بازار
اهمیت مالیات در این چارچوب، نه فقط به میزان درآمدی که به خزانه عمومی وارد می‌کند، بلکه به تعهداتی بازمی‌گردد که در برابر آن برای دولت ایجاد می‌شود. به بیان دیگر، هرچه سهم شهروندان در تأمین مالی هزینه‌های عمومی افزایش یابد، ضرورت پاسخ‌گویی دولت درباره چگونگی تحصیل، تخصیص و مصرف این منابع نیز پررنگ‌تر می‌شود. از این منظر، مالیات می‌تواند رابطه دولت و شهروندان را از یک رابطه یک‌سویه مبتنی بر اقتدار و الزام قانونی، به رابطه‌ای متقابل مبتنی بر حقوق، مسئولیت‌ها و نظارت عمومی تبدیل کند.
یکی از مفاهیم کلیدی در اقتصاد سیاسی مالیات،Fiscal Contract یا «قرارداد مالی» است. این مفهوم بر این فرض استوار است که رابطه دولت و شهروندان صرفا با وضع قوانین و اعمال اقتدار شکل نمی‌گیرد، بلکه تأمین منابع مالی حکومت نیز در تعیین ماهیت این رابطه نقش بنیادین دارد. هنگامی که دولت برای اداره امور عمومی به درآمدهای مالیاتی شهروندان وابسته است، ناگزیر باید نسبت به نحوه مصرف این منابع توضیح دهد و در برابر انتظارات جامعه پاسخگو باشد. در چنین شرایطی، مالیات‌ستانی به بستری برای شکل‌گیری نوعی چانه‌زنی مستمر میان دولت و جامعه تبدیل می‌شود؛ شهروندان منابع مالی را در اختیار دولت قرار می‌دهند و در مقابل، انتظار برخورداری از خدمات عمومی، امنیت اقتصادی، زیرساخت‌های مناسب و مدیریت کارآمد منابع را دارند. …
