عیسی بزرگزاده، سخنگوی صنعت آب؛ دبیرخانه پساجنگ و توسعه: در تالارهای خاموشِ تصمیمسازی در تهران، هنوز بسیاری بر این پندارند که تحریم، حصاری نفوذناپذیر به دور اقتصاد ایران کشیده و ما را از تلاطم قواعد نوین تجارت جهانی در امان نگه داشته است؛ اما در پسِ مرزهای اروپا، توفانی بیصدا برخاسته که نه به پشتوانه ناوگانهای نظامی، که با ابزار «گمرک و ترازنامه» در حال بازنویسی جغرافیای ثروت در جهان است
. نام این توفان، «مکانیزم تعدیل مرزی کربن» یا همان CBAM است؛ سازوکاری که از امسال (۲۰۲۶) فاز اجرایی و مالی خود را در مسیری تدریجی تا سال ۲۰۳۴ آغاز کرده و بیآنکه نامی از ایران در متن آن باشد، رگِ حیاتیِ مزیتهای رقابتی ما را نشانه رفته است. سالهاست اقتصاد ما، سوزاندنِ ارزانِ ذخایر فسیلی در کورههای فولاد، سیمان، آلومینیوم، کودهای نیتروژنی و آمونیاک را «مزیت نسبی» نامیده و به صادرات خام و نیمهخامِ متکی بر انرژی یارانهای بالیده است؛ غافل از آنکه جهان وارد عصری شده که در آن، تولید پرکربن با تکیه بر انرژی ارزان نهتنها مزیت نیست، بلکه در پیشخوان تجارت بینالملل همچون یک «جرم گمرکی» تاوان پس میدهد. تراژدی ماجرا آنجاست که CBAM -چه از مسیر رصد انتشار مستقیم سوخت در صنایع فلزی و چه از طریق محاسبه انتشار غیرمستقیم برق در سیمان و کودها- رانت انرژی یارانهای ایران را که به بهای ناترازی برق و گاز و فرسایش محیط زیست این سرزمین به دست آمده، در گمرکهای جهان به سود خزانههای بیگانه منتقل میکند.
پندار مصونیت به واسطه عدم صادرات مستقیم به اروپا، سرابی بیش نیست؛ چه آنکه خریداران اصلی ما در آسیا-از چین و هند تا ترکیه و امارات- خود حلقههای زنجیره تأمین جهاناند و هیچ تولیدکنندهای در استانبول یا شانگهای حاضر نخواهد شد شمش فولاد، آلومینیوم یا کود اوره پرکربن ایرانی را بخرد و هزینه سنگین آلایندگی آن را در مرزهای اروپا بپردازد، مگر آنکه این خسارت را با تخفیفهای تحقیرآمیز از گلوی صادرکننده ایرانی بیرون بکشد. از این تلختر، «تله … …


دانلود از کافه بازار


































































![ادعای ترامپ: ما شاهد حرکت مثبت در مسیر پایان دادن به درگیری [با ایران] هستیم](/news/u/2026-11-10/entekhab-6iaty.jpg)

































