در حالی که در محاسبات کلاسیک نظامی واشنگتن از برتری هوایی، دریایی، اطلاعاتی و فناوری برخوردار است؛ اما مسئله راهبردی در فاصله میان «توان ضربهزدن» و «توان تحمیل یک وضعیت پایدار پس از ضربه» قرار دارد. ایران توانست نشان دهد که حتی در شرایط برتری هوایی دشمن، حفظ ظرفیت پاسخگویی و استمرار فشار متقابل امکانپذیر است.
این اتفاق را نمیتوان محصول چند ماه یا حتی چند سال آمادگی دانست. آنچه در میدان دیده شد، برآیند چهار دهه برنامهریزی، سرمایهگذاری، آزمون، خطا و انباشت تجربه در یک راهبرد دفاعی چندلایه است؛ راهبردی که در رأس آن، رهبر شهید انقلاب اسلامی، حضرت آیتالله خامنهای، قرار داشته و مجموعهای از فرماندهان و مدیران راهبردی کشور در طراحی، توسعه و اجرای آن نقش داشتهاند.
در میان این چهرهها، شهید دریاسالار علی شمخانی جایگاهی ویژه دارد. او طی دههها در سطوح مختلف فرماندهی نظامی و مدیریت دفاعی و امنیت ملی حضور داشت و از جمله از فرماندهان ارشد سپاه و ارتش و سپس وزیر دفاع و دبیر شورای عالی امنیت ملی و دبیر شورای دفاع بود. از این منظر، شمخانی را میتوان یکی از چهرههای مؤثر در شکلگیری و استمرار این منظومه راهبردی دانست.
جملهای کلیدی که از شهید شمخانی در واپسین گفتوگوهای او بیان شده، عصارهای از همین نگاه راهبردی است: «آمریکا و هیچ قدرت دیگری در جهان نمیتواند با حمله نظامی به ایران، قدرت و توان پاسخگویی ایران را از بین ببرد.» …
