سه شنبه ۲۸ دی ۱۳۹۵ / Tuesday, 17 January, 2017

علل فروپاشی اقتصادی شوروی


علل فروپاشی اقتصادی شورویدر این روزها که زلزله بحران مالی دامنگیر اقتصاد آمریکا و دیگر کشورهای غربی شده و پس لرزه های آن همه کشورهای دیگر جهان را کم و بیش دربرگرفته است، شاید نوشتن راجع به «علل فروپاشی اقتصادی شوروی» بی وجه باشد چون در کشور ما عده ای بر این نظرند که از منظر این نویسنده اقتصاد ایران بیشتر از آنکه شباهت و نزدیکی به کشورهای سرمایه داری داشته باشد و اینکه ما منتظر فروپاشی نظام های متکی بر سرمایه داری باشیم، بیشتر شبیه اقتصاد کشورهای کمونیستی و سوسیالیستی است که بیش از یک دهه است فروپاشیده اند، اما اینکه چرا اقتصاد کشور ما همچنان سر پا مانده است، به برخورداری ایران از منابع غنی نفت و گاز و تزریق گشاده دستانه این منابع برمی گردد، ضمن اینکه نظام سیاسی و اجتماعی ما قدرت انعطاف و مانور دارد و توتالیتر به مفهوم مصطلح و رایج در نظام های کمونیستی نیست و به گونه ای عمل می کند که رضایتمندی نسبی اکثریت مردم را در پی داشته باشد. از این رو من فکر می کنم در عین حال که باید توجه و نظرمان را متوجه بحران مالی فعلی در غرب کنیم و از اثرات و پیامدهای منفی آن نگران باشیم با توجه به مجموعه شرایط اقتصادی که با آن مواجه هستیم، باید به بررسی و کالبدشکافی درباره «علل فروپاشی اقتصادی شوروی» بپردازیم که بیشتر می تواند برای ما آموزنده باشد.
بر پایه اسناد موجود حتی رهبری سیاسی اتحاد شوروی قبل از گورباچف دریافته بود که اقتصاد این کشور از این عوامل رنج می برد و قادر به ادامه حیات رشدیابنده نیست:
۱) عدم کارایی کار و سرمایه از طریق پیشرفت فناوری و ایجاد انگیزه بیشتر،
۲) کاهش هزینه های نسبی تولید،
۳) صرفه جویی در مواد و انرژی و
۴) بهبود بخشیدن به کیفیت تولیدات و ساختن زیربناهای لازم اقتصادی.
گورباچف و اصلاح طلبان شوروی قبل از کسب قدرت، ویژگی های نامطلوب اقتصاد کشور را دریافته بودند اما آنها پس از به دست گرفتن قدرت به زودی متوجه شدند با یک بحران اقتصادی بنیادی مواجه هستند که البته به رغم اجرای برنامه اصلاحات اقتصادی گورباچف سرانجام به فروپاشی شوروی منجر شد و سرنوشت تازه ای را پیش روی کشورهای برآمده از این رخداد نهاد که محل بحث ما نیست.با نگاهی به ویژگی ها و شاخصه های کنونی اقتصاد ایران به جرات می توان گفت اقتصاد ما هم اکنون از همان عواملی رنج می برد که اقتصاد شوروی سابق رنج می برد، با این تفاوت که درآمد نفت به گونه ای بر سر این ضعف ها سرپوش نهاده و ادامه حیات اقتصاد ایران را ممکن ساخته است.
به عبارت روشن تزریق درآمد نفت و انرژی ارزان باعث شده است روند حرکت اقتصاد ایران منجر به بحران و فروپاشی نشود، وگرنه همه عواملی که منجر به فروپاشی اقتصادی شوروی سابق شد در این اقتصاد وجود دارد و شاید آنچه می تواند در شرایط کنونی برای اقتصاد ایران نگران کننده و خطرساز باشد نقطه تلاقی این وضعیت با بحران مالی جهانی و به ویژه افت شدید قیمت نفت است چراکه کاهش درآمد نفت باعث می شود همه بیماری های نهفته در اقتصاد ایران بروز و ظهور یابد و دامنگیر شود.
اقتصاد ایران سال هاست به نرخ رشد اندک اقتصادی، تورم و بیکاری دورقمی، بهره وری کاهشی، فقر و فساد و تبعیض و... و اعتیاد به درآمد نفت و انرژی ارزان عادت کرده است و به زبان اقتصادی ساختاری بیمارگونه دارد و برای علاج نیاز به جراحی دارد اما این جراحی باید مبتنی بر یک برنامه اصلاحی و عملیاتی دقیق و تعریف شده باشد؛ برنامه ای که بتواند در عرصه ملی ارائه شود و رای و نظر اکثریت مردم را با خود همراه داشته باشد. به نظرم فرصت انتخابات ریاست جمهوری سال آینده بهترین فرصت برای انجام این کار است.
طرح تحول اقتصادی دولت احمدی نژاد یا برنامه های بدیل دیگر باید در میدان انتخابات و عرصه عمومی ارائه و به بحث نهاده شود و هر برنامه ای که رای اکثریت مردم را به دست آورد مبنای انجام اصلاحات اقتصادی در کشور شود چراکه چشم انداز اقتصاد ایران با توجه به کاهش درآمد نفت در ماه های آتی بسیار نگران کننده است و اگر برنامه ای برای اصلاح ساختار اقتصاد ایران و علاج بیماری های موجود تدوین و اجرا نشود خطر فروپاشی محتمل است و اینکه ما باید از «علل فروپاشی اقتصادی شوروی» بیاموزیم، در همین نکته نهفته است که برای اصلاحات باید به موقع اقدام کرد چرا که انجام اصلاحات دیرهنگام حاصلی جز فروپاشی به همراه نخواهد داشت.

علی مزروعی

مطالب مرتبط

کلمات در حال جستجو
روز خبرنگار , مضاعف , تذکرات ایمنب , چای نعنا , توصیه ی پزشکی , را تکذیب کرد , بانک گردشگری , مور استروفسکی , بالیدن , محسن ربیع خواه , فخیم زاده , جوکوویچ , موتورسیکلت امدادی , پیترین , نظام بیمه ای , منافع عمومی , اختلال در تلگرام , حاج محمدی , عواقب , نرگس6 ساله , بحران اب , قرمزی چشم‌ , تماشای تلویزون , امپراتوری , تصاحب اموال , پهپادهای , ظاکانی , ویلاش , زمان‌بندی شورا , کودکان ایرانی , سوریان , ستارگان جهان , علی قاسمی , سلامی , گچ کاری , اسکی بازی , ژیمناستیک گیلان , ار بی اس , فوتبال استرالیا , اصغر احمدی , انصاراالله یمن , جمکرن , باورم کن , 4اردیبهشت , جشن در آنتالیا , رحمت خروس‌باز , دکور خانه , تسلیحات شیمیایی سوریه , خلافکار سابقه دار , مخصوصا موسیقی ,

برخی از مطالبی که کاربران هم اکنون در حال خواندن آن هستند
نسیم صبح سعادت بدان نشان که تو دانی , گیاه کامل , موقعیت جغرافیایی و تقسیمات سیاسی استان , در هجا , مسجد سین، اصفهان , من آن نیم که مرا بی‌تو جان تواند بود , چینیان گر به کف از جعد تو یک تار آرند , علوم شرعی , آبگوشت بزباش , روانشناسی , طوایف سیستان , واکنش‌های زیان‌آور داروئی , به بازی آفتاب را چه گفتم ماه رنجیدی , بهداشت فردی > بهداشت فردی , گر مرد رهی ز رهروان باش , بررسی فستنیگر (Festinger) , ای ساربان به قتل ضعیفان کمر مبند , سبک انشاء چهارمقاله (۳) , درمان , غلاف‌های عصب اپتیک ,

برخی منابع مهم خبری
iana.ir ایانا , masironline.com مسیر آنلاین , resalat-news.com روزنامه رسالت , roozannews.com روزان , ebtekarnews.com روزنامه ابتکار , bankia.ir بانکیا , Http: روزنو , yalasarat.com یالثارات , parlemannews.com پارلمان نیوز , iusnews.ir خبرنامه دانشجویان , sarihnews.com صریح , faternews.ir فاطر , darshahr.ir در شهر , musiceiranian.ir موسیقی ایرانیان , hooshnews.com هوش نیوز , tehrooz.com تهران امروز , eghtesadonline.com اقتصاد آنلاین , ibna.ir خبرگزاری کتاب ایران , ikcopress.com ایران خودرو , aparat.com آپارات , ireconomy.ir اقتصاد ایرانی , shariyan.com شریان , 24onlinenews.ir 24 , citna.ir سیتنا , 3nasl.com سه نسل , iran-varzeshi.com روزنامه ایران ورزشی , avapress.com صدای افغان , piroozionline.ir روزنامه پیروزی , bina.ir بینا , goftarnews.ir گفتار نیوز ,

وبگردی
ریزپرنده / وسط تهران / توپ ضدهوایی
ریزپرنده / وسط تهران / توپ ضدهوایی - اینکه شی پرنده ناشناس چگونه و از کجا به آسمان تهران رسیده است؟ این شی چگونه در آسمان مناطق مرکزی شهر که از حساس ترین مراکز امنیتی نیز هستند پرواز می کند که پیش از رسیدن به مرکز شهر اساسا کسی آن را ندیده است وتنهاپدافند این منطقه متوجه آن می شود. سوالاتی که باید برای آن سریع تر پاسخی یافت.
عکسی دیده نشده از آخرین جشن تولد آیت‌الله هاشمی
عکسی دیده نشده از آخرین جشن تولد آیت‌الله هاشمی - به گزارش جماران، عکسی مربوط به جشن تولد 82 سالگی آیت الله هاشمی رفسنجانی(ره) در کنار همسرش عفت مرعشی در شبکه های اجتماعی منتشر شده است.
آیت‌الله هاشمی در استخر مجموعه سعدآباد سکته کرد
آیت‌الله هاشمی در استخر مجموعه سعدآباد سکته کرد - محافظین ایشان متوجه می‌شوند که تاخیری پیش آمده وقتی مراجعه کردند دیدند آن اتفاقی که نباید رخ داده است
صحبتهای فاطمه هاشمی برسر جنازه پدر
صحبتهای فاطمه هاشمی برسر جنازه پدر - صحبت های فاطمه هاشمی با سرلشگر فیروز آبادی، بالاسر جنازه آیت الله هاشمی ، پدر من فتنه نبود... ضد فتنه بود / ویدیو از آپارات
همسر هاشمی در اولین صبحانه بدون او
همسر هاشمی در اولین صبحانه بدون او - عفت مرعشی همسر آیت الله هاشمی به رسم ٥٨ سال زندگی مشترک، امروز نیز هنگام صبحانه یاد او را گرامی داشت.
گفتگوی آزاده نامداری با نیکی کریمی
گفتگوی آزاده نامداری با نیکی کریمی - آبان | نیکی کریمی: نمی توانستم با بازیگری حرفم را بزنم.
سونیا بیطوشی ملکه زیبایی ایران در سال 2017 !
سونیا بیطوشی ملکه زیبایی ایران در سال 2017 ! - سونیا بیطوشی طراح مد و لباس که به عنوان دختر شایسته ایران در مراسم ملکه زیبایی 2016 شرکت کرده بود قصد دارد در مسابقات ملکه زیبایی 2017 نیز حضور داشته باشد.
روی چه کسی «سیاه» است؛ گور خواب ها یا...؟
روی چه کسی «سیاه» است؛ گور خواب ها یا...؟ - ما که با نام و نشان می نویسیم، چراغ مان در این خانه می سوزد. دلمان با این نظام است و تن مان می لرزد از سست شدن باور مردم. سقف این خانه بریزد روی سر همه مان می ریزد.
فیلم/ چالش مانکن دولت تدبیر و امید
فیلم/ چالش مانکن دولت تدبیر و امید - کلیپ چالش مانکن دولت تدبیر و امید با حضور وزرای کابینه روحانی آماده نمایش شد.
مونا برزویی ، شاعر شادمهر عقیلی و ابی
مونا برزویی ، شاعر شادمهر عقیلی و ابی - برنامه آزاده نامداری در آپارات
مادر و دختر باورنکردنی در سینمای ایران! + عکس
مادر و دختر باورنکردنی در سینمای ایران! + عکس - مادر و دختری که هیچ کس باورش نمی شود با هم رابطه ای داشته باشند اما باید گفت که لادن سلیمانی مادر هانیه غلامی می باشد که هر دو بازیگران سینما و تلویزیون هستند.
فراستی به سیم آخر زد !!
فراستی به سیم آخر زد !! - حمله شدیدالحن مسعود فراستی به ... ، حكم اعدام مسعود فراستی ، ماجرای روانپزشک و مصرف قرص ، سوالاتی كه برای اولین بار از او پرسیده شد !!!
جنجال چالش مانکن در اتاق عمل !  /فیلم
جنجال چالش مانکن در اتاق عمل ! /فیلم - کلیپ «چالش مانکن در اتاق عمل» حالا جنجالی‌ترین کلیپ چالش مانکن است. تکه فیلمی کوتاه که با موسیقی متن ویژه کلیپ‌های چالش مانکن تولید شده است. دوربین، از دستگاه‌های اتاق عمل شروع می‌کند، به جراحان، پرستاران و متخصصان حاضر در اتاق عمل می‌رسد
    پربازدیدها