پنجشنبه, ۱ آبان, ۱۳۹۹ / 22 October, 2020
جنبش مشروطه
وقتی «تهران تب‌آلود» بود
۱۳۹۹/۰۷/۱۵ / "تهران تب آلود" / حمیدرضا حسینی / کتاب / انتشار
وقتی «تهران تب‌آلود» بود
حمیدرضا حسینی – پژوهشگر تهران قدیم – با انتشار کتاب «تهران تب‌آلود» مکان‌های فراموش‌شده جنبش مشروطه در تهران را معرفی کرده تا منابع تاریخ مشروطه به عنوان مکان – رویدادهای آن زمان در تاریخ ثبت شوند.
گشایش نخستین مجلس مشروطه
۱۳۹۹/۰۷/۱۴ / تاریخ مشروطه
گشایش نخستین مجلس مشروطه
نخستین جلسه دوره اول مجلس شورای ملی ۱۴ مهر ۱۲۸۵ برابر با ۶ اکتبر ۱۹۰۶ در کاخ گلستان و در حضور مظفرالدین‌شاه قاجار گشایش یافت. مجلس شورای ملی در جریان جنبش مشروطه و بر پایه اولین قانون اساسی ایران تشکیل شد و همراه با مجلس سنا، در حکم پارلمان ایران بود.
۱۳۹۹/۰۶/۲۵ / شهر تهران / سلسله قاجار / دولت / تاریخ ایران / جنبش مشروطه
نخستین انتخابات ایران؛ سرآغاز نظام پارلمانتاریسم
تهران- ایرنا- پس از صدور فرمان مشروطیت و تصمیم‌گیری درباره تأسیس مجلس شورای ملی، در ۲۵ شهریور ۱۲۸۵ خورشیدی دوره نخست انتخابات مجلس در تهران و سراسر کشور برگزار شد؛ مجلسی که عصاره و خواست ملّت در انقلاب مشروطه و سرآغاز نظام پارلمانتاریسم در ایران بود.
تاسیس بانک ملی با هدف پایان دادن به نفوذ بیگانگان
۱۳۹۹/۰۶/۲۰ / روسیه / دوره قاجار / بانک ملی ایران / جنبش مشروطه / انگلستان / مجلس شورای ملی
تاسیس بانک ملی با هدف پایان دادن به نفوذ بیگانگان
تهران- ایرنا- طرح تأسیس بانک ملی در ابتدای پیدایش مشروطیت یک ضرورت تاریخی به شمار می‌رفت و به عنوان ابزاری جهت استقلال اقتصادی و به تبع آن استقلال سیاسی در مقابل نفوذ خارجیان از طرف نمایندگان مجلس و با پیگیری‌های برخی از تجار و ملی‌گرایان ایرانی و استقبال آحاد مردم به کار بسته شد و سرانجام بعد از پیگیری‌های مکرر در۲۰ شهریور ۱۳۰۷ خورشیدی فعالیت رسمی این بانک آغاز شد.
حیدرخان عمو اوغلی؛ مبارز عملگرای مشروطه
۱۳۹۹/۰۶/۱۰
حیدرخان عمو اوغلی؛ مبارز عملگرای مشروطه
حیدرخان عمو اوغلی از چهره‌های مشهور جنبش مشروطه در ایران است که در جریان اختلافات در نهضت جنگل، توسط میرزا کوچک خان جنگلی به قتل رسید. حیدرخان از موسسان حزب اجتماعیون عامیون ایران بود که از اوتیس سلطانزاده، دبیر کل حزب سوسیال دموکرات ایران شد. گزارش رویداد۲۴ درباره زندگی پرماجرای حیدرخان عمو اوغلی را بخوانید.
ویدئو / کاشی‌هایی که عزای حسین (ع) را شهادت می‌دهند
۱۳۹۹/۰۶/۰۷ / ایران زیباست؛ تکیه «معاون‌الملک» / تکیه معاون‌الملک کرمانشاه / منطقه کرمانشاه / محرم 99
ویدئو / کاشی‌هایی که عزای حسین (ع) را شهادت می‌دهند
تکیه معاون‌الملک را یکی از آثار باشکوه قاجارها در کرمانشاه می‌دانند؛ بنایی تاریخی که در بافت قدیم شهر کرمانشاه در محله آبشوران قدیم قرار گرفته و در سال ۱۲۸۰ توسط حسن معینی ملقب به «معاون‌الملک» در سه قسمت حسینیه، زینبیه و عباسیه تشکیل شد. پیش‌تر، از این بنای تاریخی بیشتر برای برگزاری مراسم عزاداری در محرم و صفر و همچنین رفع اختلافات قومی و عشایری استفاده می‌شد. در سال ۱۲۸۷ و در میانه‌های مبارزات جنبش مشروطه‌خواهی، گروهی از مشروطه‌خواهان به علت آنکه تکیه معاون‌الملک محل اجتماع مخالفان مشروطه شده بود، این بنا را به توپ بستند و سال‌ها بعد، دوباره مرمت شد. در این ویدئو، با این بنا آشنا خواهید شد.
ستارخان دستانی
۱۳۹۹/۰۵/۳۰
ستارخان دستانی
منظومه ستارخان دستانی، به قلم علیرضا تیانی خیابانی از سوی انتشارات فخر آذر منتشر شد. خیابانی در معرفی ستارخان از سرداران جنبش مشروطه ایران ملقب به سردار ملی عنوان کرده است: «ستارخان فرزند دلیر آذربایجان است. او وارث شجاعت و غیرت آبا و اجداد ماست. قهرمانی که با شکستن علم شوم تسلیم و رذالت توانست تن تنها، تبریز و ایران را به حصن حصین بیرق آزادی بکشد. بنده با استناد به تاریخ مشروطیت کسروی خواسته‌ام قهرمانی‌ها و دلاوری‌های ستارخان را برجسته‌تر کنم. البته در برخی موارد از خاطرات مادربزرگ خود نیز که از …
سلیمی نمین : جنبش مشروطه دنبال اصلاح بود نه سرنگونی سلطنت!
۱۳۹۹/۰۵/۲۶
سلیمی نمین : جنبش مشروطه دنبال اصلاح بود نه سرنگونی سلطنت!
تهران- ایرنا- عباس سلیمی نمین محقق تاریخ به ایرنا می گوید: مشروطه انقلاب نبود بلکه نهضت بود. انقلاب یعنی زیر و رو کننده. ما به هیچ عنوان در مشروطه‌خواهان سرنگونی سلطنت نبودیم چون سلطنت در ایران ریشه دار است و مردم هم می‌توانستند بر تصمیمات پادشاهان تاثیر بگذارند.
پاسخ به این سوالات درد مردم را دوا نمی کند
۱۳۹۹/۰۵/۲۶ / پیروزی انقلاب اسلامی ایران / اختصاصی ایرنا / حسن روحانی / جنبش مشروطه
پاسخ به این سوالات درد مردم را دوا نمی کند
تهران-ایرنا- نجفقلی حبیبی نماینده سابق مجلس و رییس اسبق دانشگاه علامه طباطبایی به ایرنا می گوید: در انقلاب مشروطه شاه براندازی نشد بلکه قدرت مطلقه او به قانون اساسی محدود شد. اما در انقلاب اسلامی شاه سرنگون شد.
درباره میرزا حسین نایینی
۱۳۹۹/۰۵/۲۵ / شیعه / نجف اشرف / قم / دوره قاجار / اصفهان / تاریخ ایران / عراق / جنبش مشروطه / نجف
درباره میرزا حسین نایینی
تهران- ایرنا- میرزا حسین نایینی از مراجع تقلید و از برجسته‌ترین علمای مشروطه و نظریه‌پرداز سیاسی ایران در دوره قاجار محسوب می‌شود. او به عنوان یکی از بزرگ‌ترین موافقان مشروطه، مهم‌ترین اثر نظری را در تبیین و توجیه مشروطیت با نام «تنبیه ُالاُمَّه و تَنْزیه ُالمِلَّه» نوشت.
ایران، انقلاب و آرمان مردم‌سالاری
۱۳۹۹/۰۵/۱۹ / انقلاب اسلامی ایران / حسن روحانی / جنبش مشروطه
ایران، انقلاب و آرمان مردم‌سالاری
تهران- ایرنا- رئیس‌جمهوری هفته گذشته انقلاب اسلامی را تکمیل کننده انقلاب مشروطه خواند و به آرمان مردم‌سالاری و رجوع به صندوق رای اشاره کرد. تحدید قدرت مطلقه و شناسایی حق تعیین سرنوشت و اداره امور کشور آرمانی بود که از مشروطه به انقلاب اسلامی به ارث رسید و در این انقلاب عظیم مردمی وارد قانون اساسی شد.
ما و میراث مشروطه
۱۳۹۹/۰۵/۱۵ / قانون اساسی / علی ربیعی / جنبش مشروطه
ما و میراث مشروطه
سه‌شنبه ۱۴ مرداد سالروز صدور فرمان مشروطیت بود. ۱۱۴ سال پیش ملت ما گام بزرگی برداشت که مسیر زندگی مردم را تغییر داد. مشروطه نقطه آغاز قانون اساسی‌گرایی ایرانیان است که هویت ملی از طریق برآمیزی با یک ارزش جهانشمول بشری تکامل و بسط نوینی را تجربه می‌کند.
راهِ ناتمام، تجربه‌ناکام
۱۳۹۹/۰۵/۱۴ / ایران‌ شناسی / جنبش مشروطه / ویدیوژورنال
راهِ ناتمام، تجربه‌ناکام
مشروطه در ایران، امروز، یکصدوچهارده ساله شد. نهضتی که برای براندازی ظلم پا گرفته بود و قرار بود نتیجه‌اش دارالشورا و عدالتخانه باشد.
مشروطه انقلابی معطوف به قانون
۱۳۹۹/۰۵/۱۴ / خانه مشروطه تبریز / ساختمان مشروطه / جنبش مشروطه
مشروطه انقلابی معطوف به قانون
تهران- ایرنا- انقلاب مشروطه، شناسنامه‌ی آزادیخواهی و عدالت طلبیِ ملّت ایران بود. همچنین قانون اساسی مشروطه تکانه‌ای تاریخی در نظام حقوقی ایران ایجاد کرد.
۷ قاب از انقلاب مشروطه
۱۳۹۹/۰۵/۱۴ / انقلاب مشروطه
۷ قاب از انقلاب مشروطه
جنبش مشروطه‌خواهی ایرانیان، امروز ۱۱۴ ساله می‌شود.
روایتی دسته اول از نهضت بیداری/کتابی بهتر از «تاریخ مشروطه» کسروی
۱۳۹۹/۰۵/۱۴ / شریف کاشانی / انقلاب مشروطه / مشروطه / نشر تاریخ ایران / منصوره اتحادیه / احمد کسروی / تاریخ معاصر / معرفی کتاب
روایتی دسته اول از نهضت بیداری/کتابی بهتر از «تاریخ مشروطه» کسروی
کتاب «واقعات اتفاقیه در روزگار» نوشته شریف کاشانی درباره تاریخ مشروطه است. شریف یکی از سرشناس‌ترین مبارزان جنبش مشروطه خواهی بود و نامه‌ها و اعلامیه‌ها و عکس‌های بسیاری در اختیار داشت.
لزوم تشکیل بنیادی علمی با محوریت مشروطه‌پژوهی
۱۳۹۹/۰۵/۱۴ / ایران‌ شناسی / جنبش مشروطه
لزوم تشکیل بنیادی علمی با محوریت مشروطه‌پژوهی
تهران- ایرنا- پژوهشگر تاریخ معاصر ایران با تاکید بر تعمیق و تعمیم مطالعات مشروطه در گروه‌های تاریخ، علوم سیاسی و جامعه‌شناسی و تشویق دانشجویان ازسوی استادان در این زمینه گفت: باید قطب‌های مشروطه‌پژوهی و حتی بنیادی با این هدف زیر نظر وزارت علوم، تحقیقات و فناوری تشکیل شود.
آغاز و انجام مشروطه ایرانی
۱۳۹۹/۰۵/۱۴ / عدالت اجتماعی / صدور فرمان مشروطیت / دوره قاجار / حقوق شهروندی / دولت / تاریخ ایران / جنبش مشروطه / انگلستان / مجلس شورای ملی
آغاز و انجام مشروطه ایرانی
تهران- ایرنا- جنبش مردمی مشروطه ایران فقط یک پدیده اجتماعی ساده نبود، بلکه از جهت سیاسی، اقتصادی و فرهنگی میراث قبلی خود را به چالش کشید. به گونه‌ای که با مشروطیت، ایران وارد گردونه‌ای از تحولات شد که با خود الگوهای تازه‌ای به ارمغان آورد و توانست پس از سالیان طولانی نابرابری و پایمال شدن حقوق مردم؛ مفاهیمی همچون دموکراسی، عدالت اجتماعی و حقوق شهروندی را به‌عنوان اصلی‌ترین مطالبه سیاسی و اجتماعی مطرح کند.
۱۳۹۹/۰۵/۱۴
سالگرد مشروطه جنبشی که پیروز شد
همه ساله در سالگرد پیروزی جنبش مشروطه شوری در رسانه‌های ایران برپا می‌شود. گویی هنوز امیدوارند از آن پیروزی و آرمان‌هایش الهام بگیرند و به آن امیدوار باشند. برخی اصرار دارند آن را انقلاب بنامند و برای آن هدفی والا یعنی دموکراسی قائل باشند، هدفی که هرگز به آن دست نیافت، پس آن را کلا شکست‌خورده می‌نامند. خصوصا نسل‌های جوان‌تر که از شرایط مادی و زندگی نسبتا بهتری برخوردارند و سواد و آگاهی‌های نسبتا بیشتری درباره حقوق اجتماعی و جهان پیرامونی خود دارند، گمان می‌کنند زندگی در این دیار همواره چنین بوده است. اینان شاید با خود بگویند پس چه شد آن شعارهایی که 115 سال پیش برایش جشن پیروزی گرفتند و ما هنوز باید به دنبال آن دوان باشیم. اینان خبر ندارند که جامعه …
درباره فضل الله نوری
۱۳۹۹/۰۵/۱۳ / صدور فرمان مشروطیت / دوره قاجار / قانون اساسی / جنبش مشروطه / مجلس شورای ملی
درباره فضل الله نوری
تهران-ایرنا- ‌شیخ فضل الله نوری یکی از علمای تاثیرگذار در جنبش مشروطه و مدافع دین بود که با هواداری از این نهضت بستر پیروزی آن را فراهم آورد اما پس از پی بردن به مبانی تفکر برخی از مشروطه‌خواهان، درصدد هماهنگ کردن قوانین مشروطه با موازین شرع مقدس برآمد اما با مخالفت شدید استعمارگران و غربگراها روبه‌رو شد تا جایی که جان خود را در این راه از دست داد.
۱۳۹۹/۰۴/۲۸
فاتح بختیاری تهران
111‌سال پیش درچنین روزی، برابر بیست‌ونهم تیر 1288 خورشیدی، قوای ضددولتی موفق شدند کنترل کامل تهران را در دست بگیرند. نقش اصلی را در این درگیری‌ها مشروطه‌خواهان به رهبری سردار اسعد بختیاری و سپهدار تنکابنی از یک‌سو و نیروهای قزاق از سویی دیگر برعهده داشتند. محمدعلی‌شاه که پیشتر با شنیدن خبر نزدیک‌شدن مخالفان مسلح، به سفارت روسیه پناهنده شده بود، با گروگذاشتن بخشی از جواهرات سلطنتی در بانک استقراضی، عایدات عقب‌افتاده قوای قزاق را تأدیه کرد تا آنها با دل قرص به جنگ مشروطه‌طلبان بروند، اما این نیز کارگر نیفتاد و تهران سقوط کرد. در قضیه فتح تهران و میان همه افراد دخیل، نام یک شخص بیش از هرکس دیگری می‌درخشد و آن کسی نیست جز علیقلی‌خان سردار اسعد، …
۱۳۹۹/۰۴/۲۸
ایران،100سال بعد
ایران 100 سال پیش در تعلیق به سر می‌برد؛ جایی که در آغاز قرن جدید ، آشوبی تازه آغاز شده بود و  «وطن ما» در عسرت و ناامیدی و میل به پیشرفت و توسعه به سر می‌برد. آمال ایرانیان بعد از جنبش مشروطه چنان از بین رفته بود که درجای جای کشور بلوا به پا بود و دولت مرکزی ناتوان از ارتباط با دیگر ولایات عملا قدرت اعمال نفوذ نداشت. در چنین شرایطی ایرانی که به نظر می رسید در شرف ایرانستان شدن است، وارد قرن جدید شد. امروز 100 سال بعد از 1300 می توانیم در یک مقایسه تاریخی دیروز و امروز را دریابیم که راهی که پیموده …
۱۳۹۹/۰۴/۲۴
تاریخ نگار
100‌ سال پیش در چنین روزی، برابر بیست‌وچهارم تیر 1289 خورشیدی، به سیدعبدالله بهبهانی، مجتهد شیعه و از رهبران جنبش مشروطه در خانه‌اش سوء‌‌قصد شد و به شهادت رسید. در جریان این ترور چهار مرد مسلح وارد خانه این روحانی عالی‌قدر شده و او را به گلوله بستند. سیدعبدالله بهبهانی در شهر نجف اشرف نزد شیخ مرتضی انصاری، حاج میرزا محمدحسن شیرازی و حاج سید حسین کوه کمره‌ای و دیگران تحصیل کرد و درجه اجتهاد گرفت. او در جریان جنبش مشروطه همراه با سیدمحمد طباطبایی در تحصن مشروطه‌خواهان در حرم حضرت عبدالعظیم(ع) شرکت داشت. بهبهانی پس از به توپ بستن مجلس دستگیر و به کرمانشاه تبعید شد. او پس از فتح تهران، به پایتخت بازگشت و با استقبال مردم روبه‌رو شد. در اعتراض به ترور ناجوانمردانه …
میرزاده عشقی؛ شاعری که وطن را می سرود
۱۳۹۹/۰۴/۱۲ / سعید نفیسی / میرزاده عشقی / رضا خان / استانبول / جنبش مشروطه
میرزاده عشقی؛ شاعری که وطن را می سرود
تهران_ ایرنا_ میرزاده عشقی به گفته سعید نفیسی، مانند دیگر شاعران با صاحبان قدرت نمی‌جوشید و گردن‌فرازی می‌کرد. او که در سال های عمرش اشعار وطنی و ملی سرود به خاطر لحن صریح و آتشینش معروف شد.
«جمهوری»؛ حکومت همگان
۱۳۹۹/۰۴/۰۳ / جنبش مشروطه
«جمهوری»؛ حکومت همگان
تهران- ایرنا- بررسی وضعیت جمهوریت طی چهار دهه گذشته در ایران نشان می‌دهد در مفهوم‌شناسی این واژه و نوع ترکیب آن با اسلامیت نظام اختلاف‌نظرهایی آشکار وجود دارد. با این حال، اعمال نظر مردم در اداره جامعه و توجه به منافع عمومی دو مولفه اساسی است که متناسب با آن می توان حکومت‌های جمهوری را از نوع دیگر حکومت‌ها بازشناخت.
تربیت افراد صالح به اعتقاد امام (ره) با اجرای قانون صورت می‌گیرد
۱۳۹۹/۰۳/۱۴ / مجلس شورای اسلامی / انقلاب اسلامی ایران / مقام معظم رهبری / پیامبر اکرم / دولت / امام خمینی(ره) / قانون اساسی / جنبش مشروطه / امام علی / سی و یکمین سالگرد هجرت آفتاب
تربیت افراد صالح به اعتقاد امام (ره) با اجرای قانون صورت می‌گیرد
تهران- ایرنا- پژوهشگر تاریخ معاصر ایران گفت: حضرت امام خمینی (ره) معتقد بودند اجرای قانون به منظور تربیت افراد صالح است و اختلافات نیز به دلیل قانون‌شکنی‌ها ایجاد می‌شود.
مورگان شوستر و اصلاحات ساختاری در اقتصاد
۱۳۹۹/۰۳/۰۹ / روسیه / ایالات متحده آمریکا / جنبش مشروطه / بریتانیا
مورگان شوستر و اصلاحات ساختاری در اقتصاد
تهران- ایرنا- مورگان شوستر یکی از چهره‌های برجسته و ممتاز دوران روابط سیاسی ایران و آمریکا به شمار می‌رود که پنج سال پس از انقلاب مشروطیت برای ریاست کل خزانه‌داری و اصلاح امور مالیه کشور وارد ایران شد اما ورود این مستشار خارجی مورد اعتراض دولت‌های روسیه و انگلیس که ایران را به ۲ منطقه نفوذ برای خود تقسیم کرده بودند، قرار گرفت، بنابراین به اجبار قرارداد این چهره محبوب در ایران را لغو کردند.
دگرگونی در اقتصاد شهرسازی
۱۳۹۹/۰۳/۰۱
دگرگونی در اقتصاد شهرسازی
کتاب «آتشگهی در خواب آتش‌ها» اولین مجلد از یک مجموعه چهارگانه است که به دگرگونی‌های جامعه، شهرها، سیمای شهر، و معماری ایران در درازای زمانی نزدیک به یک سده، در دورانی که بیشتر با واژه دوران مدرنیته تعریف می‌شود، می‌پردازد. نگاه غالب این مجموعه بر شناخت روند و ویژگی‌های مدرنیته در ایران- مدرنیت ایرانی- و تاثیرگذاری آنها بر جنبه‌های گوناگون زندگی، به‌خصوص شهر، شهرسازی، سیمای شهری و معماری نوین ایران، تمرکز دارد. آغاز دوران مدرنیته در ایران همزمان با تحولات جامعه ایران و جنبش مشروطه‌خواهی است، هرچند که شکل‌گیری آن در قرن‌های پیش‌تر، مشخصا زمان پادشاهی صفویه، ریشه دارد. در این دوران دگرگونی‌ها و پیش و پس رفتن‌های چشمگیر در گستره‌های اجتماعی، اقتصادی، سیاسی و ناگزیر در حیطه‌های ادب و فرهنگ و هنر- …
 شریعتی متفکر دوران تعلیق است
۱۳۹۹/۰۲/۲۸ / شیخ طوسی / فرانسه / شیعه / علی شریعتی / جنبش مشروطه / محمد تقی شریعتی / کودتای ۲۸ مرداد / انگلستان
 شریعتی متفکر دوران تعلیق است
تهران –ایرناپلاس– علی شریعتی همچنان زنده است، چون مخالفان و منتقدان و هوادارانش هنوز از او می‌گویند. شریعتی منحصر در نام چند خیابان و ایستگاه مترو نشده و هنوز مسئله‌آفرین است. شاید بیشترین خدمت را منتقدانش به او کردند؛ اتفاقی که برای دیگرانی چون مطهری و بهشتی و بازرگان کمتر افتاد. ۲۶ اردیبهشت، سالگرد هجرت اوست و آنچه در پی می‌آید، گفت‌وگو با ابوطالب آدینه‌وند، پژوهشگر و محقق حوزه اندیشه در باب میراث فکری علی شریعتی. 
عمادالکتاب، استاد مسلم خوشنویسی نستعلیق در دوران جنبش مشروطه
۱۳۹۹/۰۱/۲۷ / انجمن خوشنویسان ایران / روسیه / مشهد / سازمان اسناد و کتابخانه ملی / قزوین / جنگ جهانی اول
عمادالکتاب، استاد مسلم خوشنویسی نستعلیق در دوران جنبش مشروطه
تهران- ایرنا- میرزا محمدحسین سیفی قزوینی ملقب به عمادالکتاب، یکی از بزرگترین استادان خوشنویسی نستعلیق در دوران جنبش مشروطه است که توانست رسم‌المشق را برای استفاده نوآموزان ابداع و چاپ کند. او راز و رمز قواعد و شیوه هنر خطاطی را به بهترین وجه کشف کرد و رسالت هنری و تاریخی خود را در اشاعه سبک پیشینیان به شایستگی به پایان برد.
۱۳۹۹/۰۱/۲۳
مجله استبداد؛ نشریات ایران در عصر مشروطه
«مجله استبداد؛ نشریات ایران در عصر مشروطه» برای بررسی مطبوعات هجو و طنز سیاسی در دوران مشروطه، به معرفی نشریه نسبتا ناشناخته‌ای می‌پردازد و شرح مختصری از 34 شماره آن ارایه می‌دهد. مجله «استبداد» به مدیریت شیخ مهدی قمی (شیخ‌الممالک) یکی از نشریات طنز در دوران مشروطه‌خواهی ایرانیان بود که در تهران منتشر می‌شد و عجیب آنکه این نشریه قوی به نسبت سایر نشریات ناشناخته ماند. این کتاب به عنوان نمونه برای بررسی مطبوعات هجو و طنز سیاسی در دوران مشروطه، به معرفی نشریه نسبتا ناشناخته‌ای موسوم به «مجله استبداد» می‌پردازد و شرح مختصری از 34 شماره آن‌که بین سال‌های 1325 تا 1326 قمری منتشر می‌شد، ارایه می‌دهد. ادبیات …
محمدعلی قاجار؛ بازتولید استبداد شاهانه
۱۳۹۹/۰۱/۱۶ / سفارت انگلیس / روسیه / تبریز / سیدحسن تقی زاده / سلسله قاجار / اصفهان / قزوین / جنبش مشروطه / مجلس شورای ملی / انگلستان
محمدعلی قاجار؛ بازتولید استبداد شاهانه
تهران- ایرنا- شروع پادشاهی محمدعلی شاه قاجار بار دیگر استبداد شاهانه را نمایان ساخت که این موضوع با به توپ بستن مجلس به اوج خود رسید و دوره استبداد صغیر شروع شد و اگرچه مجاهدان با تصرف تهران و خلع شاه از سلطنت مُهری بر پایان دوره استبداد او زدند اما این پایان دوره استبداد شاهانه در ایران نبود.
تلگراف در ایران دریچه‌ای به دنیای ارتباطات نوین
۱۳۹۸/۱۲/۲۷ / روسیه / ارتباطات / نجف اشرف / جنبش مشروطه
تلگراف در ایران دریچه‌ای به دنیای ارتباطات نوین
تهران- ایرنا- ایجاد خطوط تلگرافی از نخستین اقدامات در دوران معاصر ایران است که زمینه آگاهی و سرانجام وقوع نهضت مشروطه را فراهم آورد. این صنعت توانست، مسیر ورود و پیشرفت ابزارهای نوین ارتباطی دیگر را نیز در کشور هموار سازد.
۱۳۹۸/۱۲/۲۴
اخراج مالیاتچی آمریکایی
108‌ سال پیش در چنین روزی، برابر بیست‌وچهارم اسفند 1290 خورشیدی، مورگان شوستر، خزانه‌دار آمریکایی کل کشور در پی فشارهای خُردکننده دولت روسیه از ایران اخراج شد. ماجرای باز شدن پای شوستر به ایران حکایت درازی است که یک سر آن به جنبش مشروطه بازمی‌گردد. هنگامی که مجلس شورای ملی پس از روی کار آمدن احمدشاه، تصمیم گرفت سر و سامانی به اوضاع مالی کشور بدهد، میرزا علیقلی‌خان نبیل‌الدوله، وزیرمختار ایران در آمریکا مأمور شد از وزیر امور خارجه ایالات متحده بخواهد کارشناسی برجسته را برای اصلاح امور مالی ایران به او معرفی کند. در آن دوران ایالات متحده در چشم دولتمردان قاجار و حتی عامه مردم دولتی ناشناخته اما تا حدودی دارای حسن نیت به شمار می‌رفت که همچون انگلستان و روسیه برای …
درباره سیدجمال‌الدین اسدآبادی
۱۳۹۸/۱۲/۱۷ / بوشهر / روسیه / افغانستان / مکه / استانبول / بمبئی / جنبش مشروطه / نجف / هند / بیروت
درباره سیدجمال‌الدین اسدآبادی
تهران- ایرنا- سیدجمال‌الدین اسدآبادی فیلسوف، مصلح اجتماعی و اندیشمندی دین‌مدار محسوب می‌شود؛ شخصیتی مطرح در جهان اسلام که ضمن آگاهی از علوم اسلامی، عرفان و فلسفه از علوم جدید و دانش‌های غربی و ماهیت مناسبات و معادله‌های جهانی باخبر بود و تلاش‌های موثری برای اتحاد اسلام انجام داد.
۱۳۹۸/۱۲/۰۷
یک ترور بی‌موقع و دردسرساز
از میان همه شخصیت‌های تاریخ معاصر ایران در دوران جنبش مشروطه شاید داستان زندگی و خصوصا سابقه مبارزاتی هیچ‌کس به اندازه حیدرخان عمواوغلی جالب توجه به نظر نرسد، زیرا او به نوعی نماد «وحشت‌آفرینی مبتنی بر ترور» برای پیشبرد اهداف سیاسی به شمار می‌رفت و این تعریف حتی در لقبی که برای او به کار می‌بردند، یعنی «حیدر بمبی» نیز نمود داشت. در تاریخ از عمواوغلی به‌عنوان موسس حزب کمونیست ایران یاد شده است اما نقطه عطف زندگی سیاسی او بی‌شک ورودش به عرصه مبارزه در نقش حذف‌کننده مخالفان و دشمنان جنبش مشروطه است. برای فهم این موضوع فقط کافی است به بخشی از کارنامه او توجه کنید: «ترور میرزاعلی‌اصغرخان اتابک»، «ترور امین‌السلطان، …
۱۳۹۸/۱۱/۲۱ / دادگستری / رضا خان / تاریخ / تاریخ ایران / جنبش مشروطه
علی اکبر داور؛ بنیانگذار دادگستری نوین در ایران
تهران- ایرنا- علی‌اکبر داور یکی از بازیگران سیاسی و وزیر مقتدر و اصلاح‌طلب دوره پهلوی اول بود که در سیر تحولات جامعه آن روز نقش عمده و جایگاه تعیین کننده‌ای داشت تا آنجا که بنیانگذار دادگستری نوین در ایران شد؛ مردی که فراتر از خطوط میانه‌روی حرکت می‌کرد و هرگز در جاده پرترافیک رادیکالیزه‌شدن عرصه سیاست، شتابی به خود راه نداد اما تکاپوهایش در شکل‌گیری و تداوم رژیم پهلوی سرانجام خوشایندی برای او نداشت.
۱۳۹۸/۱۱/۱۸ / مهدی قلی هدایت / رجال دوره پهلوی / مشاهیر ایران / مازیار وکیلی
مهدی قلی خان هدایت؛ نخست وزیر عافیت طلب یا سیاستمدار محافظه کار؟
مهدی قلی خان هدایت مشهور به مخبر السلطنه از رجال عصر قاجار و پهلوی بود. او در دوره رضا شاه پهلوی نخست وزیر ایران شد. بیش از آنکه نام هدایت به عنوان نخست وزیر و به خاطر خدمات اجرایی‌اش در تاریخ ایران ماندگار شده باشد، به خاطر کتاب‌هایش و وجه روشنفکری‌اش ماندگار شده است. رویداد۲۴ در گزارش چهره‌های تاریخی خود زندگی مهدی قلی خان هدایت و تاثیر او بر جنبش مشروطه را بررسی کرده است.
۱۳۹۸/۱۱/۱۵ / شیعه / دوره قاجار / تاریخ ایران / شیراز / کربلا / جنبش مشروطه / انگلستان
فتوای تاریخی میرزای شیرازی در عصر شکار امتیازات
تهران- ایرنا- آیت‌الله میرزای شیرازی مرجع تقلید، پرچمدار علم، عمل و مرد سیاست و دیانت بود که در دوره قاجار به نقش تاریخی خود عمل کرد زیرا با فتوای خود امتیاز خرید و فروش توتون و تنباکو به انگلیسی‌ها را در عصری که حکومت وقت امتیازهای گوناگونی به خارجی‌ها می‌داد و به شکار امتیازات معروف شده بود، لغو کرد.
۱۳۹۸/۱۱/۱۵ / تبریز / هنرمند تئاتر / نمایش / جنبش مشروطه
«موسیو»؛ انقلاب علیه انقلاب
تبریز - ایرنا - نمایش «موسیو»، روایتی تاریخی از حوادث دوران مشروطه و اختلافات داخلی مبارزان قشون ستارخان است که می‌توان آن را به نوعی شکاف در داخل مجاهدان، سهم‌خواهی برخی مبارزان و انقلاب علیه انقلاب توصیف کرد.
۱۳۹۸/۱۱/۰۱ / پیروزی انقلاب اسلامی ایران / اعتراض های خیابانی / قانون اساسی / اعتراض / جنبش مشروطه / ناآرامی و اعتراض‌ها به تغییر قیمت بنزین
واکاوی یک‌صد سال حق اعتراض قانونی
تهران- ایرنا- با نگاهی به قوانین اساسی کشور طی حدود یک سده گذشته می‌توان شاهد تفاوت و اشتراکات معناداری در زمینه حق اعتراض و برگزاری تجمعات بود.
۱۳۹۸/۱۰/۲۷
تاج‌گذاری در غیاب نمایندگان ملت
شانزده روز پس از مرگ مظفرالدین شاه یعنی 113‌سال پیش در چنین روزی، برابر بیست‌وهشت دی 1285 خورشیدی، محمدعلی میرزا ولیعهد به‌عنوان ششمین فرد از دودمان قاجار تاج بر سر گذاشت تا  پس از آن شاه خوانده شود. محمدعلی شاه که نام او در تاریخ ایران با شمشیر از رو بستن برای جنبش مشروطه پیوند خورده است، به‌عنوان نوه دختری امیرکبیر حتی به قدر یک مو از پدربزرگ باکیاست خود بهره نبرد و شاید درست به همین علت کوتاه‌ترین دوره سلطنت در بین شاهان قاجار نیز به نام او سند خورد. او که در دوران ولیعهدی و از بیم حمایت بزرگان قاجار از بر تخت نشستن عمویش ظل‌السلطان یا برادرش شعاع‌السلطنه، دست یاری به سمت مشروطه‌خواهان دراز کرده بود، پس از گذشتن خر سلطنتش از پل، رنگ عوض کرد و به …
۱۳۹۸/۱۰/۲۷ / سردار اسعد بختیاری / مشاهیر ایران / جنبش مشروطه
سردار اسعد بختیاری؛ در خدمت و خیانت مشروطه
سردار اسعد بختیاری از چهره‌های مشهور عصر قاجار و پهلوی بود که برخی او را خیانتکار به ستار خان و باقرخان می‌خوانند و برخی دیگر او را عامل پیروزی جنبش مشروطه می‌دانند. در گزارش چهره‌های رویداد۲۴ زندگی پرماجرای او را بخوانید.
۱۳۹۸/۱۰/۲۴ / مشروطه / انقلاب مشروطه / تاریخ معاصر / سیدجمال الدین اسدآبادی
عرضه چاپ سوم کتابی که معلمان مشروطه را بابی می‌خواند
سومین چاپ کتاب «تاریخ مکتوم» مقداد نبوی رضوی منتشر شد. نویسنده در این کتاب با تفسیرهای مغرضانه و شخصی از برخی اسناد تاریخی معلمان جنبش مشروطه خواهی ایرانیان را بابی خوانده است.
۱۳۹۸/۰۹/۲۲ / مجلس شورای اسلامی / همه پرسی / انجمن علوم سیاسی ایران / جنبش مشروطه / ایران
«دشواره» دولت مدرن در ایران معاصر
تهران- ایرنا- شکل‌گیری و تحقق دولت مدرن از نگاه برخی صاحب‌نظران علم سیاست، اصلی‌ترین مساله پیچیده ایران معاصر در حوزه اندیشه و عمل سیاسی است.
۱۳۹۸/۰۹/۱۹ / رویداد24 / انقلاب مشروطه / ستار خان / جنبش مشروطه
ستار خان؛ پیشروی انقلابیون شرقی
در حالیکه با حمله محمدعلی شاه قاجار به مشروطه خواهان، جنبش مشروطه تا مرز شکست کامل پیش رفته بود، ستارخان خون تازه‌ای به جنبش تزریق کرد. انقلاب مشروطه ایران مادر انقلاب‌های مشابه خودش در آسیا و شمال آفریقا بود .سقوط فئودالیسم در چین ۶ سال بعد یعنی در سال ۱۹۱۲ محقق شد و انقلاب کمونیستی روسیه علیه استبداد تزاری ۱۱سال بعد یعنی در ۱۹۱۷ به نتیجه رسید.
۱۳۹۸/۰۹/۱۰
زنان در مجلس
در تاریخ ایران، زنان همواره نقش‏های مهمی در عرصه‏هـای مختلف سیاسـی، اجتمـاعی، فرهنگـی، ورزشی، نظامی، دفاعی، مذهبی، دینی و اقتصـادی بـرعهـده داشته‏اند. پس از پیروزی جنبش مشروطه، زنـان در جامعه ایـران بـه موقعیـت‏هـای بـالایی در نظـام اجرایـی و قانونگذاری دست یافتند. با پیروزی انقلاب اسلامی، نقش زنان در حوزه‏ها و شئون مختلـف اجتمـاعی نـه‏تنهـا کـاهش نیافته؛ بلکه در برخی از حوزه‏ها افزایش نیز داشته است. در این میان، زنان در مجلس شورای اسلامی با حمایت جامعه زنان، نقش مهمی ایفا کردند. نمایندگان زن در مجلس شورای اسـلامی از طریـق گسترش ظرفیت‏های حمایتی قانونی در جمهوری اسلامی، از جمله توجه به همه مبانی قانونی مورد احترام کشور سعی در پیشرفت موقعیت زنان دارند. البته نزدیک به چهاردهه است که نظام سیاسی …
۱۳۹۸/۰۹/۰۷
استمدادطلبی از «لیاخوف» با کدام منطق؟
تجمع روز دوشنبه در میدان انقلاب متأسفانه مانند بسیاری از تجمعات و راهپیمایی‌های ملی این چند سال اخیر باز هم درگیر حاشیه‌ها و صحنه‌های تأسف‌باری بود که رنگ و بوی ملی نداشت. اما شاید تأسف‌بارترین آنها در این شعار دوکلمه‌ای که روی یکی از پلاکاردها نقش بسته بود، قرار داشت؛ «لیاخوف کجایی؟» لیاخوفی که تنها نقش او در تاریخ ایران، دست داشتن در طراحی و نهایتاً اجرای طرح به توپ بستن مجلس اول شورای ملی با هدف پایان دادن به جنبش مشروطه بود.
۱۳۹۸/۰۸/۲۵
ستارخان چگونه از یک لوطی سر محل به مشروطه‌خواهی تمام‌عیار تبدیل شد و چه کسی یا زمینه‌هایی، در تغییر رویکرد وی موثر بودند؟
همان‌طور که اشاره کردید ستارخان یا حتی برخی دوستان وی همچون باقرخان، افراد معمولی بودند، ستارخان که دلالی و کار خرید و فروش اسب انجام می‌داد، باقرخان هم سنگ‌تراش بود و در تبریز زندگی خودشان را داشتند. آن چیزی که بر این دو و امثال اینها بیشتر تاثیر را بر جای گذارد، فضای تبریز بود. در آن دوره در تبریز، فضای وسیع و گسترده مشروطه‌خواهی پدید آمده بود و 11محله بزرگ تبریز را به دو بخش مشروطه‌خواه و برخی هم استبداد طلب تبدیل کرده بود. لذا آن چیزی که ستارخان و هم‌فکران وی را به این سمت کشید فضای عمومی شهر تبریز بود که همواره در آن صحبت از مشروطه‌خواهی و مشروطه‌طلبی می‌شد، از خیابان‌ها گرفته تا مساجد و محلات. ستارخان و باقرخان هم در آن دوره در اوان جوانی و زندگی خود می‌زیستند، خصوصا ستارخان که بعدها در …
۱۳۹۸/۰۷/۲۸
گذرگاه تاریخ
همدلی: امر وز‌ یک‌شنبه بیستم‌ اکتبر 2019 ،72روز تا آغاز سال 2020باقی ‌مانده است. بیست‌وهشتم مهر1398‌ است. با گذشت 214روز از سال خورشیدی جاری، 151روز به سال 1399باقی مانده است. روز جهانی آمار ۲۰ اکتبر ۲۰۱۰، در این روز برای نخستین بار در سراسر جهان روز جهانی آمار جشن گرفته شد. در این روز که توسط کمیسیون آماری سازمان ملل متحد‏ برپا شده، اقداماتی در کشورهای مختلف برای معرفی علم آمار و اهمیت آن صورت می‌گیرد. زادروز ستارخان، سردار ملی153سال پیش در چنین روزی-28 مهر ۱۲۴۵-ستارخان قراچه‌داغی از سرداران آذری جنبش مشروطه ایران ملقب به سردار ملی سومین پسر حاج حسن قره‌داغی در روستای بیشک در آذربایجان به دنیا آمد. وی در برابر نیروهای دولتی ضد مشروطه در تبریز ایستاد.وی در مقابل قشون عظیم محمدعلی‌شاه پس از …
۱۳۹۸/۰۶/۲۲ / تبریز / جنبش مشروطه
خیابانی؛ شیخ ملی گرا و آزادیخواه
تهران- ایرنا- شیخ محمد خیابانی انسانی ملی گرا و مشروطه طلب بود که علیه بی عدالتی های حکومت مرکزی و برای ایجاد یک تحول اساسی در سیستم حکومتی و رفع موانع آزادی قیام کرد اما عده ای او را تجزیه طلب نامیدند و سرکوبش کردند. در صورتی که قیام خیابانی با ماهیتی آزادیخواهانه و ضد استعماری بر حفظ تمامیت ایران تاکید داشت.
۱۳۹۸/۰۶/۰۹ / روسیه / قرارداد بین المللی / تاریخ ایران / جنبش مشروطه / انگلستان
قرارداد ۱۹۰۷، خدشه‌ای جبران‌ناپذیر بر استقلال ایران
تهران- ایرنا- یکی از مشکلاتی که برای مشروطیت نوپای ایران رخ داد، پیمان ۱۹۰۷ میان دولت های روسیه تزاری و انگلیس در تقسیم ایران بود. این پیمان که بدون اطلاع کشورمان منعقد شد یکی از ننگین ترین سیاست های دولت های استعماری به شمار می رفت که تمام ایران را مانند ملک شخصی پنداشتند و حاکمیت سیاسی، استقلال و تمامیّت ارضی آن را نادیده گرفتند.
۱۳۹۸/۰۵/۱۵ / مشهد / مطبوعات / جنبش مشروطه / آستان قدس رضوی
تعدادی از نشریات دوره مشروطه در حرم مطهر رضوی رونمایی شد
مشهد- ایرنا - همزمان با سالروز صدور فرمان مشروطیت و در آستانه روز خبرنگار طی مراسمی در گنجینه قرآن و نفایس حرم مطهر رضوی از تعدادی از نخستین نشریات دوره مشروطه موجود در آرشیو مطبوعات آستان قدس رضوی رونمایی شد.
۱۳۹۸/۰۵/۱۵ / شهرداری تهران / میدان حسن آباد / مرمت / مجسمه ملک المتکلمین / جنبش مشروطه / احمد مسجد جامعی
مجسمه «ملک المتکلمین» ۲۵ سال پیش گم شده است
تهران- ایرنا- احمد مسجدجامعی عضو شورای اسلامی شهر تهران که اخیرا به بهانه سالروز صدور فرمان مشروطه درباره نحوه بازسازی میدان حسن‌آباد صحبت می‌کرد به گم شدن مجسمه «ملک‌المتکلمین» از مشروطه‌خواهان نیز اشاره داشت؛ موضوعی که شهرداری می‌گوید مربوط به حداقل ۲۵ سال پیش است.
۱۳۹۸/۰۵/۱۵ / جنبش مشروطه
در مظلومیت سردار ملی
تبریز - ایرنا - «سردار ملی» در تاریخ ایران، یادآور لقبی در انقلاب مشروطه و رشادت‌ها و دلاوری‌های «ستارخان» است که پس از پیروزی نهضت، از سوی مجلس شورای ملی به وی اعطا شد؛ سردار درستکاری که در سایه قدرت‌یابی دوباره میوه‌چینیان مشروطه، مظلومانه زخمی شد و در اوج مظلومیت نقاب از خاک برکشید.
۱۳۹۸/۰۵/۱۴ / جنبش مشروطه
عدالت، مفهوم مشترک نهضت مشروطه و انقلاب اسلامی
تبریز-ایرنا- مفهوم عدالت و گسترش ساختارهای مربوط به آن از جمله مفاهیم مشترک نهضت مشروطه و انقلاب اسلامی است که به فاصله ۷۲ سال از یکدیگر به سرشاخه‌ها محوری تاریخ ایران و نقطه اشتراک نهله‌های فکری و سیاسی تبدیل شد.
۱۳۹۸-۰۵-۱۴
هرچه داریم از مشروطه داریم
گفت‌وگوی «همدلی» با دکتر صادق زیباکلام به مناسبت یکصد و سیزدهمین سالگرد امضای فرمان مشروطیت؛ امروز چهاردهم مرداد ماه و برابر با یکصد و سیزدهمین سالگرد امضای فرمان و پیروزی انقلاب مشروطه ایران در سال ۱۲۸۵ است، انقلابی که منجر به تاسیس نخستین مجلس ملی ایران شد، جنبش مشروطه ایران که از آن به عنوان تبلور خواست و اراده ملی ایرانیان برای برقراری حاکمیت قانون و پاسخگو ساختن قدرت در برابر ملت یاد می‌کنند، مشروطه چه بود و امروز از آن چه باقی مانده؟ مشروطه تا چه اندازه در تحقق آرمان‌های رهبران آن موفق بود؟ آیا امروز می‌توان از شکست نهضت مشروطه ایران سخن گفت؟
۱۳۹۸/۰۵/۱۳ / جنبش مشروطه
شهردار: ۱۴ مرداد روز تبریز نامگذاری شود
تبریز - ایرنا - شهردار تبریز با اشاره به سالروز پیروزی نهضت مشروطه در ۱۴ مرداد سال ۱۲۸۵ شمسی به عنوان روزی ماندگار و تاریخی در ایران، پیشنهاد کرد: این روز در تقویم رسمی کشور به عنوان «روز تبریز» نامگذاری شود.
۱۳۹۸/۰۵/۱۰
مبنای حجیت حکم حاکم/ نائینی و گستره اختیارات ولی فقیه
شفقنا – اجتهاد نوشت: میرزا محمدحسین نائینی معروف به میرزای نائینی(ره) فقیه و اصولی نامدار شیعه در اواخر دولت قاجار است که همزمان با جنبش مشروطه، پای به عرصه مبارزه گذاشت و تلاش بسیاری، در جهت اقامه حکومت اسلامی و از بین بردن سلطنت مطلقه و نظام شاهنشاهی قاجار نمود. عباسعلی مشکانی سبزواری: مهمترین تلاش نائینی در نقد نظام سلطنت […]
۱۳۹۸/۰۴/۲۹ / رسانه / طنز / دانشکده ارتباطات و رسانه دانشگاه آزاد اسلامی / نسترن خواجه نوری / علوم ارتباطات
کتاب «مشروطه از دامن طنز» منتشر شد
ایلنا: کتاب «مشروطه_از_دامن_طنز» واکاوی طنز و کاریکاتور در جنبش مشروطه؛ نوشته «نسترن خواجه‌نوری» استاد و عضو هیأت علمی دانشکده ارتباطات و رسانه توسط انتشارات موسسه اطلاعات منتشر شد.
۱۳۹۸/۰۴/۲۴ / نشر اختران / انقلاب مشروطه / معرفی کتاب / بازار نشر
مشروطه ناقص ایرانی‌ها و عدم اتحاد دولت و ملت
یازدهمین چاپ «مشروطه ایرانی» نوشته ماشالله آجودانی منتشر شد. آجودانی در این کتاب جنبش مشروطه را انقلابی ناقص می‌داند چرا که نتوانست به آرزوی دیرینه اتحاد دولت و ملت جامعه عمل بپوشاند.
۱۳۹۷/۱۲/۲۵
نسیم شمال ریشه در البرز دارد
کرج - ایرنا - نویسنده و البرز پژوه از 29 اسفندماه 97 به عنوان هشتادو پنجمین سالگرد درگذشت اشرف الدین حسینی مشهور به نسیم شمال یاد کرد و گفت: این شخصیت از شاعران نامدار جنبش مشروطه و از مفاخر مطبوعات ایران است که ریشه در استان البرز دارد.
 •  •  •  •  •  •  •  •  •  •  •  •  •  •  •  •  •  •  •