سه شنبه, ۷ بهمن, ۱۳۹۹ / 26 January, 2021
انقلاب مشروطه
۱۲ ساعت قبل
ادبیات معاصر ایران
کتاب دوجلدی «ادبیات معاصر ایران» به سرپرستی اسماعیل سعادت و به کوشش فرزانه رشیدی منتشر شده است. این کتاب که برگزیده مقالات دانشنامه زبان و ادبیات فارسی است، در ۱۳۱۸ صفحه و با قیمت ۲۲۵ هزار تومان در انتشارات سخن و با همکاری فرهنگستان زبان و ادب فارسی منتشر شده است. در معرفی بیشتر این کتاب عنوان شده است: مجموعه حاضر شامل مقالاتی است در معرفی ادبیات معاصر ایران و زندگی و مهم‌ترین آثار ۹۵ تن شاعر و نویسنده دوره معاصر فارسی. مجموعه با مقاله درباره ادبیات معاصر ایران آغاز می‌شود. آغاز ادبیات معاصر فارسی را معمولا انقلاب مشروطه (۱۳۲۴ق/۱۲۸۵ش) یا زمانی دانسته‌اند که ادبیات ایران، بر اثر مواجهه با ادبیات غرب، از حالت سنتی به شیوه نو گرایش یافت.
سالشمار زندگی شاعر آزادی
۵ روز قبل
سالشمار زندگی شاعر آزادی
محمدتقی بهار معروف به ملک‌الشعرای بهار، 65سال بیشتر عمر نکرد، اما در همین مدت کوتاه آن‌قدر اثرگذار ظاهر شد که امروز نه فقط ادبیات فارسی بلکه حتی تاریخ ایران را هم نمی‌توان بدون وجود او معرفی کرد. بهار اگرچه در ابتدا فقط شاعر بود، اما از جوانی و با انقلاب مشروطه هنرش را برای هوشیارکردن جامعه و بلندکردن فریاد آزادیخواهی به خدمت گرفت و با انتشار روزنامه‌های «نوبهار» و «تازه‌بهار»، به زندگی‌اش رنگ مبارزات مدنی پاشید. او که مدت‌‌ها نماینده مجلس بود و حتی در کابینه قوام‌السلطنه، وزیر فرهنگ ایران شد، هیچ‌گاه …
چرا روس‌ها با انقلاب مشروطه مخالف بودند؟
۱۳۹۹/۱۰/۲۷
چرا روس‌ها با انقلاب مشروطه مخالف بودند؟
نهضت مشروطه به حکومت قاجار خاتمه داد، زیرا از زمان تأسیس دارالفنون و آشنایی تدریجی ایرانی‌ها با تغییرات و تحولات جهانی و لزوم حکومت قانون و پایان حکومت استبدادی را نیرو بخشید و زمینه ‌را برای مشروطه خواهی فراهم کرد.
چرا «روزهای ابدی»، ابدی نشد؟
۱۳۹۹/۱۰/۲۵ / حسین شمقدری / انقلاب ایران / دفاع مقدس / وزارت ارشاد / انقلاب اسلامی / آمریکایی ها / سید عباس موسوی / حمید گودرزی / محمدحسین مهدویان / سازمان سیا
چرا «روزهای ابدی»، ابدی نشد؟
سریال روی کاراکترهایی متمرکز است که نه شاخصه‌های تاریخ‌نگاری سریال را برجسته می‌کنند و نه جذابیت‌های دراماتیک آنرا افزایش می‌دهند و سریال از کنار شخصیت‌های بسیار مهم به سادگی عبور می‌کند.
فاجعه مسجد گوهرشاد در راستای نفوذ فرهنگی به ایران بود
۱۳۹۹/۱۰/۲۰ / مسجد گوهرشاد / کودتای سوم اسفند / قم / قاسم تبریزی / محمد علی فروغی / انگلیس / انقلاب مشروطه
فاجعه مسجد گوهرشاد در راستای نفوذ فرهنگی به ایران بود
قاسم تبریزی به تشریح تاریخچه و دلالیل وقوع فاجعه مسجد گوهرشاد به بهانه کشف حجاب رضاخانی و در اصل پیاده سازی طرح نفوذ فرهنگی انگلیس توسط رضاخان پرداخت.
۱۳۹۹/۱۰/۱۴
دمیدن بر صور ‌اسرافیل
میرزا جهانگیرخان شیرازی سری پرشور داشت و پس از اتمام تحصلات در دارالفنون وارد انجمن‌های مخفی مشروطه‌خواه شد. همان زمان با دهخدا و میرزا ابوالقاسم تبریزی آشنا شد. آنها می‌خواستند کاری کنند که تأثیرگذار باشند پس به فکر چاپ روزنامه‌ افتادند. نهایتا امتیاز «صور‌اسرافیل» را به نام میرزا قاسم‌خان تبریزی از وابستگان دربار گرفتند، ولی در ‌‌‌نهایت جهانگیرخان سردبیری روزنامه را بر عهده گرفت. 113 سال پیش، برابر با چهاردهم دی 1286 خورشیدی، نخستین شماره صور اسرافیل از جراید مهم و مؤثر صدر مشروطیت منتشر شد. پس از انقلاب مشروطه ده‌ها جریده در تهران، رشت، تبریز و دیگر شهرستان‌های ایران انتشار یافتند اما نقش سدشکن صور اسرافیل را در این دوران نباید …
موفقیت بانوگرایی
۱۳۹۹/۱۰/۰۲
موفقیت بانوگرایی
مهرداد رهسپار  گئورگ اوانسیان (1286-1343) شاعر و نمایشنامه‎نویس ارمنی-ایرانی بود که با نام گئورگ دارفی آثار خود را به زبان ارمنی منتشر می‎کرد. اوانسیان در سلماس متولد شده بود. پدر او در انقلاب مشروطه ایران و مادرش نیز در نسل‎کشی ارامنه کشته شدند. او نمایشنامه‎هایی ملهم از شاهنامه نوشته بود؛ ازجمله «واهان و رزمدخت» و «سیاوش و رودابه». در اردیبهشت1370، نوه اوانسیان، لوسانا اوانسیان که در دانشگاه پاریس هشت در رشته تئاتر تحصیل کرده، به همراه همسر خود، سنپات ابراهیمیان که او هم دانش‎آموخته پاریس هشت …
۱۳۹۹/۰۹/۳۰
روس‌ها، تبریز و بوی باروت و خون
«روس‌ها در جریان انقلاب مشروطه همیشه از استبداد طرفداری می‌کردند و زمینه‌ساز حوادث تلخی در ایران بوده‌اند. از این حوادث می‌توان به سه حادثه مهم به توپ بسته‌شدن مجلس، گلوله‌باران شهر تبریز و به توپ بسته‌شدن حرم مطهر امام رضا(ع) اشاره کرد که در پی اختلافات سیاسی و نیز دخالت روسیه، دوره‌ای از جنگ و اختناق را بر کشور حاکم کرد.»
«جامعه‌شناسی کاریزمای ملی»؛ مقایسه انقلاب مشروطه و انقلاب اسلامی ایران
۱۳۹۹/۰۹/۲۳ / انقلاب اسلامی ایران / دوره قاجار / جشنواره دهخدا / دانشگاه فردوسی مشهد / جامعه شناسی
«جامعه‌شناسی کاریزمای ملی»؛ مقایسه انقلاب مشروطه و انقلاب اسلامی ایران
تهران- ایرنا- کتاب «جامعه‌شناسی کاریزمای ملی» به قلم مجید فولادیان استادیار دانشگاه با مقایسه ظهور کاریزمای ملی در ایران با مقایسه دو انقلاب اجتماعی منتشر شد.
درباره آیت‌الله ملامحمد کاظم خراسانی
۱۳۹۹/۰۹/۲۲ / مشهد / دانشنامه / نجف اشرف / دوره قاجار / جنبش مشروطه / مجلس شورای ملی
درباره آیت‌الله ملامحمد کاظم خراسانی
تهران- ایرنا- آیت‌الله ملا محمدکاظم‌ خراسانی‌ یکی از فقها و علمای بزرگ تـاریخ مـعاصر بود که رهبری جریان مذهبی در انقلاب مشروطه را بر عهده داشت. او برای حفظ کیان و استقلال کشور از هیچ کوششی دریغ نکرد و به سبب نقش‌آفرینی در جهت اسـتقرار مـشروطه، جایگاه سیاسی و معنوی والایی یافـت.
از اعتصاب تلگرافچی‌ها تا انقلاب مشروطه
۱۳۹۹/۰۹/۲۰ / اعتصاب / کارگران / تلگرافچی / جنبش / انقلاب / مشروطه / محمدعلی شاه
از اعتصاب تلگرافچی‌ها تا انقلاب مشروطه
رشد فعالیت اجتماعی و سیاسی توده‌های وسیع خلق در شکل ایجاد سازمان‌های علنی انقلابی دموکراتیک که اکثرا از طرف اهالی، به نام انجمن انتخاب می‌شد، منعکس می‌شد. این انجمن‌ها در آغاز کار به عنوان ارگان‌های نظارت بر صحت انتخاب نمایندگان مجلس اول به وجود آمد.
مردم، شهر و رسانه
۱۳۹۹/۰۹/۱۶ / عباس عبدی / انقلاب مشروطه
مردم، شهر و رسانه
شاید بتوان گفت سه وجهی، مردم، شهر و رسانه از تاریخ نوین ایران تفکیک‌ناپذیر است و رکن تداوم‌بخش آن جنبش و حضور پویای مردم در عرصه عمومی است.
در غربت آقای شهید اما آشنای همگان
۱۳۹۹/۰۹/۰۹
در غربت آقای شهید اما آشنای همگان
مشهد- ایرنا- آیت‌الله سیدحسن مدرس که مردم کاشمر او را به "آقای شهید" خوانده و می‌شناسند، مردی از سلاله پاکان و مبارزی وارسته در عصر ظلمت و استبداد رضا خانی بود، انسانی که به عنوان شاخص‌ترین نماینده مجلس شورای ملی پس از انقلاب مشروطه در مدت پنج دوره حضور درخشان و بی‌نظیر در خانه ملت داشت.
یادداشت/ توجه جدی به نیازهای کودکان
۱۳۹۹/۰۹/۰۱
یادداشت/ توجه جدی به نیازهای کودکان
محمود برآبادی-  نویسنده داستان‌های کودکان توجه به‌مفهوم کودکی و پذیرفتن کودک به‌عنوان شخصیتی مستقل در خانواده تحت‌تأثیر اندیشه‌های متفکران غرب همچون جان‌لاک (فیلسوف قرن هفدهم انگلیس)، ژان ژاک روسو (دانشمند تعلیم و تربیت قرن هجدهم فرانسه) و ژان پیاژه (روانشناس قرن بیستم فرانسه) بود؛ در ایران هم این رویکرد بعد از انقلاب مشروطه آغاز شد و به‌دنبال چنین تلقی از کودک بود که ادبیات خاص کودک پدیدآمد و نویسندگان و تصویرگرانی که در این حوزه فعالیت می‌کردند، پا به‌عرصه نهادند. نشریات خاص کودکان منتشر شد، …
دو خطای فاحش در مسئله تورم ایران
۱۳۹۹/۰۸/۲۸ / تورم / گرانی / سیاست اقتصادی / اقتصاد ایران
دو خطای فاحش در مسئله تورم ایران
سیاست‌مداران ریشه تورم را به‌درستی درک نمی‌کنند. بیش از ۱۵۰ سال قبل (قبل از انقلاب مشروطه) سیاست‌مداران آن زمان، تجار و بازرگانان را علت گرانی (بخوانید تورم) معرفی کردند و در ملأ‌عام شلاق زدند تا تنبیه شوند و مسئله حل شود؛ بعد از گذشت این همه سال، هنوز مدیران ارشد و سیاست‌مداران، گران‌فروشی تجار و سرمایه‌داران را ریشه تورم معرفی می‌کنند.
درباره میرزا مصطفی آشتیانی
۱۳۹۹/۰۸/۲۸ / دانشنامه / قانون مطبوعات / سیدحسن تقی زاده / شاهنامه / سلسله قاجار / تاریخ ایران / ایران / نجف / مجلس شورای ملی
درباره میرزا مصطفی آشتیانی
تهران- ایرنا- میرزا مصطفی آشتیانی از علما و مبارزانی بود که در جریان‌های منتهی به انقلاب مشروطه حضوری چشم‌گیر داشت و در برابر ستمگری‌ها و استبداد محمدعلی شاه ساکت ننشست و با آگاهی‌بخشی به مردم کوشید تا بساط بیدادگری را برچیند، موضوعی که سبب شد تا به تحریک دربار، عده‌ای شبانه او را به قتل برسانند.
سرداری که می‌خواست هفت ملت زیر بیرق امیرالمومنین(ع) باشد
۱۳۹۹/۰۸/۲۵ / استانی-فرهنگی و هنری / ستارخان / آذربایجان شرقی / شهر تبریز / انقلاب مشروطه / تاریخ مشروطه
سرداری که می‌خواست هفت ملت زیر بیرق امیرالمومنین(ع) باشد
شاید یکصد سال از جمله معروف ستارخان خطاب به "پاختیانوف" کنسول تزارها در تبریز می‌گذرد که گفت: "می‌خواهم هفت ملت زیر بیرق امیرالمومنین(ع) یا ایران باشد!"، اما این جمله کوتاه و پرمعنی هنوز هم در دل تاریخ به یادگار مانده تا عرق دینی و ملی سردار ملی را به نمایش بگذارد.
پیامبر(ص) در آیینه شاعران دوران معاصر
۱۳۹۹/۰۸/۱۳ / استانی-فرهنگی و هنری / پیامبر اکرم(ص) / شعر / ادبیات / ادبیات آیینی / مشروطه
پیامبر(ص) در آیینه شاعران دوران معاصر
انقلاب مشروطه و پس از آن نقطه عطف و تحول‌آفرین در ظهور شخصیت پیامبر(ص) در اشعار محسوب می‌شود.
۱۳۹۹/۰۸/۰۷
تاریخ‌سازان گمنام و بی‌شکوه
احمد کسروی مورخ ایرانی در مقدمه اثر شناخته شده‌اش تاریخ مشروطه ایران، در اشاراتی راجع به تاریخ‌نگاری، نکاتی طرح می‌کند که بی‌تردید از خوارق عادات است. او می‌نویسد: «شیوه مردم سست اندیشه است که همیشه در چنین داستانی (مراد نگارش تاریخ) کسان توانگر و بنام و باشکوه را به دیده گیرند و کارهای بزرگ را به نام آنان خوانند و دیگران را که کنندگان آن کارها بوده‌اند، از یاد برند.» کسروی با تاکید بر اینکه «در جنبش مشروطه کار را کسان گمنام و بی‌شکوه از پیش بردند»، می‌نویسد: «تاریخ باید به نام اینان نوشته شود.»  التفات کسروی به گمنامان بی‌شکوه و تاکید بر آنکه کار را ایشان پیش برده‌اند، نه «مردان برجسته و بنام» …
سابقه بیماری‌های واگیردار در ایران
۱۳۹۹/۰۷/۲۷ / بیماری / واگیردار / پاندمی / طاعون / وبا / طب سنتی / جاده ابریشم / جنگ / قحطی
سابقه بیماری‌های واگیردار در ایران
بعد از وقوع انقلاب مشروطه اقدام‌های ارزشمندی در اواخر دوره قاجار به‌منظور بهینه‌سازی بخش پیشگیری و درمان صورت گرفت، به گونه‌ای که انستیتو پاستور ایران به سال ۱۲۹۹ ه. ش برپا شد.
روایت دیده‌نشده از نقش تاجر یزدی در انقلاب مشروطه
۱۳۹۹/۰۷/۲۵ / سینمای مستند / مستندساز / شبکه مستند / تلویزیون
روایت دیده‌نشده از نقش تاجر یزدی در انقلاب مشروطه
تهران- ایرنا- جدیدترین قسمت از برنامه «نردبان» ضمن بررسی پرونده مستندهای تاریخی، فیلم «شاه جهان»، با روایتی جدید از تاریخ مشروطه را نقد و بررسی می‌کند.
۱۳۹۹/۰۷/۲۲
فرخی یزدی شاعر و روزنامه‌نگار آزادی‌خواه
در جریان انقلاب مشروطه چه بسیار نویسندگان و شعرایی که به گروه آزادی‌خواهان پیوستند و از راه قلم به مبارزه مستقیم با دشمنان آزادی برخاستند. فرخی یزدی (1318-1263) نخستین بار تحت تاثیر فضای انقلاب مشروطیت در شهرستان یزد که هنوز نظام استبدادی در آن برقرار بود، منظومه‌ای به ظاهر در ستایش حکمران ساخت اما در واقع او را به استقرار آزادی و قانون نصیحت کرد.امضای قرارداد 1919 میلادی(1298ش) از سوی وثوق‌الدوله نخست‌وزیر وقت ایران با دولت انگلیس و در زمان سلطنت احمد شاه، کشور را وارد مرحله نوینی کرد. طبق این قرارداد ایران مستعمره انگلیس تلقی شده و استقلال ایران و آزادی و اختیار او در داشتن هر گونه روابط مستقیم با سایر دولت‌ها و انجام هر گونه گفت‌وگو و قراردادهای سیاسی و اقتصادی …
تجدد نابهنگام؛ همیشه پای
۱۳۹۹/۰۷/۱۶ / تجدد / انقلاب مشروطه / غرب / روسیه / بریتانیا / اروپا / قرن 19 / معاهدات / تجارت / سیاست
تجدد نابهنگام؛ همیشه پای "غرب" در میان است
انقلاب مشروطه ایران از جنبه جهانی اهمیت ویژه‌ای پیدا کرده بود؛ زیرا در سده بیستم، پس از انقلاب ۱۹۰۵. م روسیه، نخستین انقلاب آزادی‌خواهی آسیا به شمار می‌آمد که الهام‌بخش انقلاب‌های دیگر آسیا از جمله انقلاب مشروطه ۱۹۰۸. م ترکیه شد.
بهترین روش ترک موادمخدر از نظر ایرانشناس مشهور بریتانیایی
۱۳۹۹/۰۷/۱۴ / ادوارد براون / نشر اختران / تجدید چاپ / تازه های نشر / انقلاب مشروطه / قاجاریه
بهترین روش ترک موادمخدر از نظر ایرانشناس مشهور بریتانیایی
سفرنامه مشهور ادوارد براون با عنوان «یکسال در میان ایرانیان» به چاپ ششم رسید. براون در سفر به ایران دچار اعتیاد شد اما به روشی خارق العاده توانست کشیدن تریاک را کنار بگذارد.
۱۳۹۹/۰۷/۱۴
آزادی سرنوشت محتوم همه ملت‌هاست
مرتضی ویسی| بازخوانی تاریخ مشروطه در ایران هیچ‌گاه تن به کلیشه و تکرار نمی‌دهد. هر زمان و هر نسلی باتوجه به دغدغه‌ها و مسائل مبتلا به خویش، در مواجهه و خوانش آن به پرسش‌ها و پاسخ‌های تازه‌ای بر می‌خورد؛ گویی همواره گوشه‌ای از آن تجربه در اینجا و اکنون زندگی ما وجود دارد که تنها با گذر زمان خود را نمایان می‌کند. «تکاپو برای آزادی» آخرین اثر علیرضا ملایی توانی دانشیار پژوهشکده علوم تاریخی پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی است که اخیرا منتشر و روانه بازار شده است. در این کتاب نویسنده سعی دارد با نگاهی متفاوت و امروزی تجربه مشروطه را مورد بازخوانی قرار دهد. به‌طور قطع این اثر یکی از بهترین بازخوانی‌ها از انقلاب مشروطه ایران است …
۱۳۹۹/۰۶/۲۵ / شهر تهران / سلسله قاجار / دولت / تاریخ ایران / جنبش مشروطه
نخستین انتخابات ایران؛ سرآغاز نظام پارلمانتاریسم
تهران- ایرنا- پس از صدور فرمان مشروطیت و تصمیم‌گیری درباره تأسیس مجلس شورای ملی، در ۲۵ شهریور ۱۲۸۵ خورشیدی دوره نخست انتخابات مجلس در تهران و سراسر کشور برگزار شد؛ مجلسی که عصاره و خواست ملّت در انقلاب مشروطه و سرآغاز نظام پارلمانتاریسم در ایران بود.
ابعاد شخصیتی شیخ محمد خیابانی باید به همه گفته شود
۱۳۹۹/۰۶/۲۲ / استانی-سیاسی / شیخ محمد خیابانی / مشروطه / انقلاب مشروطه / تاریخ مشروطه / ستارخان / باقرخان / تبریز / مجلس شورای اسلامی
ابعاد شخصیتی شیخ محمد خیابانی باید به همه گفته شود
نماینده مردم تبریز، آذرشهر و اسکو در مجلس شورای اسلامی گفت: شخصیت سیاسی و مبارزاتی شیخ محمدخیابانی باید به همه نسل ها و مردم گفته شود و مشخص شود که این شهید بزرگوار چگونه در قیام تبریز رهبری کرد.
نسیم شمال؛ نشریه‌ای با رسالت آگاهی‌بخشی در عصر مشروطه
۱۳۹۹/۰۶/۱۹ / رشت / دوره قاجار / سعید نفیسی / قزوین
نسیم شمال؛ نشریه‌ای با رسالت آگاهی‌بخشی در عصر مشروطه
تهران- ایرنا- نسیم شمال نشریه‌ای اجتماعی و سیاسی و یکی از تاثیرگذارترین جراید عصر مشروطه به شمار می‌رود که در بیداری و آگاهی مردم نقش مهمی ایفا کرد. این روزنامه با مدیریت سید اشرف‌الدین قزوینی از محبوب‌ترین و معروف‌ترین شاعران ملی انقلاب مشروطه چاپ می‌شد که با بیان اشعار خود، سهم ارزنده‌ای در آگاهی‌بخشی و بیداری مردم داشت.
ماضی نه چندان بعید
۱۳۹۹/۰۶/۱۸
ماضی نه چندان بعید
41‌سال پیش در چنین روزی، برابر هجدهم شهریور 1358 خورشیدی، علینقی وزیری، موسیقیدان برجسته و پایه‌گذار موسیقی نوین ایران در 92 سالگی درگذشت. وزیری پنج ‌سال در پاریس و برلین به تحصیل و تجربه در علوم متعارف موسیقی غرب مشغول بود. او پس از بازگشت، مدرسه عالی موسیقی را تأسیس و به چاپ کتاب‏های متعدد، برگزاری کنسرت‏ها و ضبط صفحات گرامافون اقدام کرد. وزیری را  پایه‏گذار و پدر موسیقی جدید ایران پس از انقلاب مشروطه لقب داده‌اند. قطعاتی مانند ‌ای وطن، خاک ایران و نیز مارش ظفر ازجمله آثار وزیری در حیطه موسیقی است. وزیری همچنین معلم روح‌الله خالقی، پدید آورنده سرود ‌ای ایران بود.
اعلان‌های تئاتر در دوران صحنه
۱۳۹۹/۰۶/۱۷
اعلان‌های تئاتر در دوران صحنه
معراج قنبری، ارغوان محبی  اعلان‌هایی برای جذب و کشاندنِ مردم به سالن‌های نمایش. تلاش‌های نحستین در تئاتر و طراحی گرافیک. یک همراهی دو سَر بُرد. پس از نخستین‌ نمایش‌های ایرانی با موضوع‌های مذهبی، تئاتر به‌ شکل جدید‌تر، در دوره ناصری وارد ایران شد و رفته‌رفته تا اواخر دوره قاجار به پیشرفت خود ادامه داد. انقلاب مشروطه در ترقی تئاتر مدرن ایران تأثیر چشمگیری داشت. شهرهای تبریز، تهران، رشت، اصفهان، کرمانشاه، قزوین و... نخستین مراکز اجرای نمایش‌های ایرانی بودند. اگر با تقسیم‌بندی‌های رایج امروزی، مبنای …
«زوار» به تهران می‏آید
۱۳۹۹/۰۶/۱۷
«زوار» به تهران می‏آید
  ندا زندی     انقلاب مشروطه پایان گرفته بود اما خشم حاکمیت نه! آزادی‏خواهان باید میان ترک اندیشه یا تبعید خودخواسته یکی را انتخاب می‏کردند. حاج نوروزعلی هم که به سبب حرفه‏ کتابفروشی با اندیشه‏های آزادی‏خواهانه آشنا بود و فعالیت‏های سیاسی داشت، ناچار قصد عزیمت به مشهد کرد و نام خانوادگی «زوار» را برگزید. در همانجا بود که کتابفروشی «زوار» را تاسیس کرد و منشا چاپ کتب ارزشمند بسیاری شد. پسرش، حسین زوار که به مطالعه تاریخ و ادبیات ایران علاقه‏مند بود و اندیشه‏های بسیاری برای حفظ میراث گرانبهای پدر …
۱۳۹۹/۰۶/۰۶
مرگ مستوفی‌الممالک
نامش حسن بود، به خانواده‌ای سرشناس از اعضای طبقه حاکم تعلق داشت و پدرش میرزا یوسف آشتیانی (ملقب به مستوفی‌الممالک) مدتی حدود دو سال در دوره ناصرالدین شاه، صدراعظم ایران بود.  خودش زیر نظر معلمان خصوصی آموزش دید و مراحل مقدماتی تحصیل را در خانه گذراند. 12 ساله که بود پدرش فوت کرد و طبق سنت زمانه، القاب و عناوین و امتیازات او برای پسر بزرگش به ارث ماند. حتی شغل وزارت دارایی را که میرزا یوسف تا زمان مرگ عهده‌دار آن بود به این نوجوان دادند، هرچند کارها را به نیابت از او به مردی بالغ سپردند. مستوفی‌الممالک جدید تا پایان دوره ناصرالدین شاه در ایران ماند و بعد از تغییر شاه، به جای پذیرش شرایط جدید و انطباق با آن به اروپا رفت و بی‌اعتنا به آنچه در ایران می‌گذشت چند …
۱۳۹۹/۰۶/۰۲
چنین کنند بزرگان
در بررسی تاریخ ایران بعد از انقلاب مشروطه که روند رشد فرهنگی و ادبی ایران کلید خورد و به تدریج با رسیدن به دو دهه 30 و 40 اوج گرفت، نقش مترجمان ادبی بیش از هر زمان دیگری برجسته به نظر می‌رسد. مترجمان تراز اولی که خودشان ادیب بودند، یعنی تنها به واسطه تسلط بر یک زبان خارجی وارد عرصه ترجمه نشده بودند، با انتخاب هوشمندانه آثار خارجی و برگردان‌های پروسواس و دقیق دو خدمت بزرگ به فرهنگ معاصر کردند؛ نخست اینکه امکان دسترسی مخاطب فارسی‌زبان را به بسیاری از شاهکارهای ادبیات جهان فراهم آوردند و گامی بزرگ به سوی گسترش گفتمان‌های ادبی برداشتند، دوم اینکه برخی از آنان چنان در ترجمه حوصله و هنر به خرج دادند که اثرشان فارغ از هنر نویسنده، خود به بخشی از ادبیات ایران تبدیل شد. در این میان …
۱۳۹۹/۰۶/۰۲
روزنامه توفان
دوم شهریور 1300 بود که اولین شماره از روزنامه توفان، به مدیریت محمد فرخی یزدی منتشر شد. فرخی که حتی در اوج بحران و تلخی، آرمان‌های انقلاب مشروطه را از یاد نبرده بود به هدف نقش‌آفرینی بیشتر و موثرتر در صحنه سیاسی کشور این روزنامه را تاسیس کرد. توفان در سال نخست فقط روزهای دوشنبه و جمعه منتشر می‌شد و از سال دوم، چهارشنبه هم به این دو روز اضافه شد و نظم انتشار به هفته‌ای سه روز تغییر کرد. نشریه‌ای 4 صفحه‌ای بود که صفحه دوم و بخشی از صفحه سوم آن به پوشش اخبار رسمی و غیررسمی داخلی اختصاص داشت و صفحه سوم را با ترجمه اخبار و گزارش‌های خبرگزاری‌های خارجی یا پاورقی پر می‌کردند و همه تبلیغات و آگهی‌های تبریک و تسلیت را در صفحه آخر جای می‌دادند. سرمقاله‌های …
مردی از نسل تاثیرگذار
۱۳۹۹/۰۵/۳۰
مردی از نسل تاثیرگذار
دکتر سید احمد محیط طباطبایی پژوهشگر و مورخ سیدمحمد محیط طباطبایی به نسلی تعلق داشت که در میان آنان انسان‌های تأثیر‌گذار و فرهیخته‌ بسیاری برخاسته و اثر خود را از ابعاد گوناگون بر جامعه‌ ایرانی برجای گذاشتند، شرایط اجتماعی و فرهنگی خاصی که در دوره‌ای ویژه بر ایران حاکم بود در این شکل‌گیری مؤثر واقع شد که نتیجه‌ آن افراد ممتاز و مؤثری بود که محیط طباطبایی نیز ازجمله‌ آنان به شمار می‌آید. مهم‌ترین اتفاقی که در آن دوران روی داد انقلاب مشروطه بود که می‌توان محیط را فرزند دوره مشروطه دانست؛ چرا که …
کومان وارد می‌شود
۱۳۹۹/۰۵/۲۹
کومان وارد می‌شود
 در بارسلونا شرایط کاملا انقلابی است اما یک انقلاب مشروطه! رئیس باشگاه، بارتومئو تصمیم گرفت خودش را ابقا کند، در عوض قول داد در تاریخ ۱۵ مارس (۲۵‌اسفند) انتخابات زودهنگام ریاست باشگاه را برگزار کند. اریک آبیدال هم که زیر تیغ شدید انتقادات قرار داشت به‌عنوان مدیر ورزشی در سمت خود باقی ماند و تنها قربانی شکست تحقیرآمیز مقابل بایرن مونیخ کیکه ستین بود که از سرمربیگری تیم اخراج شد. او تا 2022قرارداد داشت اما خیلی زود باید به گاوداری‌اش برگردد. حالا احتمالا رونالد کومان امروز به‌عنوان سرمربی جدید معرفی …
منظومۀ شیر نفت/ روایتی از مبارزات آزادیخواهانه ملت ایران
۱۳۹۹/۰۵/۲۸ / انقلاب اسلامی ایران / انقلاب مشروطه / علیرضا ملائی توانی / کودتای 28 مرداد
منظومۀ شیر نفت/ روایتی از مبارزات آزادیخواهانه ملت ایران
امروز شصت و هفتمین سالروز کودتای شوم و جنایت‌بار ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ است که با همدستی خودکامگان داخلی و سلطه‌گران بین‌المللی صورت گرفت و جنبش آزادی‌خواهانۀ ملت ایران را سرکوب کرد.
پاسخ به این سوالات درد مردم را دوا نمی کند
۱۳۹۹/۰۵/۲۶ / پیروزی انقلاب اسلامی ایران / اختصاصی ایرنا / حسن روحانی / جنبش مشروطه
پاسخ به این سوالات درد مردم را دوا نمی کند
تهران-ایرنا- نجفقلی حبیبی نماینده سابق مجلس و رییس اسبق دانشگاه علامه طباطبایی به ایرنا می گوید: در انقلاب مشروطه شاه براندازی نشد بلکه قدرت مطلقه او به قانون اساسی محدود شد. اما در انقلاب اسلامی شاه سرنگون شد.
کینه بودجه‌ای محمدعلی‌شاه
۱۳۹۹/۰۵/۲۲ / بودجه / محمدعلی شاه / انقلاب مشروطه / درآمد نفتی / مجلس
کینه بودجه‌ای محمدعلی‌شاه
نخستین بود‌جه ایران نیز کسری د‌اشته که میزان آن ۵۰۰ هزار تومان بود‌ه است. عمد‌ه‌ترین بخش د‌رآمد آن را هم مالیات بخش کشاورزی تشکیل می‌د‌اد‌ه است. روش بود‌جه‌نویسی صنیع‌الد‌وله تا سال ۱۳۲۰ که د‌رآمد‌های نفتی به بود‌جه تزریق شد اد‌امه پید‌ا کرد و پس از آن به‌صورت د‌یگری تد‌وین شد.
ایران، انقلاب و آرمان مردم‌سالاری
۱۳۹۹/۰۵/۱۹ / انقلاب اسلامی ایران / حسن روحانی / جنبش مشروطه
ایران، انقلاب و آرمان مردم‌سالاری
تهران- ایرنا- رئیس‌جمهوری هفته گذشته انقلاب اسلامی را تکمیل کننده انقلاب مشروطه خواند و به آرمان مردم‌سالاری و رجوع به صندوق رای اشاره کرد. تحدید قدرت مطلقه و شناسایی حق تعیین سرنوشت و اداره امور کشور آرمانی بود که از مشروطه به انقلاب اسلامی به ارث رسید و در این انقلاب عظیم مردمی وارد قانون اساسی شد.
۱۳۹۹/۰۵/۱۹
از نسل سرخوردگان
 مرتضی سیدی‌نژاد   او 10سالی قبل از عزیمت صادق هدایت به هند سفر کرد و اگر هدایت در آنجا «بوف کور» را منتشر کرد، او هم توانست نخستین فیلم‌های ناطق فارسی را بسازد. عبدالحسین شیرازی در تهران قاجاری به دنیا آمد و فرزند مترجم دربار مظفرالدین شاه بود. با انقلاب مشروطه بزرگ شد و از نسل اول جوانان سرخورده از آن انقلاب به شمار می‌رفت. شاید از سر همین ناامیدی و سرخوردگی بود که در 20سالگی یعنی سال۱۳۰۶ همزمان با تاسیس اداره ثبت و صدور شناسنامه برای مردم ایران، همان وقتی که نام خانوادگی سپنتا را برای خود …
زن شورشی
۱۳۹۹/۰۵/۱۹
زن شورشی
  ستایش یگانه  محترم اسکندری تنها 4سال از قرن 14شمسی را دید و در 29سالگی روی در نقاب خاک کشید اما تأثیر او در جنبش حقوق زنان چنان بود که هر صحبتی درباره تاریخچه حقوق زنان در ایران، بی‌ذکر نام او، ناقص و ابتر است. محترم، فرزند خانواده‌ای اشرافی بود و از نعمت تحصیل، برخوردار. انقلاب مشروطه که نتوانست به حمایت از زنان یاری برساند، محترم را واداشت که خود دست‌به‌کار شود و در سال1301با مساعدت تعدادی از زنان پیشرو تهرانی ازجمله نورالهدی منگنه و مستوره افشار «جمعیت نسوان وطنخواه» را تأسیس کرد. برگزاری …
شاعر سیاست‌پیشه
۱۳۹۹/۰۵/۱۹
شاعر سیاست‌پیشه
  ایوب ربیعی   با فوت پدرش که ملک‌الشعرای آستان رضوی مشهد بود، مظفرالدین شاه لقب پدر را به محمدتقی اعطا کرد. تخلصش هم از بهار شیروانی، از سخنوران بنام دوره ناصرالدین شاه، مأخوذ بود. شعرهای اولیه‌اش مایه‌های مذهبی داشت، اما در انقلاب مشروطه در روزنامه «نوبهار» و پس از توقیف آن، بلافاصله با نام «تازه‌بهار»، از خزان خودکامگان نوشت و در وصف آزادی و انقلاب شعر گفت. به تهران که تبعید شد، نگذاشت «نوبهار» به خواب زمستانی برود و چند شماره از آن را منتشر ساخت. 6دوره به نمایندگی مجلس برگزیده شد و در مقام …
درس‌های مشروطه برای جامعه ایران
۱۳۹۹/۰۵/۱۵ / مشروطه / انقلاب مشروطه / انقلاب اسلامی ایران / مشرق نیوز
درس‌های مشروطه برای جامعه ایران
یکی از پژوهشگران تاریخ کشور معتقد است انقلاب مشروطه درس‌ها و عبرت‌های زیادی برای ایران داشته و در کنار این‌تجربیات، یکی از مقدمات پیروزی انقلاب اسلامی در سال ۵۷ محسوب می‌شود.
معنی ندارد که کسی از کاخی در آن طرف دنیا بنشیند برای ایران تصمیم بگیرد/ دشمنان نمی توانند اصل این نظام و حکومت  را از مردم بگیرند
۱۳۹۹/۰۵/۱۵ / مردم سالاری دینی / انقلاب مشروطه / پارلمان / انقلاب اسلامی / روحانی / اخبار داغ
معنی ندارد که کسی از کاخی در آن طرف دنیا بنشیند برای ایران تصمیم بگیرد/ دشمنان نمی توانند اصل این نظام و حکومت را از مردم بگیرند
رئیس جمهور گفت: وقتی مردم با ما هستند و حکومت ما منتخب مردم است معنی ندارد که کسی از کاخی در آن طرف دنیا برای پایان حکومت مردم در ایران و اغتشاش تصمیم بگیرد.
ضرورت شورا و کارستان علامه نایینی در دفاع تئوریک از مشروطه
۱۳۹۹/۰۵/۱۵ / علامه نائینی / مشروطیت / انقلاب مشروطه
ضرورت شورا و کارستان علامه نایینی در دفاع تئوریک از مشروطه
علامه نایینی پس از بمباران مجلس توسط دستگاه استبدادی قاجاری، کتاب «تنبیه الامه و تنزیه المله» را نوشت و در آن به تبیین شرعی حکومت پارلمانی پرداخت و تبلیغات مسموم علیه مشروطیت را خنثی کرد.
کاستی‌ها و اشتباهات خودمان را نباید نادیده بگیریم/ باید آزادی‌ها را گسترش بدهیم
۱۳۹۹/۰۵/۱۵
کاستی‌ها و اشتباهات خودمان را نباید نادیده بگیریم/ باید آزادی‌ها را گسترش بدهیم
سخنگوی دولت، در یادداشتی به مناسبت سالگرد پیروزی انقلاب مشروطه نوشت: ۱۱۴ سال پیش ملت ما گام بزرگی برداشت که مسیر زندگی مردم را تغییر داد.
ما و میراث مشروطه
۱۳۹۹/۰۵/۱۵ / انقلاب مشروطه / علی ربیعی
ما و میراث مشروطه
امضای فرمان مشروطیت بلافاصله ما را به جزیره امن مردم سالاری نرساند ولی در عوض ما را در معرض آزمون اراده برای رسیدن به یک مردم‌سالاری پرمانع قرار داد. از آن زمان تاکنون مردم ما در راه حاکمیت قانون، حقوق شهروندی و مردمسالاری، بارها و بارها به عقب رانده شدند و به زمین خوردند ولی دوباره برخاسته‌اند و چند گام به پیش گذاشته‌اند.
۱۳۹۹/۰۵/۱۵
رویای تساوی شاه و گدا
انقلاب مشروطه با درخواست «عدالتخانه» آغاز شد؛ درخواستی که در بطن خود مشروطه‎شدن نهاد سلطنت را داشت. تساوی شاه و گدا در مقابل قانون که در نهاد عدلیه نمود می‎یافت، همان مشروطیت بود. شاه که ظل‎الله بود و با حکمش جان و مال و عِرض مردمان در معرض ستاندن و غارت و بُردن بود، باید در عدالتخانه مشروطه‎خواهان با فرودست‎ترین مردمان یکسان می‎شد. قانون بود که تکلیف شاه و گدا را تعیین می‎کرد نه شاه. بعدها قانون اساسی نیز بر این اصل مهم صحه گذاشت. این اصل اما در دوره مشروطه مغفول ماند. محمدعلی شاه تنها یک بار به شکایت از سیدمحمدرضا مساوات به دلیل هتک حرمت مادرش در روزنامه مساوات به دادگاه مراجعه کرد؛ عرض شکایتی که با طومارنویسی مساوات در تایید کارش توسط مردمان، به سخره …
۱۳۹۹/۰۵/۱۵
جعبه سیاه، مائده آسمانی یا معجزه غیبی
با مشروطه، موثرترین و بزرگ‌ترین رویداد در طول تاریخ هزار و چهارصد ساله ما از زمان ورود اسلام به ایران رخ داد و روشن است که علمای دینی و در راس ایشان فقها، به عنوان حاملان اصلی اندیشه سیاسی قدمایی، باید نسبت به این رویداد واکنش نشان می‌دادند. طبیعی است که عکس‌العمل ایشان در مواجهه با مشروطیت تکثر و تنوع داشت. بر این اساس و باتوجه به سرشت جمهوری اسلامی، می‌توان کلیدی‌ترین سخن گفتار حاضر را جمله پایانی آن خواند: «گفت‌وگو در مورد مشروطه، گفت‌وگو درباره امروز است.» این گفتار را داود فیرحی در وبیناری به مناسبت صد و چهاردمین سالگرد امضای فرمان مشروطیت با عنوان «دستاوردها و مخاطرات انقلاب مشروطه» به همت «جمعیت زنان نواندیش منطقه فارس» …
توییت ظریف در سالروز انقلاب مشروطه
۱۳۹۹/۰۵/۱۵ / انقلاب مشروطه / محمدجواد ظریف
توییت ظریف در سالروز انقلاب مشروطه
محمدجواد ظریف، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی ایران روز سه‌شنبه در پیامی توئیتری خاطرنشان کرد که امروز در ایران دولت پاسخگوی مجلس است، در حالی که پیش از انقلاب  اسلامی، مجلس اغلب نادیده گرفته می‌شد.
پیش از انقلاب اسلامی، مجلس اغلب نادیده گرفته می‌شد
۱۳۹۹/۰۵/۱۴ / مجلس / محمدجواد ظریف / انقلاب اسلامی ایران / انقلاب مشروطه
پیش از انقلاب اسلامی، مجلس اغلب نادیده گرفته می‌شد
وزیر خارجه کشورمان در سالگرد انقلاب مشروطه در مطلبی در فضای مجازی تاکید کرد: در حالی که پیش از انقلاب اسلامی، مجلس اغلب نادیده گرفته می‌شد، اکنون ما در دولت پاسخگوی مجلس هستیم.
۱۳۹۹/۰۵/۱۴ / انقلاب مشروطه
راه طی‌نشده
راه طی‌نشده‌ تبار مشروطه‌خواهی در پرتو چه درکی از المان‌های توسعه‌یافتگی، به محاق رفت و نادیده گرفته شد؟ در واقع مسئله توسعه ایران را چرا و چگونه در فقدان هر جایگزین ممکن اما نیندیشیدنی، تنها از یک مسیر پیمودیم و نقشه راه‌های بدیل را نپیموده، رها کردیم؟‌
مشروطه انقلابی معطوف به قانون
۱۳۹۹/۰۵/۱۴ / خانه مشروطه تبریز / ساختمان مشروطه / جنبش مشروطه
مشروطه انقلابی معطوف به قانون
تهران- ایرنا- انقلاب مشروطه، شناسنامه‌ی آزادیخواهی و عدالت طلبیِ ملّت ایران بود. همچنین قانون اساسی مشروطه تکانه‌ای تاریخی در نظام حقوقی ایران ایجاد کرد.
امیدوارم با همکاری مجلس لوایح بنیادین دولت به سرانجام برسد
۱۳۹۹/۰۵/۱۴ / لعیا جنیدی / منشور حقوق شهروندی / مجلس شورای اسلامی / قانون اساسی / شهروند / لایحه شفافیت / مجلس شورای ملی / مشروطه / انقلاب مشروطه
امیدوارم با همکاری مجلس لوایح بنیادین دولت به سرانجام برسد
معاون حقوقی رئیس‌جمهور گفت: امیدوارم با همکاری مجلس لوایح بنیادینی مانند «لایحه اعطای تابعیت به فرزندان حاصل از ازدواج زنان ایرانی با مردان خارجی» و آیین نامه آن به سرانجام برسد.
لمپن‌های نهضت مشروطه؛ لات‌هایی که علیه نیروهای ستارخان برخاستند
۱۳۹۹/۰۵/۱۴ / انقلاب مشروطه / معرفی کتاب / تبریز / ستارخان / تاریخ معاصر / دوران قاجاریه
لمپن‌های نهضت مشروطه؛ لات‌هایی که علیه نیروهای ستارخان برخاستند
وقتی مردم تبریز به طرفداری از مشروطه در دوران استبداد صغیر قیام کرد، برخی الوات مشهور به طرفداری از نیروهای عین الدوله که تبریز را در محاصره داشته و با نیروهای ستارخان می‌جنگیدند، برخاستند.
روایتی دسته اول از نهضت بیداری/کتابی بهتر از «تاریخ مشروطه» کسروی
۱۳۹۹/۰۵/۱۴ / شریف کاشانی / انقلاب مشروطه / مشروطه / نشر تاریخ ایران / منصوره اتحادیه / احمد کسروی / تاریخ معاصر / معرفی کتاب
روایتی دسته اول از نهضت بیداری/کتابی بهتر از «تاریخ مشروطه» کسروی
کتاب «واقعات اتفاقیه در روزگار» نوشته شریف کاشانی درباره تاریخ مشروطه است. شریف یکی از سرشناس‌ترین مبارزان جنبش مشروطه خواهی بود و نامه‌ها و اعلامیه‌ها و عکس‌های بسیاری در اختیار داشت.
ناگفته‌های زیادی در مورد ستارخان وجود دارد
۱۳۹۹/۰۵/۱۴ / استانی-سیاسی / ستارخان / سریال ستارخان / باقرخان / سردار ملی / مشروطه / انقلاب مشروطه
ناگفته‌های زیادی در مورد ستارخان وجود دارد
نتیجه ستارخان، سردار ملی، گفت: مسلما ناگفته‌های زیادی در مورد ستارخان وجود دارد که نسل‌های آینده آن را بیان خواهند کرد.
7 قاب از انقلاب مشروطه و به زبان ساده
۱۳۹۹/۰۵/۱۴
7 قاب از انقلاب مشروطه و به زبان ساده
مشروطه برای این بود که شاه نه علی‌الاطلاق که به صورت مشروط و مقید و از کانال مجلس و عدالت‌خانه سلطنت کند. ناصر‌الدین شاه و مظفر‌الدین شاه از سفرهای خود مصنوعات جدید را می‌آوردند. از اتومبیل و دوربین سینما تا ابزار های دیگر. آنان شیفته مدرنیسم و تجدد ظاهری شده بودند و روشنفکران زمان روح مدرنیته را در مشروط کردن قدرت شاه و تشکیل مجلس می‌دانستند و مشروطه ورود این دستاورد به ایران بود.
مشروطیت و تاریخ کتمان شده/روایتی غیرایدئولوژیک از اتابک و انقلاب
۱۳۹۹/۰۵/۱۴ / انقلاب مشروطه / نشر تاریخ ایران / تاریخ معاصر / ناصرالدین شاه / قاجاریه
مشروطیت و تاریخ کتمان شده/روایتی غیرایدئولوژیک از اتابک و انقلاب
امین السلطان زمانی ظاهرا به تحریک مشروطه‌خواهان ترور شد که ارتباطی حسنه با آنها داشت، متاسفانه تاریخنگاری ما معمولا رجال موثر را تک‌بعدی بررسی کرده و به همین دلیل شناخت ما از آنها ناقص است.
زنان گمنامی که در قشون ستارخان می‌جنگیدند
۱۳۹۹/۰۵/۱۴ / استانی-فرهنگی و هنری / مشروطه / انقلاب مشروطه / تبریز / زنان
زنان گمنامی که در قشون ستارخان می‌جنگیدند
می‌خواستند زخمش را ببندند، مجروح اصرار می‌کرد که دست به لباس او نزنند، و بگذارند جان بدهد، تعجب کردند، بالاخره ستارخان نصیحت کرد که موافقت بکند تا زخم او را ببندند. مجروح از روی ناچاری گفت "من مرد نیستم، دخترم و میل ندارم لباس از تن بکنم". ستارخان منقلب و چشمانش پر از اشک شده گفت: دخترم من که هنوز زنده‌ام، تو چرا به جنگ رفتی.
۱۳۹۹/۰۵/۱۴ / انقلاب مشروطه / استانی-سیاسی / فرمان مشروطیت / روسیه / آزادی
"نهضتِ مشروطه"؛ نخستین تلاش برای آزادی
نهضت مشروطه نخستین تلاش ملتِ ایران برای رسیدن به آزادی و دستیابی به یک حکومت برخاسته از اراده مردم بود هرچند به آن نتایج قابل انتظار دست نیافت.
بلایی که حکومت وحشت بر سر مجاهد مشروطه آورد
۱۳۹۹/۰۵/۱۴ / استانی-اجتماعی / مشروطه / تاریخ مشروطه / انقلاب مشروطه
بلایی که حکومت وحشت بر سر مجاهد مشروطه آورد
«دو شقه‌ات می‌کنم»، جمله‌ای ترسناک که در لغت نامه‌ها آن را «نصف کردن» و «به دو نیم کردن» معنی کرده‌اند، شقه کردن کسی دور از تصورات آدمی بوده و شاید از دست سنگدل‌ترین و بی‌رحم‌ترین افراد هم برنیاید، اما این بلایی است که سالدات‌های روس بر سر یوسف خان حکم آبادی آوردند و او را دو شقه کردند.
صفحه نخست روزنامه‌های سه‌شننبه
۱۳۹۹/۰۵/۱۴ / صفحه اول روزنامه‌ها
صفحه نخست روزنامه‌های سه‌شننبه
قطعی شدن برگزاری آزمون سراسری ورودی دانشگاه‌ها، کرونا و سالگرد انقلاب مشروطه از جمله موضوعاتی است که برای تیتر روزنامه‌ها در نظر گرفته‌ شده‌اند.
۱۳۹۹/۰۵/۱۴
تکاپو برای آزادی
نشست نقد و بررسی کتاب «تکاپو برای آزادی؛ روایتی دیگر از انقلاب مشروطه ایران» به ‌مناسبت فرارسیدن روز مشروطه، امروز سه‌شنبه ۱۴ مرداد از ساعت ۱۱در موسسه خانه کتاب و ادبیات ایران برگزار می‌شود. این ‌نشست با حضور و سخنرانی محمدسالار کسرایی و احمد گل‌محمدی به عنوان منتقد و مولف اثر همراه است. این مراسم به ‌صورت زنده از حساب کاربری اینستاگرام این‌ موسسه به‌ نشانی @khaneyeketab پخش می‌شود.
۱۳۹۹/۰۵/۱۴
نگاه امریکا به مشروطیت
انقلاب مشروطه مهم‌ترین تحول اجتماعی در ایران در آغاز قرن بیستم است و از مهم‌ترین انقلاب‌های اجتماعی خاورمیانه محسوب می‌شود، به گونه‌ای که محور تحولات اجتماعی ایران، در اواخر عصر قاجاریه و بعضا پهلوی و همچنین تاثیرگذار در جنبش‌های ضد استعماری جهان به ویژه آسیا به خصوص در هندوستان و افغانستان ذکر شده است. این انقلاب همانند انقلاب‌های روسیه، چین و مکزیک جزیی از نهضت جهانی انقلاب‌ها در اوایل قرن بیستم نیز به شمار می‌آید. با توجه به اهمیت این انقلاب و میزان تاثیرگذاری آن در تحولات بعدی جامعه ایران در ابعاد مختلف سیاسی، اجتماعی، اقتصادی و فکری - فرهنگی آگاهی از مواضع امریکا به این جنبش ضروری است.  دولت امریکا در قبال مشروطه سیاست احتیاط و فراتر از آن …
"افکار عمومی"، بزرگ‌ترین و ماندگارترین دستاورد مشروطه
۱۳۹۹/۰۵/۱۳ / انقلاب مشروطه / 14 مرداد / اشکان زارعی
"افکار عمومی"، بزرگ‌ترین و ماندگارترین دستاورد مشروطه
«با نگارش فرمان مشروطیت در ۱۴ امرداد سال ۱۲۸۵ خورشیدی به دست مظفرالدین شاه قاجار، دگراندیشان و میهن دوستانی ایرانی بر سنت‌گرایان و خودکامگان پیروز شدند تا راه برای« اندیشه‌ی ترقی» هموار شود. اگر چه در یکصد سال گذشته بعضی از آرمان‌ها و ویژگی‌های مشروطه بر باد رفته و تنها نامی از آن‌ها به جا ماند اما بی‌گمان پیدایی «افکار عمومی» را باید بزرگترین و ماندگارترین دستاورد مشروطه دانست.»
کتاب «تکاپو برای آزادی» نقد و بررسی می‌شود
۱۳۹۹/۰۵/۱۳ / مشروطه / نقد کتاب / خانه کتاب / انقلاب مشروطه
کتاب «تکاپو برای آزادی» نقد و بررسی می‌شود
نشست نقد و بررسی کتاب «تکاپو برای آزادی؛ روایتی دیگر از انقلاب مشروطه ایران» به‌مناسبت فرارسیدن روز مشروطه، فردا در موسسه خانه کتاب و ادبیات ایران برگزار می‌شود.
اصلاحات نتیجه نداد، مردم به مشروطه روی آوردند
۱۳۹۹/۰۵/۱۳ / استانی-سیاسی / انقلاب مشروطه
اصلاحات نتیجه نداد، مردم به مشروطه روی آوردند
انقلاب مشروطه به عنوان یکی از نقاط عطف تاریخ معاصر ایران شناخته می‌شود، چنان‌که تمام مناسبات اجتماعی، سیاسی، اقتصادی و فرهنگی ایران در نتیجه آن دست‌خوش تغییر می‌شود و عصری نو را برای کشور رقم می‌زند.
۱۳۹۹/۰۵/۱۳
زنده به گوری یک جامعه
  علی بزرگیان  زمانی که استبداد تمامی دستاوردهای انقلاب مشروطه را از چنگ مردم ربود، از لحاظ فرهنگی و ادبی، کشور به کویر خشک مبدل شد که در آن معدودی داستان خواندنی به‌صورت واحدهای پرت افتاده از هم دیده می‌شدند. به قول منتقدی، ادبیات غالب در قالب داستان‌های هیجان‌آور تاریخی و منفی به تخدیر مردم می‌پرداختند و به اشکال گوناگون سازگاری با موقعیت مسلط را تبلیغ می‌کردند.  در این برهوت فرهنگی است که صادق هدایت نخستین مجموعه داستان‌های خود را با نام «زنده به گور» منتشر می‌کند. او از آن نویسندگانی است …
علمای مشروطه‌خواه از لاییک شدن جامعه ایران جلوگیری کردند
۱۳۹۹/۰۵/۱۲ / مشرق نیوز / انقلاب مشروطه / مشروطه / نهضت مشروطه
علمای مشروطه‌خواه از لاییک شدن جامعه ایران جلوگیری کردند
در یک جمع‌بندی دربارة مشروطه‌خواهی حوزه‌ نجف ـ که در رأس آنها آخوند خراسانی قرار داشت ـ می‌توان دو آسیب مهم، و نیز دو پیامد مثبت برجسته را برای آن برشمرد....
انتشار شماره جدید مجله روزنامه نگاری جدید
۱۳۹۹/۰۵/۱۲ / حمید ضیایی پرور / روزنامه نگاری / صادق زیبا کلام / کامبیز نوروزی / انقلاب اسلامی ایران / انقلاب مشروطه / ویروس کرونا
انتشار شماره جدید مجله روزنامه نگاری جدید
شماره تازه فصلنامه روزنامه نگاری جدید (نشریه تخصصی حوزه رسانه و روزنامه‌نگاری) منتشر شد.
۱۱ مرداد، سالروز شهادت شیخ فضل‌الله نوری
۱۳۹۹/۰۵/۱۱ / شیخ فضل الله نوری / مشروطه / پنجره مهر / شهادت / انقلاب مشروطه / موزه مشروطه
۱۱ مرداد، سالروز شهادت شیخ فضل‌الله نوری
شیخ فضل‌الله که برای اعدام آماده بود روی چهارپایه قریب ۱۰ دقیقه برای مردم صحبت کرد؛ "خدایا! خدایا تو شاهد باش که من آنچه را که باید بگویم به این مردم گفتم...
۱۳۹۹/۰۵/۰۸
یک عکس یک خاطره
پیکر شیخ‌ فضل‌الله بر فراز دار- 1288 صدویازده ‌سال پیش درچنین روزی، برابر نهم مرداد 1288 خورشیدی، شیخ فضل‌الله نوری، پس از یک دادگاه فرمایشی که دستور برپایی آن از سوی سران مشروطه صادر شده بود، در میدان توپخانه تهران بر دار کشیده شد. شیخ تا جایی از کار، سفت و سخت پشت انقلاب مشروطه ایستاد، اما بعد از بی‌توجهی مشروطه‌طلبان به شرع مقدس اسلام، عَلَم مخالفت با آنان برافراشت و جان بر سر این آرمان گذاشت. این اعدام را یکی از لکه‌های سیاه انقلاب پرافتخار مشروطه باید به شمار آورد. جنبشی که اساسش بر آزادی‌خواهی استوار بود، اما با قدرت‌طلبی برخی سران آن، به راه ناصواب استبداد افتاد.
انقلاب کبیر فرانسه؛ انقلابی که ترکش‌هایش ۱۰۰ سال بعد به ایران رسید
۱۳۹۹/۰۵/۰۹
انقلاب کبیر فرانسه؛ انقلابی که ترکش‌هایش ۱۰۰ سال بعد به ایران رسید
انقلاب کبیر فرانسه از مهمترین رخداد‌های تاریخ جهان است. شناخت و تغییر جهانی که در آن زندگی می‌کنیم بدون شناخت این رخداد عظیم تاریخی ممکن نیست. ترکش‌های انقلاب فرانسه ۱۰۰ سال بعد به ایران رسید و انقلاب مشروطه در ایران، خواستی بر پایه انقلاب فرانسه بود و مشروطه‌خواهان نیز همچون انقلابیون غربی می‌خواستند مجلس تشکیل شود و قدرت در اختیار یک طبقه خاص نباشد. رویداد۲۴ درگزارش‌های تاریخی خود این بار سویه‌های نظری و عملی انقلاب فرانسه را بررسی کرده و نشان داده مفهوم عقل مدرن چگونه توانست پایه‌های استبداد را بلرزاند.
«مشروطه به روایت کسروی» بررسی می‌شود/پخش از اینستاگرام خانه کتاب
۱۳۹۹/۰۵/۰۵ / انقلاب مشروطه / مشروطه / نقد کتاب / خانه کتاب / مهدی نورمحمدی / احمد کسروی
«مشروطه به روایت کسروی» بررسی می‌شود/پخش از اینستاگرام خانه کتاب
نشست بررسی کتاب «مشروطه به روایت کسروی» به مناسبت هفته مشروطه ۱۳ مرداد برگزار می‌شود. این نشست از طریق صفحه اینستاگرام خانه کتاب به صورت زنده پخش خواهد شد.
سیدجمال واعظ و اقتصاد سیاسی/از شرکت اسلامیه تا رویای جهش تولید
۱۳۹۹/۰۵/۰۴ / جهش تولید / انقلاب مشروطه / مشروطه / توسعه صنعتی / تاریخ معاصر / اقتصاد / نشر تاریخ ایران / کتاب و کتابخوانی
سیدجمال واعظ و اقتصاد سیاسی/از شرکت اسلامیه تا رویای جهش تولید
سیدجمال واعظ در رساله «لباس التقوی»به اقتصاد سیاسی ورود پیدا می‌کند. او «جهش تولید» را در ترویج فرهنگ مصرف کالای داخلی و حمایت حکومت از تولید کننده می‌داند.
کتابخانه‌ای به بلندای یک قرن
۱۳۹۹/۰۵/۰۴
کتابخانه‌ای به بلندای یک قرن
معراج قنبری وسعتِ تاثیرگذاری انقلاب مشروطه در نوسازیِ ایران، بسیاری از موضوع‌های فرهنگی و اجتماعی را در بر می‌گیرد. پیشینه‌ تاسیس نخستین کتابخانه‌ رسمی در ایران، با هدف پیگیری فکری و حمایت از نمایندگان مجلس در راستای ایجاد حکومتی جدید به روزگار مشروطیت باز می‌گردد. تاسیس کتابخانه مجلس از تلاش‌ها و فعالیت‌های برخی از نمایندگان تا زمان بهره‌وری، حدودا ۲۰ سال به طول انجامید.  نخستین تلاش‌های موثر توسط شخصی به‌نامِ مرتضی‌قلی‌خان هدایت (صنیع‌الدوله)، که در آن زمان رئیس مجلس بود آغاز شد. او دستور داد …
۱۳۹۹/۰۵/۰۱
کتابخانه
 ‎ «مکاتبات و نامه‌های میرزا علی اصغرخان اتابک، امین السطان با مظفرالدین شاه» به کوشش سعاد پیرا و علیرضا نیک نژاد را نشر تاریخ ایران منتشر کرده است. این کتاب نخستین پژوهش جدی درباره این شخصیت است. کتاب دو بخش عمده دارد: بخش ‏نخست به قلم سعاد پیرا امین السلطان به روایت راویان معاصر است و بخش دوم شامل متن نامه‌ها و مقدمه‌ای موجز و درخشان بر ‏نامه‌ها که به قلم علیرضا نیک‌نژاد است. میرزا علی اصغرخان اتابک امین السلطان یکی از مهم‌ترین رجال عصر ناصری و ‏مظفری است و دوران حضور سیاسی او برابر بود با یکی از مهم‌ترین رخدادها در تاریخ تمدن ایران زمین یعنی انقلاب مشروطه. ‏او در زمان سه پادشاه مسئولیت داشت و درنهایت در دوران محمدعلی شاه …
انتشار نخستین پژوهش جدی درباره امین‌السلطان/اتابک اعظم‌ونامه‌هایش
۱۳۹۹/۰۵/۰۱ / نشر تاریخ ایران / تاریخ معاصر / انقلاب مشروطه / قاجاریه
انتشار نخستین پژوهش جدی درباره امین‌السلطان/اتابک اعظم‌ونامه‌هایش
«مکاتبات و نامه‌های میرزا علی اصغرخان اتابک، امین السطان با مظفرالدین شاه» به کوشش سعاد پیرا و علیرضا نیک نژاد، توسط نشر تاریخ ایران منتشر شد. این کتاب نخستین پژوهش جدی درباره این شخصیت است.
به توپ بستن محکومان در دوره قاجار
۱۳۹۹/۰۴/۳۱ / قاجار / تاریخ
به توپ بستن محکومان در دوره قاجار
یکی از مجازات‌های مرسوم در ایران تا پیش از انقلاب مشروطه، بستن محکومان به توپ جنگی و شلیک آن بوده است. این نوع مجازات پس از انقلاب مشروطه به مرور منسوخ شد. در تصویر تاریخی امروز، عکسی از به توپ بستن یک محکوم را ببینید.
نوگرایی در آموزش سنت
۱۳۹۹/۰۴/۳۱
نوگرایی در آموزش سنت
حافظ روحانی    عمر نوگرایی کمال‌الملک (محمد غفاری) چندان طولانی نشد؛ شاید به اندازه عمر سلسله قاجار بعد از ترور ناصرالدین‌شاه. گذر سریع ایام خیلی زود شیوه نقاشی‌‌اش را کهنه نامید. ولی او بی‌تردید نقش مهمی در تغییر شیوه آموزش هنر در ایران داشت. کمال‌الملک به فاصله 4سال بعد از انقلاب مشروطه طرح تأسیس مدرسه صنایع مستظرفه را به صنیع‌الدوله- وزیر وقت معارف- پیشنهاد کرد. درخواست او شامل 2000تومان بودجه و 200ذرع (هر ذرع معادل 104سانتی‌متر) زمین از اراضی نگارستان بود که به مجلس شورای ملی ارائه شد. در نهایت …
به زبان مردم کوچه و بازار
۱۳۹۹/۰۴/۳۱
به زبان مردم کوچه و بازار
مرتضی کاردر  آشنایی با ادبیات اروپا و ترجمه شعر اروپایی به زبان فارسی و تأثیر شاعران و تجددخواهان ادبی یک‌طرف ماجرای شکل‌گیری شعر نو است. طرف دیگر ماجرا به تحولات سیاسی اجتماعی سال‌های پایانی قرن سیزدهم و انقلاب مشروطه برمی‌گردد و شعرهایی که در حال و هوای انقلاب سروده می‌شود. آگاهی نخبگان و تهییج عموم برای انقلاب به شیوه‌های گوناگون صورت می‌گیرد. روزنامه‌ها و سرمقاله‌های آتشین، نطق‌های رسمی و سخنرانی‌های عمومی، درس‌های مدرسه‌های جدید و قدیم، حلقه‌های روشنگری پنهان و محفل‌های کافه‌ای آشکار، کتاب‌های …
جمعیت نسوان وطن‌خواه
۱۳۹۹/۰۴/۳۰
جمعیت نسوان وطن‌خواه
درتأسیس جمعیت  معراج قنبری سال‌های نزدیک به انقلاب مشروطه، انجمن‌های زیادی در ایران ایجاد شد. انجمن‌های زنان نیز در این بین و البته به شکلی مخفیانه فعالیت خود را آغاز و در جهت حقوق زنان حرکت می‌کردند.  جمعیت نسوان وطن‌خواه (انجمن زنان میهن‌خواه) یکی از سازمان‌های شناخته شده‌ی زنان در تهران بود که سال ۱۳۰۱ توسط تعدادی از زنان روشنفکر ایرانی و با تلاش‌های «محترم اسکندری» ایجاد شد. هدف این جمعیت، ترویج حقوق زنان و بهبود شرایط دختران ایران زمین بود. از مهم‌ترین فعالیت‌های این گروه می‌توان به انتشار …
کسروی وجهه دینی رهبران مشروطه را رد نکرد/سندحضور استالین در گیلان
۱۳۹۹/۰۴/۲۳ / مهدی نورمحمدی / مشروطه / انقلاب مشروطه / احمد کسروی
کسروی وجهه دینی رهبران مشروطه را رد نکرد/سندحضور استالین در گیلان
نورمحمدی در گفت‌وگو با مهر ضمن بیان اهمیت کتاب «مشروطه به روایت کسروی» و برخی نکات مهم از جمله اسناد حضور استالین در گیلان، اشاره کرد که کسروی صرفا با روحانیون ضدمشروطه مخالفت کرده است.
۱۳۹۹/۰۴/۲۱
بهبهانی؛ شخصیتی با روحیه تاثیرگذاری بر طیف‎های مختلف
آیت‎الله سیدعبدالله بهبهانی نه در فقاهت به مرتبه شیخ‎فضل‎الله نوری می‎رسید و نه در سیاست به پایه سیدمحمد طباطبایی. آنچه اما او را بر این دو برتری می‎داد، اقتدار و قدرت رهبری بهبهانی بود. بهبهانی لوازم این اقتدار را می‎شناخت و در اختیار داشت. مهدی گاوکش، لوطی معروف تهران، با نوچگانش در خدمت او بودند. این لوطیان در نزاع با لوطیان طرفدار دربار قدرت سید را نشان می‎دادند. همچنان‎که خود بهبهانی هم با استفاده از کالسکه و همراهی طلاب در کنارش هیمنه خود را به رخ دربار قاجاری می‎کشید.  برمبنای همین قدرت و اقتدار بود که مردمان تهران باتوجه به تیرگی رنگ چهره‎اش که نشانی از اهالی جنوب بود، او را «شاه سیاه» می‎خواندند. آیت‎الله به عنوان یک فقیه …
 •  •  •  •  •  •  •  •  •  •  •  •  •  •  •  •  •  •  •