معرض بالاترین سطح ذرات ریز قرار داشتند، در مقایسه با افرادی که در معرض سطوح پایین‌تر آلودگی بودند، در آزمون‌های حافظه نمرات پایین‌تری کسب کردند.

نگران‌کننده‌تر اینکه، این کاهش مشابه آنچه به طور طبیعی در طول ۱۰ سال پیری رخ می‌دهد، بود و بیشترین تأثیر بر چیزی بود که به عنوان حافظه معنایی شناخته می‌شود - حافظه‌ای که مسئول به خاطر سپردن حقایق، کلمات و اطلاعات عمومی است که برای ارتباطات روزانه و درک دنیای اطراف ما ضروری است.

دکتر کاترین کانلون، نویسنده اصلی این مطالعه، می‌گوید: حافظه معنایی برای مقابله با خواسته‌های زندگی روزمره ضروری است. «ما کشف کردیم که قرار گرفتن طولانی مدت در معرض آلودگی هوا نه تنها بر سلامت جسمی تأثیر می‌گذارد، بلکه ممکن است نحوه پیر شدن مغز را نیز شکل دهد، به ویژه از نظر استقلال و کیفیت زندگی.».

اما این خبر کاملاً ناامیدکننده نیست. انواع دیگر حافظه، مانند حافظه کلامی اپیزودیک (توانایی به یاد آوردن وقایع و تجربیات خاص) و عملکرد‌های اجرایی (که به تمرکز و به خاطر سپردن دستورالعمل‌ها کمک می‌کنند)، تحت تأثیر این نوع آلودگی قرار نگرفتند.

محققان می‌گویند این نشان می‌دهد که این کاهش در مناطق خاصی از مغز متمرکز است، نه اینکه باعث کاهش کلی در هوش یا توانایی‌های شناختی کلی شود.

این مطالعه بر اساس داده‌های یک مطالعه Kaiser Permanente در سال ۲۰۱۷ در مورد پیری سالم در میان آمریکایی‌های آفریقایی‌تبار انجام شد که شامل ۷۵۰ بزرگسال بود که بیشتر آنها در منطقه خلیج سانفرانسیسکو زندگی می‌کردند.

محققان سطح آلودگی را در خانه‌های شرکت‌کنندگان طی ۱۷ سال اندازه‌گیری کردند، سپس عملکرد شناختی آنها را از طریق آزمایش‌هایی که پس از ۵، ۱۰ و ۱۷ سال انجام شد، ارزیابی کردند.

طبق گفته بنیاد آلزایمر، این مطالعه همچنین نشان می‌دهد که آمریکایی‌های سیاه‌پوست دو برابر بیشتر از آمریکایی‌های سفیدپوست در معرض ابتلا به بیماری آلزایمر و سایر اشکال زوال عقل هستند. این امر تا حدی به این دلیل است که آنها علاوه بر سایر عوامل خطر مانند دیابت و فشار خون بالا، بیشتر احتمال دارد در مناطق آلوده‌تر زندگی کنند.

منابع پزشکی همچنین نشان می‌دهند که بزرگسالان سیاه‌پوست مسن اغلب درخواست کمک پزشکی برای مشکلات حافظه را به تأخیر می‌اندازند و آن را بخشی طبیعی از پیری می‌دانند، در حالی که آنها فقط زمانی که علائم شدیدتری مانند توهم یا تغییرات شخصیتی ظاهر می‌شوند، به دنبال درمان می‌روند.

شایان ذکر است که آلودگی هوا یک عامل قابل اصلاح است، به این معنی که قرار گرفتن در معرض آن می‌تواند در سطح فردی و اجتماعی کاهش یابد.

دکتر راشل ویتمر، نویسنده مشترک این مطالعه و مدیر مشترک مرکز تحقیقات آلزایمر، می‌گوید: «درک عوامل محیطی که زوال شناختی را تسریع می‌کنند برای پرداختن به نابرابری‌ها در خطر زوال عقل بسیار مهم است. آلودگی هوا یک هدف قدرتمند برای پیشگیری است، زیرا می‌توان آن را از طریق سیاست‌های عمومی و رفتار فردی کنترل کرد.»

در سطح شخصی، افراد می‌توانند با محدود کردن فعالیت‌های خارج از منزل در روز‌های بسیار آلوده، استفاده از فیلتر‌های هوای داخل خانه، بسته نگه داشتن پنجره‌ها در ساعات اوج مصرف و اجتناب از ورزش در نزدیکی جاده‌های شلوغ، میزان قرار گرفتن در معرض آلودگی را کاهش دهند.

این تحقیق جدید بر اساس دهه‌ها مطالعه انجام شده است که ذرات ریز (PM۲.۵) ساطع شده از سوزاندن زغال سنگ، وسایل نقلیه و کارخانه‌ها را با افزایش خطر مرگ زودرس، سرطان و بیماری قلبی مرتبط می‌دانند. مطالعات قبلی نیز آلودگی هوا را به افزایش بروز زوال عقل و بدتر شدن علائم آلزایمر، از جمله ایجاد پلاک‌های آمیلوئید در مغز - توده‌های پروتئینی مشخصه این بیماری - مرتبط دانسته‌اند.

حتی دود آتش‌سوزی‌های جنگلی که با تغییرات اقلیمی تشدید می‌شود، تا حدودی با افزایش خطر زوال عقل مرتبط دانسته شده است.

این مطالعه نتیجه می‌گیرد که آلودگی هوا فقط یک مشکل محیطی یا تنفسی نیست، بلکه یک مشکل عصبی نیز هست. هر نفسی که در یک خیابان شلوغ، نزدیک یک کارخانه یا در منطقه آتش‌سوزی جنگل می‌کشیم، می‌تواند اثری خاموش بر حافظه معنایی ما - حافظه‌ای که برای به خاطر سپردن نام عزیزانمان، معانی کلمات و نحوه انجام کار‌های روزانه خود به آن نیاز داریم - بگذارد.

منبع: ایندیپندنت