بحران سوختگی و اقتصاد سلامت

«علیرضا جلالی ندوشن»، مدیرعامل و رئیس هیئت‌مدیره انجمن ققنوس و جمعیت حمایت از بیماران دچار سوختگی، در حاشیه آیین انعقاد تفاهم‌نامه همکاری با انجمن جراحان پلاستیک ایران گفت: «تفاهم‌نامه همکاری با انجمن جراحان پلاستیک با هدف مداخله مستقیم در درمان، بازتوانی و بازگشت این افراد به جامعه منعقد شد؛ اما ازآنجاکه هزینه‌های سوختگی بسیار بالاست، این همکاری فقط به درمان محدود نمی‌شود؛ بلکه نگاه ویژه‌ای به آموزش، آگاهی و پیشگیری از بروز سوختگی هم خواهد داشت.» او با بیان این مطلب که چشم‌انداز انجمن ققنوس، رسیدن به جامعه‌ای با احتمال نزدیک به صفر در بروز سوختگی و احتمال صددرصدی بازگشت بیمار دچار سوختگی به جامعه است، افزود: «۸۵ درصد از سوختگی‌های خفیف تا شدید با روش‌های ساده قابل‌پیشگیری هستند و این موضوع یادآور اهمیت آگاهی‌بخشی و پیشگیری است؛ امری که بدون کمک دولت، نهادهای حاکمیتی، بخش خصوصی و نهادهای مدنی امکان‌پذیر نیست.» ۱۴ هزار معلولیت سالانه بر اثر سوختگی

مدیرعامل انجمن ققنوس با بیان اینکه در کل کشور ۳۴ مرکز و بخش سوختگی داریم، تصریح کرد: «استاندارد تخت موردنیاز ما ۲ هزار و ۴۰۰ عدد است که در حال حاضر فقط هزار و ۴۰۰ تخت برای این بیماران داریم و به‌جرئت می‌توان گفت حتی یک تخت استاندارد سوختگی در کشور نداریم.»

جلالی ادامه داد: «سالانه حدود ۳۰۰ هزار نفر به مراکز سوختگی مراجعه می‌کنند که از میان آنها حدود ۳۰ هزار نفر با درجات مختلفی از سوختگی خفیف تا شدید بستری می‌شوند. از این تعداد، سالانه حدود ۲ هزار و ۹۰۰ فوتی داریم و از ۲۷ هزار باقی‌مانده، حدود ۱۴ تا ۱۵ هزار نفر بر اثر سوختگی به انواع معلولیت‌ها، اعم از معلولیت جزئی تا قطع عضو، دچار می‌شوند.» ضعف در مدیریت سوختگی

مدیرعامل انجمن ققنوس ادامه داد: «مسئله سوختگی، اعم از خود سوختگی و عوارض آن، در کشور ما وضعیت بسیار آزاردهنده و پرهزینه‌ای دارد. در حالی که در دنیا دولت‌ها هزینه این امر را بر عهده می‌گیرند، ما جزو بدترین کشورهای دنیا در این حوزه هستیم.» جلالی با ابراز تأسف از اینکه ایمنی و پیشگیری از بروز سوختگی در اولویت مجموعه نهادهای دولتی و جامعه نیست، توضیح داد: «هزینه‌های درمان سوختگی آن‌قدر بالاست که بسیاری از کشورها با ورود به حوزه آموزش و پیشگیری، وقوع آن را به صفر رسانده‌اند. مسئله آنها واقعاً پیشگیری است و بیمارستان‌های مجهز مربوط به درمان سوختگی در کشورهایی مانند هلند فاقد بیمار است. آموزش صحیح از تحمیل هزینه‌های سوختگی، هم به دولت، هم به بیمه‌ها و هم به خود بیماران جلوگیری کرده است.»

به‌گفته رئیس هیئت‌مدیره انجمن ققنوس، بازتوانی بیماران دچار سوختگی، به‌دلیل دربرگیری ابعاد جسمی، روانی و…، نیاز به تکرار برخی از اعمال جراحی دارد؛ تا جایی که یکی از دختران شین‌آباد سابقه ۶۰ عمل جراحی ترمیمی دارد: «این، سختی روند درمان، هزینه‌های مستمر، طولانی‌بودن فرایند بازگشت به جامعه و… را نشان می‌دهد و اقدام بزرگ و ارزشمند تعدادی از جراحان پلاستیک، همکاری داوطلبانه آنها با انجمن ققنوس در درمان بیماران و کاهش چشمگیر هزینه‌هاست.»

جلالی با تأکید بر اینکه بیماران دچار سوختگی قربانی مناسبات نادرست، نبود آموزش صحیح، استانداردنبودن وسایل گرمایشی و… شده‌اند و کمترین تقصیر را دارند، اعلام کرد: «در سال‌های اخیر، به‌دلیل مشکلات اقتصادی، بحث ایمنی در بخش صنعت کم‌رنگ شده و بروز حوادث صنعتی، در نتیجه استانداردنبودن تأسیسات بخش خصوصی، افزایش یافته است. حل این معضل نیازمند عزم جدی بخش خصوصی و جامعه مدنی است.» این عضو هیئت‌مدیره انجمن ققنوس همچنین در پایان، با اشاره به داستان تلخ بیمارستان «باب‌الحوایج» که ساخت آن از ۲۲ سال پیش تاکنون ادامه داشته است، نسبت به تکمیل این بیمارستان با تلاش دولت و دانشگاه علوم پزشکی ابراز امیدواری کرد و گفت: «امیدوارم این بیمارستان پس از بهره‌برداری از مسیر خود منحرف نشود و بتواند بخشی از نیاز کشور به تجهیزات مربوط به درمان سوختگی را برآورده کند.» حلقه مفقوده درمان سوختگی

«محمدجواد فاطمی»، بنیان‌گذار انجمن ققنوس، نیز در این آیین هدف اصلی انجمن را کاهش رنج انسان‌های دردمند اعلام کرد و گفت: «سوختگی بیماری بسیار سختی است و حلقه مفقوده فرایند درمان آن، آگاهی و آموزش است. اگر جامعه نسبت به راه‌های پیشگیری از بروز حوادث آگاهی داشت، بسیاری از بیماران فعلی دچار سوختگی نمی‌شدند و زندگی‌هایشان دستخوش تغییر نمی‌شد.»

فاطمی از همکاری‌نکردن و جدیت‌نداشتن برخی نهادها و وزارتخانه‌ها در واردکردن بحث آموزش و پیشگیری از بروز سوختگی در کتاب‌های درسی و آموزش نیروی انسانی ابراز گله‌مندی کرد و گفت: «حتی تلاش‌های انجمن برای اقناع مسئولان در تعیین روز ملی پیشگیری از بروز سوختگی به جایی نرسید؛ در حالی که تعیین این روز می‌تواند فواید بسیار مهمی در کاهش حوادث، توجه به آموزش و تعیین سرنوشت قربانیان حوادث احتمالی داشته باشد.» فرصت‌های ازدست‌رفته

«افشین فرحان‌چی»، مدیرکل اداره سازمان‌های مردم‌نهاد و خیرین وزارت بهداشت، نیز با تأیید هزینه‌های بالای درمان و بضاعت اندک مجموع کمک‌های خیرین کشور گفت: «اگر نتوانیم بار هزینه‌های درمان سوختگی را با آموزش و پیشگیری کاهش دهیم، هزینه بازتوانی چرخه‌ای بی‌پایان خواهد بود.»

او با بیان اینکه گاهی ما مسئولان یا درک درستی از مشکلات جامعه نداریم یا به‌دلیل نگرش متفاوت به مشکلات، توانایی حل آنها را پیدا نمی‌کنیم، تصریح کرد: «دستگاه‌های دولتی به‌دلیل دسترسی به اطلاعات باید بسیار زودتر از سایر بخش‌ها به تحلیل درست از شرایط و ضرورت پیشگیری دست پیدا کنند؛ اما واقعیت این است که در نظام سلامت، به‌دلیل مشغله و محدودیت‌های زیاد و درگیری با مشکلات روزمره، فرصت رسیدگی به راهبردهای بلندمدت و رفع ریشه‌ای معضلات از دست می‌رود.» آمادگی اتاق بازرگانی برای ورود به عرصه ایمنی

«محمود اولیائی»، رئیس کمیسیون مسئولیت اجتماعی اتاق بازرگانی، نیز در این مراسم بر ضرورت توجه بنگاه‌های اقتصادی به مسئولیت‌های اجتماعی خود تأکید کرد و گفت: «تفاوت مسئولیت اجتماعی با کار خیر باید شفاف شود و بنگاه‌های اقتصادی باید وظایف خود را در قبال جامعه انجام دهند.»

عضو هیئت نمایندگان اتاق بازرگانی همچنین تأکید کرد: «تسهیل‌گری از طریق اتاق بازرگانی و نهادسازی در حوزه سوختگی، از طریق شبکه ملی مؤسسات نیکوکاری کشور و کمیسیون مسئولیت اجتماعی اتاق بازرگانی، امکان‌پذیر است و از این راه می‌توان یک جریان دائمی برای حمایت از بیماران دچار سوختگی در کشور ایجاد کرد.»

او همچنین برای برنامه‌ریزی آموزش ایمنی و پیشگیری از بروز سوانح منجر به سوختگی در بخش صنعت، از طریق اتاق‌های بازرگانی در همه استان‌ها، اعلام آمادگی کرد. فراتر از اتاق عمل

«بابک نیکومرام»، نماینده انجمن جراحان پلاستیک ایران، این گروه از پزشکان را دردآشنای بیماران دچار سوختگی دانست و گفت: «درمان بیمار دچار سوختگی زمانی محقق می‌شود که او توانایی بازگشت به جامعه و زندگی عادی را پیدا کند.»

او با بیان اینکه انجمن جراحان پلاستیک ایران، حق تحصیل و برخورداری از امکانات و تربیت نسل جدیدی از مدیران آینده کشور را وظیفه خود می‌داند، از ساخت بیش از ۳۰ مدرسه در نقاط محروم کشور از سوی این انجمن خبر داد.