دوشنبه ۱۰ خرداد ۱۳۹۵ / Monday, 30 May, 2016

بررسی سیاست های توسعه گردشگری ایران


بررسی سیاست های توسعه گردشگری ایران● مقدمه:
صنعت گردشگری امروزه در ردیف صنعت های پردرآمد و پاک وکم هزینه دنیا قرار دارد و پیش بینی می‌شود تا سال ۲۰۱۰، ۲۰۰ میلیارد دلار درآمد کشورهای دنیا از این بخش تأمین شود.و در همان سال از هر ۱۵ نفر شاغل در سطح دنیا یک نفر در این بخش فعال باشندز طرفی صنعت گردشگری دنیا ابعاد متنوعی همچون توریسم الکترونیکیe- tourism اکوتوریسم – توریسم درمانی – ورزشی- روستایی – فرهنگی و تاریخی یافته است. با توجه به این وضعیت و با توجه به اینکه ایران طبق آمار سازمان جهانی جهانگردی دارای رتبه پنجم جاذبه‌های طبیعی و رتبه دهم جاذبه‌های باستانی و تاریخی است و همچنین جمعیت جوان روبه گسترش، نرخ بالای بیکاری، لزوم افزایش درآمد ارزی و سرمایه گذاری خارجی توجه بیش از پیش به این بخش می‌تواند زمینه رسیدن به اشتغال کامل، افزایش درآمد ارزی، معرفی تمدن و فرهنگ ایرانی به جهانیان، تعامل گسترده و سازنده با کشورهای دنیا، در هم شکستن مرزهای قومی و اقلیتی، را فراهم کند.
مرجعیت های کلان وجهانی توجه ویژه ای به میراث فرهنگی وگردشگری دارند کنوانسیون جهانی تنوع فرهنگی یونسکو ضمن تاکید بر حفظ میراث فرهنگی برلزوم گسترش گردشگری جهت کسب درامد ملی ازاین راه وشناخت فرهنگ ها وتمدن های جهان توسط همه انسانها تاکید می ورزد.
در این مقاله قصد دارم به بررسی سیاست های توسعه گردشگری ایران در قالب برنامه چهارم توسعه در مسیر رسیدن به اهداف چشم انداز ۲۰ ساله بپردازم.
در ابتدا باید سیاستها و اقدامات اجرایی جهت رسیدن به این چشم انداز را مورد بررسی قرار دهیم که در هر مورد سعی می‌شود به گونه‌ای مشکلات مورد نظر نیز اشاره شوند. سند چشم انداز ۱۴۰۴ اشاره میکند که هدف کشور کسب جایگاه اول اقتصادی در سطح منطقه آسیا جنوبی و غربی با تکیه بر رشد مستمر اقتصادی ارتقاء نسبی درآمد سرانه و رسیدن به اشتغال کامل است (بند ۶ چشم انداز) با توجه به این بند صنعت گردشگری باید در اولویت های توسعه قرار گیرد. چرا که با وجود ضریب اشتغال زایی بالا در این بخش مطمئناً باعث رشد پرشتاب اقتصاد همراه بهبود توزیع درآمد کشور خواهد بود. همچنین توسعه گردشگری مبتنی بر شرایط فرهنگی و تاریخی کشور باعث تعامل سازنده و موثر با جهان خواهد شد که از اهداف سند چشم انداز ۱۴۰۴ است.
در راستای همین چشم انداز، سازمان میراث فرهنگی و گردشگری طرح جامع توسعه این بخش راتدوین خواهد کرد که اهداف آن چنین است:با توجه به اینکه ایران در بخش جاذبه های طبیعی و اکوتوریسم رتبه پنجم و در بخش جاذبه های تاریخی و باستانی رتبه دهم دنیا را دارد و بر اساس پیش بینی‌ها در پایان برنامه هفتم توسعه که مصادف با پایان سند چشم انداز ۲۰ ساله کشور است بایستی ایران به سالانه ۲۰ میلیارد دلار درآمد ارزی در سال دست یابد». [۱][۱]
عنوان سند مورد نظر توسعه میراث فرهنگی وگردشگری خواهد بود و دستگاه مسئول ان سازمان میراث فرهنگی صنایع دستی وگردشگری ودستگاه های همکار وزارت کشور-راه وترابری-صنایع ومعادن- امور خارجه- اموزش پرورش- سازمان محیط زیست -تربیت بدنی وگمرک ایران خواهند بود ودفتر مسئول در سازما ن مدیریت وبرنامه ریزی دفترامورفرهنگ وهنر جوانان وتربیت بدنی است.این اهداف به عنوان اهداف کلی و بلند مدت سند جامع توسعه ملی گردشگری خواهند بود.
در قانون چهارم برنامه توسعه کشور و در فصل هفتم (توسعه فرهنگی) ماده ۱۱۴ اهداف ذیل در بخش میراث فرهنگی و گردشگری در نظر گرفته شده است:
۱) اهتمام ملی در شناسایی، حفاظت، پژوهش، مرمت و احیاء و بهره‌برداری و معرفی میراث فرهنگی کشور
۲) ارتقاء توان گردشگری
۳) تولید ثروت و اشتغال زایی
۴) مبادلات فرهنگی با کشورهای جهان،
و برای رسیدن به این اهداف اقداماتی چون:
۱) ایجاد صندوق احیاء بهره‌برداری از بناها و اماکن تاریخی فرهنگی کشور
۲) شناسایی و مستند سازی آثار تاریخی و فرهنگی
۳) شناسایی و حمایت از میراث فرهنگی حوزه فرهنگی ایران در کشورهای همسایه
۴) تکمیل نظام جامع آماری گردشگری با نظارت و هدایت مرکز آمار ایران
۵) ایجاد مراکز حفظ و آثار فرهنگ ایلی در شهرستانها و استانهای کشور از قبیل دهکده‌های توریستی، موزه و نمایشگاه.
همچنین جهت ارزیابی اقدامات صورت گرفته در این برنامه شاخص‌های ذیر در نظر گرفته شده است:
ـ گردشگران داخلی و خارجی (تعداد)
ـ میزان درآمد ارزی ناشی از گردشگری (ریال)
ـ نظارت بر کیفیت تأسیسات گردشگری (تعداد)
ـ برگزاری رویدادهای منطقه‌ای، ملی و بین المللی (تعداد)
ـ مجوزهای صادر شده برای فعالیتها و تأسیسات گردشگری (تعداد)
ـ راهنمایان فعال گردشگری (تعداد)
ـ دفاتر فعال خدمات گردشگری (تعداد)
ـ طرحهای اجرایی توسعه گردشگری (تعداد)
ـ اماکن اقامتی، پذیرایی و بین راهی (تعداد)
ـ اعتبارات تخصیص داده شده در زمینه حمایت از ایجاد و تجهیزات مجتمع های خدماتی رفاهی بین راهی، اقامتی و پذیرایی (ریال)
در ادامه بررسی سیاستهای گردشگری به اسناد توسعه بخشی و فرابخشی می‌رسیم در اسناد توسعه فرابخشی اقداماتی مورد نظر است که در زیر خواهد آمد.
۱) ایجاد زیر ساختهای مناسب در کنار قطبهای گردشگری ملی در استانهایی که مزیت نسبی گردشگری دارند.
۲) تبلیغ ایران در شبکه‌های جهانی و چاپ مطالب مختلف در مورد جاذبه‌های ایران در رسانه‌های بین المللی
۳) حمایت از بخش خصوصی برای ایجاد مناطق نمونه گردشگری
۴) تدوین موضوعات درسی ویژه توسط وزارت آموزش و پرورش در ارتباط با میراث فرهنگی و گردشگری
۵) از بین بردن انحصار ایران ایر در پروازهای داخلی و بین المللی و ایجاد بستر مناسب برای ورود شرکتهای هواپیمایی داخلی و خارجی توسط وزارت راه.
در همین اسناد به یکی از مشکلات و تنگناها اشاره شده است:
الف) عدم ساماندهی جاذبه‌ها و امکانات گردشگری
ب) ضعف مدیریت خدمات گردشگری
ج) کیفیت پایین خدمات عمومی
د) وجود تبلیغات منفی در خارج از کشور
در بخش میراث فرهنگی وگردشگری نیز اقداماتی مورد نظر است از جمله:
۱ ) توسعه زیر ساختهای مرتبط با گردشگری
۲) گسترش سطح کاوش، حفاظت فنی و فیزیکی مستند سازی وثبت آثار تاریخی و فرهنگی و طبیعی
۳) همگانی کردن حفاظت، مرمت، احیاء و معرفی آثار تاریخی و فرهنگی کشور
۴) گسترش تبلیغات داخلی برای ترویج فرهنگ گردش پذیری
۵) تقویت پایه‌های آماری بخش
۶) ایجاد تنوع در محصولات گردشگری
همه اقدامات گفته شده در بالا توسط بخشهای مختلف سازمان اجرا و مورد نظارت و ارزیابی قرار می‌ گیرند تا اقدامات انجام شده اهداف مورد نظر را محقق سازد.
در همین مسیر در اسناد توسعه استانی بخش ویژهای به میراث فرهنگی وگردشگری اختصاص یافته است.
● جمع بندی ونتیجه گیری:
به طور ویژ هر صنعت و هر بخش از اقتصاد کشور نیازمند یک حوزه تخصصی و اجرایی سازمانی است تا سیاستگذاری‌های منسجمی در آن حوزه تدوین و اجرا کند. اکثر کشورهای فعال در گردشگری، وزارتخانه ای را تحت عناوین گردشگری یا فرهنگ و گردشگری ایجاد کرده‌اند و در این بخش اقدامات مهمی را انجام داده¬اند از حمله ترکیه .
در ایران بعد از انقلاب سازمان متولی میراث فرهنگی و گردشگری، تغییرات گسترده¬ای را داشته است. ابتدا زیر مجموعه وزارت فرهنگ بود که خود آن وزارت خانه نیز تغییراتی داشت و سپس تبدیل به سازمان ایرانگردی و جهانگردی زیر نظر وزارت فرهنگ وارشاد اسلامی شد و هم اکنون بعد از کش و قوس های فراوان سازمان اخیر ایجاده شده است و از آنجا که مستقیماً زیر نظر رئیس جمهور اداره می‌شود، قدرت اجرایی بیشتری از قبل خواهد داشت. این تغییرات در دو دهه گذشته، تأثیرات منفی در تدوین راهبردها و سیاستهای بلند مدت گردشگری داشته است. بطور مثال طرح جامع گردشگری الکترونیکی با تغییرات اخیر سازمانی با وقفه مواجه شد اما دوباره از سر گرفته شده است. از طرفی صنعت گردشگری با جنبه هایی چون سیاست خارجی و تبلیغات جهانی – ریسک سرمایه گذاری خارجی، ارتباطات، خدمات مسافرتی اقامتی، در ارتباط است که بایستی مورد توجه جدی قرار گیرد.
از جمله مشکلات ایران در مسیر توسعه گردشگری مبهم بودن مرجعیت های تدوین سیاست ها ونوع نگاه مسئولان به این صنعت است از طرفی موانع ساختاری توسعه گردشگری از جمله تبلیغات منفی خارجی و موانع فرهنگی مورد توجه جدی قرار نگرفته اند.
با توجه به این مشکلات، به نظر می‌رسد با توجه به ایجاد و سازمان گسترده میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری که از قدرت اجرایی بالایی برخوردار است می توان امیدوار بود صنعت گردشگری حداقل در مرحله تدوین سیاستها قوی‌تر عمل کند.

یحیی کمالی
منابع و مأخذ
۱- وحید مجید، سیاستگذاری عمومی، نشر میزان ۱۳۸۳
۲- ناطقی، فریدون، مجموعه قوانین ایران گردی و جهانگردی، وزارت ارشاد ۱۳۷۸
۳- روزنامه ابرار اقتصادی
۴- سایت سازمان میراث فرهنگی گردشگری
۵- سند چشم انداز ۲۰ ساله ایران
۶-قانون برنامه چهارم توسعه کشور
۷- اسناد توسعه بخشی، فرابخشی و استانی
۸- لایحه بودجه سازمان میراث فرهنگی صنایع دستی وگردشگری۱۳۶۵
۹- گزارش اقتصادی بانک مرکزی ۱۳۸۰- ۱۳۷۹

مطالب مرتبط

کلمات در حال جستجو
رسانه آداب دارد , چالش های اصلی , کی چو چن , پینگ‌پونگ , حیدربابا یه سلام , فرودگاه بندرعباس , عملکرد بودجه‌ای , قیمت لبنبات , سیه جامگان , دلایل سفر به ایران , مسافرگیری , furios 7 , لسانی , کیبوتص , سوری ــ سوری , قوانین نظارتی , اسکای اسپرت ایتالیا , پیشکسوت وزنه برداری , خونریزی از بینی , واکنش شیمیایی , فیلم سازان جوان , نیا , محرومیت از تحصیل , بازیگر نفس , وقوع تخلف , امام محمدباقر , فحشا , مرتضی جذاب , غیبت امام عصر , دانشجویان غیرایرانی , فرهاد مهراد , عادات بدن , گم شدن آیفون , آبیاری تحت فشار , ابزاری , ابوالعلاء العفری , خسارت سیل , پیامیراکرم , سریال پژمان , Ascend Mate7 , IPC , رامین عباسی زاده , نوشتن , خروج عناصر داعش , تبهکاری , مراسم , خواص ضد سرطانی , مجتمع آراد کوه , سیسلی آیلند , فرهنگسرای اندیشه ,

برخی از مطالبی که کاربران هم اکنون در حال خواندن آن هستند
گفتگوهای بین دو جامعهٔ قبرس (Cyprus Intercommunal Talks) , سرمایه‌گذاری , سپید دژ , مبانی و اصول سیاست خارجی , جدول شرکاء اصلی تجاری بحرین (به‌جزء بخش نفت - صادرات) - (Country Profile - Bahrain, Qatar, 1995 - 96.p.23) - (درصد از کل) , میثاق اجتماعی , قلعهٔ بنكوه، گرمسار (سلجوقیان) , ییلاق‌های پیش‌کوه , كلیسای زورزور (بارون)، روستای بارون، ماكو , رشد جمعیت , سال ۱۹۹۲ , همایش‌ها , افزایش تقاضای کل بازار , گله ترشی , به خرد راه عشق می‌پوئی , آموزش عالی , دیفن‌باخیا , مزایا و معایب دیدار خانگی , مصاحبه خبری , تا دلم در خم آن زلف سیه‌نام افتاد ,

برخی منابع مهم خبری
yalasarat.com یالثارات , ayandenews.com آینده , jnclinic.com جندی شاپور , vista.ir اخبار روز , asrekhodro.com عصر خودرو , presstv.ir پرس تی وی , qeshmdaily.com قشم , shahidnews.com شهیدنیوز , javanemrooz.com جوان امروز , inn.ir شبکه ایران , shahrkhabar.ir شهرخبر , alodoctor.ir الو دکتر , shariyan.com شریان , indexiran.ir ایندکس ایران , setarehnews.ir ستاره‌ها , adyannews.com ادیان , fa.alalam.ir العالم , jahaneghtesad.com روزنامه جهان اقتصاد , hamseda.ir هم صدا , farheekhtegan.ir روزنامه فرهیختگان , jonoubnews.ir جنوب نیوز , nimrooznews.com نیمروز , bankia.ir بانکیا , asriran.com عصرایران , tazeh.net تازه , hamrahannews.ir همراهان , sabanewspaper.com روزنامه صبا , modeonline.ir مدآنلاین , setaresobh.ir روزنامه ستاره صبح , noorportal.net نورپرتال ,

وبگردی
نقش مغفول مرکز ماهر در هک‌ سایت‌های دولتی - اگرچه هک و نفوذ در بسیاری از سرویس های جهانی نیز رخ می دهد، اما در مواقع حساس از جمله هک اخیر سایت های دولتی ایرانی انتظار می‌رفت دستگاه عریض و طویل مرکز هماهنگی عملیات رخدادهای رایانه ای (ماهر) به کار کشور بیاید.
کتک خوردن دختر ایرانی در مبارزه mma ارمنستان - فیلمی در فضای مجازی منتشر شده که دختر نوجوان ایرانی با لباس کاراته در مسابقات MMA ارمنستان حضور دارد و به شدت کتک می خورد اما ماجرا گسترده‌تر از اینهاست و تیمی 10 نفره با پرچم ایران در این مسابقات حضور دارد که دو دختر نوجوان هم در قفس به روی رینگ می‌روند و البته به شدت کتک می‌خورند.
شهاب‌حسینی لحظه دریافت جایزه بهترین بازیگر - مراسم اعطای جوایز شصت و نهمین دوره جشنواره بین‌المللی فیلم کن هم اکنون در حال برگزاری است. شهاب حسینی برای بازی در فیلم «فروشنده» موفق به کسب بهترین بازیگر مرد جشنواره شد.
عوامل فیلم فروشنده برروی فرش قرمز کن 2016 - آخرین نمایش رسمی فیلم «فروشنده» ساخت اصغر فرهادی در بخش مسابقه اصلی جشنواره فیلم کن با حضور عوامل این فیلم روی فرش قرمز همراه بود. در این مراسم چهره‌هایی چون اصغر فرهادی، شهاب حسینی، ترانه علیدوستی، بابک کریمی، فرید سجادحسینی،پریسا بخت‌آور و « الکساندر مَلت گای» تهیه کننده فرانسوی این فیلم حضور داشتند.
مصاحبه ترانه علیدوستی به زبان انگلیسی در کن - صحبتهای ترانه علیدوستی پیرامون فرهادی و فیلم "فروشنده"
ترانه علیدوستی در جشنواره کن 2016 / فیلم - سرانجام انتظارها برای ایرانی ها به پایان رسید و در آخرین روز جشنواره کن 2016 فیلم فروشنده اصغر فرهادی اکران شد. این فیلم که با استقبال و نقد های بسیار مثبت منتقدان همراه شده است, جزء شانس های اول دریافت جایزه نخل طلا می باشد.
سحر دولتشاهی؛ بالابلند و آراسته در «کن» - شصت‌ونهمین دوره جشنواره فیلم کن در حال برگزاری است، اما امروز برای ما ایرانی‌ها، این جشنواره لطف دیگری داشته است. امروز چهارشنبه بیست‌ونهم اردی‌بهشت‌ماه و ساعتی پیش، عوامل فیلم «وارونگی» روی فرش قرمز رفتند تا یکی از نمایندگان سینمای ایران در جشنواره کن امسال باشند. «وارونگی» در بخش نوعی نگاه این جشنواره شرکت کرده است.
مهمانی خاص محمدرضا گلزار، جردن را بند آورد! / ویدیو - مهمانی خاص محمدرضا گلزار، جردن را بند آورد؛ دخترهایی که با دیدن گلزار اشک هایشان سرازیر شد؛ پیرزنی که مهمان ویژه افتتاحیه رستوران آقای سوپراستار بود.
تصاویر/ گلشیفته فراهانی در جشنواره کن 2016 - گلشیفته فراهانی بازیگر ایرانی - فرانسوی در جشنواره کن فرانسه حاضر شد. فیلم «پترسن» به کارگردانی «جیم جارموش» و با بازی این بازیگر در جشنواره امسال به نمایش درمی آید. عکس ها: رویترز - یورونیوز
جشن پایان سریال شهرزاد - جشن پایان فصل نخست سریال شهرزاد شامگاه یکشنبه بیست‌وپنجم اردیبهشت با حضور بازیگران و عوامل این سریال و با حضور چهره های فرهنگی و هنری چون محمود دولت آبادی، احمد مسجد جامعی، صادق زیبا کلام، پرویز پرستویی، سروش صحت و مهناز افشار در سالن همایش های بین المللی برج میلاد برگزار شد. در این مراسم از عوامل و بازیگران مجموعه شهرزاد تقدیر شد.
اعترافات مدل معروف در برابر دادستان تهران / فیلم - الهام.ع، که در برنامه علیخانی به پزر عروس معروف شده بود پس از حضور در جلسه دادستان عمومی و انقلاب تهران با قضات دادسرای جرائم رایانه‌ای به ماجرای جذب خود به این فعالیت پرداخت.
عروسی دختر اردوغان / تصاویر - در این مراسم جمعی از مقامات و شخصیت های سیاسی خارجی از جمله نواز شریف نخست وزیر پاکستان و سعد حریری رهبر جریان المستقبل لبنان حضور داشتند.
حضور تماشاگر زن در بازی پرسپولیس ! / فیلم - حتی موقع نشستن اینقدرمیترسیدم بفهمن ونتونم اونجاباشم جرات نکردم لباسموکمترش کنم یاحتی نتونستم برم برای کادای ضروریم.سربازهاهم گشتن وظیفشونم انجام دادن امامن همه جوره فکرهمه چیزبودم.
ایده خلاقانه برای تخریب ایران در نمایشگاه کتاب ! - در این شرایط حساس منطقه‌ای و جهانی، باید تذکر جدی داد تا با چنین اشتباهات فاحشی خواسته یا ناخواسته در زمین دشمن بازی نکرد. نظامیان غیرتمند ایران در سوریه به شهادت نمی‌رسند تا زحمات‌شان برای مقابله با تروریسم و نجات مردم سوریه، با چنین رفتارهایی مخدوش شود.
عکس/ چک 240 میلیونی الناز شاکردوست - تصویری از چک 240 میلیون تومانی خرید خط رند همراه اول در وجه الناز شاکردوست را می بینید.
رفتار سخیف فرزاد حسنی در یک کپی تلویزیونی دیگر - فرزاد حسنی که به تازگی دوران ممنوع التصویری‌اش در رسانه ملی به پایان رسیده است؛ رفتار تاسف باری را در برنامه اکسیر به نمایش گذاشت.
حسینی بای داماد شد / تصاویر - مراسم عقد سید محمد رضا حسینی بای خبرنگار سیما عصر پنجشنبه شانزدهم اردیبهشت همزمان با بعثت رسول اکرم (ص) با مهریه یک جلد کلام الله مجید و چهارده سکه بهار آزادی و با حضور غلامعلی حداد عادل و بستگان دو خانواده در آسایشگاه جانبازان ثارالله تهران برگزار شد.
وقوع حادثه برای یک پارکینگ طبقاتی در تهران / فیلم - بر اثر شکسته شدن میله‌های یک پارکینگ طبقاتی در باشگاه صدف تهران، چند دستگاه خودرو در معرض سقوط قرار گرفت.
فیلم / فوت ناگهانی مجری سیما در حال اجرا - احمد قائمی‌مقدم مجری سیمای خراسان رضوی حین برگزاری همایش تجلیل از کارگران نمونه شهرستان چناران، به دلیل حمله قلبی درگذشت.
فیلم / معلمی که با شوخی دانش آموزان آتش گرفت - معلمی که در روز معلم با شوخی دانش آموزان آتش گرفت
پربازدیدها