قرعه خوب، نشانه صعود نیست

گروه ورزشی، سینا حسینی: استقلال و تراکتور در لیگ نخبگان آسیا از تقابل با پنج نماینده قدرتمند عربستان دور مانده‌اند و گل‌گهر نیز در اولین حضور آسیایی خود در گروهی نسبتاً متعادل قرار گرفته است. اما تجربه سال‌های گذشته یک حقیقت محض را به اثبات رسانده  است که فوتبال ایران بیش از آنکه قربانی قرعه‌های دشوار باشد، از مشکلات مدیریتی، ساختاری و برنامه‌ریزی آسیب دیده است.

در سال‌های اخیر، باشگاه‌های ایرانی بارها ناکامی‌های خود را با استناد به قدرت رقبای عربستانی یا دشواری مسیر توجیه کرده‌اند. این بار اما شرایط تا حدودی متفاوت است. استقلال و تراکتور با حریفانی روبه‌رو خواهند شد که اگرچه همگی قابل احترام و صاحبنام هستند، اما در مقایسه با نمایندگان عربستان، مسیر کم‌هزینه‌تری را پیش روی آنها قرار می‌دهند. همین مسأله باعث می‌شود فصل پیش‌رو بیش از هر چیز به یکی از مهم‌ترین آزمون‌های مدیریتی فوتبال ایران تبدیل شود.

در فرمت جدید لیگ نخبگان آسیا، هر تیم باید هشت مسابقه برابر هشت حریف متفاوت برگزار کند. استقلال و تراکتور در خانه از السد، نفتچی، الوصل و الشمال میزبانی خواهند کرد و در خارج از خانه برابر العین، شباب الاهلی، الغرافه و پاختاکور به میدان می‌روند.

در نظر داشته باشیم که تیم‌هایی مانند الهلال، النصر، الاتحاد، الاهلی و القادسیه در مسیر نمایندگان ایران، قرار ندارند و بدون تردید این قرعه یک امتیاز بزرگ برای تیم‌های ما محسوب می‌شود، اما این مزیت به‌تنهایی نمی‌تواند تضمین‌کننده صعود باشد. فوتبال مدرن دیگر فقط به کیفیت فنی حریفان وابسته نیست. عواملی مانند برنامه مسابقات، مدیریت سفرها، عمق فهرست بازیکنان و توانایی کنترل فشار جسمی و روانی، گاهی نقشی حتی پررنگ‌تر از نام و اعتبار رقبا ایفا می‌کنند.

نخستین تهدید جدی برای نمایندگان ایران، تقویم فشرده مسابقات است. لیگ برتر، لیگ نخبگان آسیا، ‌بازی‌های آسیایی ناگویا و برنامه‌های تیم ملی، همگی در یک بازه زمانی محدود برگزار خواهند شد. چنین فشردگی‌ای، بازیکنان ملی‌پوش استقلال و تراکتور را بیش از سایرین در معرض فرسودگی و آسیب‌دیدگی قرار می‌دهد و مدیریت صحیح منابع انسانی را به یک ضرورت تبدیل می‌کند.

مشکل اینجاست که بسیاری از باشگاه‌های ایرانی همچنان به چند مهره کلیدی وابسته‌اند و از فهرستی عمیق و متوازن برخوردار نیستند. در فوتبال حرفه‌ای جهان، چرخش بازیکنان یک ضرورت است، اما در ایران هنوز بسیاری از تیم‌ها در جایگزین کردن بازیکنان اصلی خود با گزینه‌هایی هم‌سطح با مشکل مواجه هستند. از همین رو، کیفیت نیمکت می‌تواند یکی از مهم‌ترین عوامل تعیین‌کننده در سرنوشت دو نماینده ایران باشد.

چالش دیگر، قصه همیشگی میزبانی است. تراکتور مجبور است بازی‌های خانگی خود را در عمان برگزار کند و وضعیت میزبانی استقلال نیز همچنان با ابهام همراه است. این مسأله بخش مهمی از یکی از بزرگ‌ترین مزیت‌های فوتبال ایران، یعنی حضور پرشور هواداران را از نمایندگان کشورمان می‌گیرد.

در شرایطی که باشگاه‌های منطقه از ورزشگاه‌های مدرن و زیرساخت‌های استاندارد بهره می‌برند، نمایندگان ایران همچنان با مشکلاتی مواجه‌اند که سال‌هاست تکرار می‌شوند. فوتبال ایران در حوزه زیرساخت، سرمایه‌گذاری و توسعه امکانات، فاصله محسوسی با برخی رقبای منطقه‌ای پیدا کرده و نتیجه این عقب‌ماندگی اکنون در رقابت‌های آسیایی بیش از گذشته خود را نشان می‌دهد. این وضعیت دیگر نمی‌تواند صرفاً به عنوان یک مشکل مقطعی یا اتفاقی تلقی شود؛ بلکه نشانه‌ای از یک ضعف ساختاری است که نیازمند تصمیم‌های جدی و بلندمدت است.

البته نباید فراموش کرد که حذف نمایندگان عربستان به معنای آسان بودن مسابقات نیست. السد همچنان یکی از قدرت‌های سنتی آسیاست، العین قهرمان بدون شکست لیگ امارات بوده و شباب الاهلی نیز با بهره‌گیری از بازیکنان باکیفیتی مانند سردار آزمون و سعید عزت‌اللهی، یکی از تیم‌های قابل اعتنای منطقه محسوب می‌شود. علاوه براین، بازی‌های خارج از خانه در دوبی، العین یا تاشکند، هر کدام چالش‌های خاص خود را دارند و نمی‌توان صرفاً با مقایسه نام تیم‌ها، میزان دشواری آنها را ارزیابی کرد.

در سوی دیگر، گل‌گهر نیز اولین تجربه آسیایی خود را آغاز خواهد کرد. این تیم باید با الجزیره امارات، المحرق بحرین و آرکاداغ ترکمنستان رقابت کند. هرچند گروه گل‌گهر در نگاه اول نسبتاً متعادل به نظر می‌رسد، اما محرومیت فوتبال ایران از میزبانی باعث شده است نماینده سیرجان برای صعود، در عمل شش مسابقه خارج از خانه را تجربه کند؛ شرایطی که می‌تواند اولین حضور آسیایی این تیم را با دشواری‌های قابل توجهی همراه کند. برای تیمی که تجربه حضور در چنین سطحی از رقابت‌های بین‌المللی را ندارد، مدیریت این شرایط اهمیت دوچندانی خواهد داشت.

واقعیت این است که فوتبال ایران دیگر نمی‌تواند پشت قرعه پنهان شود. اگر استقلال، تراکتور و گل‌گهر در این فصل به موفقیت نرسند، منصفانه‌تر آن است که دلایل ناکامی احتمالی را پیش از هر چیز در ضعف مدیریت، کمبود زیرساخت‌ها، برنامه‌ریزی ناکارآمد، محدودیت منابع و ناتوانی در مدیریت صحیح منابع انسانی جست‌وجو کنیم؛ نه اینکه بار دیگر دشواری قرعه را به‌عنوان مهم‌ترین عامل مطرح کنیم.

قرعه‌کشی در کوالالامپور برگزار شد، اما سرنوشت نمایندگان ایران نه در سالن قرعه‌کشی، بلکه در زمین مسابقه تعیین خواهد شد. این بار مسیر، اگرچه آسان نیست، اما بهانه چندانی برای پنهان شدن پشت قرعه باقی نگذاشته است. اکنون نوبت باشگاه‌هاست که نشان دهند از فرصت ایجادشده چگونه استفاده می‌کنند؛ فرصتی که اگر با مدیریت درست، برنامه‌ریزی دقیق و آمادگی فنی همراه نشود، مناسب بودن قرعه نیز ارزش چندانی نخواهد داشت.

انتهای پیام/