ویدیو/ لوپوس؛ بیماری هزار چهره سیستم ایمنی

خشم، احساسی طبیعی است که می‌تواند واکنشی سالم به بی‌عدالتی، ناکامی یا تهدید باشد. با این حال، وقتی عصبانیت مکرر، شدید و خارج از الگوی همیشگی فرد می‌شود، ممکن است پای مسئله‌ای فراتر از فشارهای روزمره در میان باشد. به گزارش WebMD، برخی بیماری‌های عصبی، متابولیک و هورمونی و بعضی داروها می‌توانند با تحریک‌پذیری و تغییرات رفتاری همراه شوند. این موضوع به معنای آن نیست که هر فرد عصبانی بیماری پنهان دارد، اما تغییر ناگهانی یا تشدید خشم، نیازمند توجه و در مواردی بررسی پزشکی دارد. ردپای بیماری‌های پنهان در طغیان‌های عصبی

برخی اختلالات مغزی و عصبی می‌توانند توان فرد را در کنترل احساسات و بیان نیازهایش تحت تأثیر قرار دهند. در این شرایط، خشم گاهی زبان دیگری برای بیان درد، ترس، سردرگمی یا ناتوانی در برقراری ارتباط است. این اختلالات مغزی و عصبی عبارتند از:

زوال عقل: در دمانس، از جمله آلزایمر و زوال عقل، فرد ممکن است به دلیل فراموشی، گیجی، درد یا ناتوانی در توضیح خواسته‌هایش عصبانی شود. برای خانواده و مراقبان، توجه به علت ناراحتی بیمار، از گرسنگی و درد تا شلوغی محیط، می‌تواند مهم‌تر از واکنش به خود خشم باشد.

اوتیسم: در افراد طیف اوتیسم، اضافه‌بار حسی ناشی از صدا، نور یا شلوغی، تغییر ناگهانی برنامه روزانه و دشواری در بیان احساسات ممکن است به واکنش‌های خشمگینانه منجر شود. این واکنش‌ها گاهی نشانه لجبازی و گاهی نشانه فشار بیش از ظرفیت فرد هستند.

صرع: برخی افراد مبتلا به صرع ممکن است پیش یا پس از تشنج دچار تغییرات رفتاری، گیجی یا تحریک‌پذیری شوند علاوه براین بعضی داروهای ضدتشنج در مواردی می‌توانند بر خلق‌وخو اثر بگذارند این موضوع به‌ویژه در کودکان باید با پزشک مطرح شود.

سکته مغزی: با توجه به ناحیه آسیب‌دیده در مغز، گاهی تنظیم هیجان و کنترل رفتار دشوار می‌شود. اگر فردی پس از سکته دچار زودرنجی یا عصبانیت غیرمعمول شده است، این تغییر رفتاری می‌تواند بخشی از پیامدهای آسیب مغزی باشد.

بیماری ویلسون: در این بیماری ژنتیکی و نادر ویلسون، مس در بدن، به‌ویژه کبد و مغز، تجمع می‌یابد. درگیری مغز، از جمله نواحی مرتبط با کنترل رفتار، ممکن است با تغییر شخصیت، تحریک‌پذیری و تشدید خشم همراه باشد.

از نوسان قند خون تا تغییرات هورمونی

بدن و روان دو مسیر جدا از هم نیستند. افت قند خون، افزایش هورمون تیروئید یا تغییرات هورمونی در دوره‌های مختلف زندگی می‌تواند تحمل فرد را کمتر و واکنش او به محرک‌های روزمره را شدیدتر کند.

دیابت: افت قند خون در افراد مبتلا به دیابت می‌تواند با تعریق، لرزش، ضعف، گیجی و تحریک‌پذیری همراه باشد. در چنین لحظه‌ای، رفتار تند فرد ممکن است بیش از آنکه از یک تصمیم آگاهانه ناشی شود، به افت گلوکز و اختلال موقت در عملکرد مغز مربوط باشد.

یائسگی و قاعدگی: برخی زنان در روزهای پیش از قاعدگی یا دوران یائسگی، تغییرات قابل توجهی در خلق‌وخو تجربه می‌کنند. در موارد شدیدتر مانند اختلال ملال پیش از قاعدگی یا PMDD، خشم، اضطراب و احساس درماندگی می‌تواند زندگی روزمره و روابط فرد را مختل کند.

پرکاری تیروئید: افزایش بیش از اندازه هورمون تیروئید می‌تواند فرد را دچار تپش قلب، بی‌خوابی، اضطراب و بی‌قراری کند. در این وضعیت، آستانه تحمل کاهش می‌یابد و عصبانیت ممکن است یکی از نشانه‌های قابل مشاهده پرکاری تیروئید باشد.

نارسایی کبد: در مراحل پیشرفته بیماری‌های کبدی، کبد ممکن است نتواند مواد سمی را به‌خوبی از بدن دفع کند. تجمع این مواد و بروز آنسفالوپاتی کبدی می‌تواند با گیجی، تغییر شخصیت، اختلال تمرکز و کاهش کنترل هیجان همراه شود.

افسردگی: افسردگی برای همه به شکل غم آشکار یا کناره‌گیری ظاهر نمی‌شود. بعضی افراد، به‌ویژه مردان، ممکن است افسردگی را با زودرنجی، بی‌حوصلگی، بدبینی و خشم بیرونی تجربه کنند، نشانه‌هایی که گاهی اطرافیان آن را با اخلاق بد اشتباه می‌گیرند. وقتی داروها بر خلق‌وخو اثر می‌گذارند

گاهی تغییر رفتار، هم‌زمان با آغاز یک داروی جدید یا تغییر مقدار مصرف آن رخ می‌دهد. این موضوع نباید به قطع خودسرانه دارو منجر شود، اما باید در اولین فرصت با پزشک یا داروساز در میان گذاشته شود.

بنزودیازپین‌ها، داروهایی که برای اضطراب، بی‌خوابی، وسواس یا اختلال استرس پس از سانحه تجویز می‌شوند، در مواردی نادر ممکن است واکنش معکوس ایجاد کنند و با بی‌قراری یا حملات خشم همراه شوند. برخی پژوهش‌ها نیز احتمال ارتباط میان مصرف استاتین‌ها، داروهای کاهنده چربی خون، و تغییرات خلقی یا پرخاشگری را مطرح کرده‌اند با این حال، این ارتباط برای همه افراد رخ نمی‌دهد و نیازمند ارزیابی فردی پزشک است. گام‌های عملی برای مدیریت خشم

نخستین گام، این است که بجای اینکه خشم را به عنوان برچسبی بر شخصیت فرد بدانیم آن را به‌عنوان یک نشانه ببینیم. اگر عصبانیت ناگهان آغاز شده، بیش از گذشته تکرار می‌شود یا با علائمی مانند گیجی، فراموشی، لرزش، تعریق، تپش قلب، بی‌خوابی یا تغییر محسوس رفتار همراه است، مراجعه به پزشک می‌تواند ضروری باشد.

ثبت زمان و موقعیت بروز خشم، الگوی خواب، وعده‌های غذایی، بیماری‌های زمینه‌ای و داروهای مصرفی، به پزشک برای یافتن علت احتمالی کمک می‌کند. در کنار بررسی پزشکی، تمرین تنفس عمیق، فاصله گرفتن کوتاه‌مدت از موقعیت تنش‌زا، صحبت کردن درباره احساسات، نوشتن افکار خشم‌آلود و مراجعه به روان‌شناس یا مشاور می‌تواند راهی برای مدیریت سالم‌تر هیجان باشد.

داروها نیز نباید خودسرانه قطع، کم یا زیاد شوند. اگر خشم با تهدید یا آسیب به خود و دیگران همراه است، یا فرد ناگهان دچار سردرگمی و تغییر رفتار شدید شده، باید کمک فوری پزشکی دریافت کند.

به گزارش گروه اجتماعی ایسکانیوز؛ یکی از شایع‌ترین عارضه‌های مرتبط با ناسالم بودن کبد، بیماری کبد چرب مرتبط با اختلال عملکرد متابولیک (MASLD) است که پیش‌تر با نام «بیماری کبد چرب غیرالکلی» شناخته می‌شد. بر اساس گزارش مؤسسه ملی دیابت و بیماری‌های گوارشی و کلیوی آمریکا، کبد چرب شایع‌ترین علت بیماری‌های کبدی است .

بیماری کبد می‌تواند فراتر از خودِ کبد بر بدن تأثیر بگذارد. احتمال ابتلا به بیماری‌هایی مانند دیابت نوع ۲ و مشکلات کلیوی در افراد مبتلا به مراحل پیشرفته‌تر بیماری کبد، بیشتر است.

خوشبختانه، شما می‌توانید با بهره‌گیری از عادت‌های ساده و مبتنی بر شواهد علمی که نیازی به تغییرات اساسی در سبک زندگی ندارند بیشترین استفاده را از برنامه صبحگاهی خود ببرید. این اقدامات کوچک روزانه می‌توانند به حفظ سلامت کبد و ارتقای تندرستی کلی شما کمک کنند.

شروعی قوی با صبحانه‌

آیا می‌خواهید روز را با شروعی بهتر برای کبد آغاز کنید؟ همه چیز از آنچه در بشقاب خود می‌گذارید، شروع می‌شود. یکی از ساده‌ترین و مؤثرترین روش‌ها برای حمایت از سلامت کبد، کاهش مصرف قندهای اضافی است؛ قندهایی که در بسیاری از گزینه‌های صبحانه آماده و بسیار فرآوری‌شده که سریع و آسان تهیه می‌شوند، وجود دارند. به گفته دکتر جنیفر لای متخصص کبد (هپاتولوژیست)، هنگامی که کبد بیش از نیاز خود قند دریافت می‌کند، این انرژی مازاد را به چربی تبدیل می‌کند؛ فرآیندی که به مرور زمان می‌تواند زمینه‌ساز کبد چرب، التهاب و آسیب کبدی شود. او پیشنهاد می‌کند که وعده صبحانه خود را با شروعی قوی و با استفاده از غذاهای واقعی و مغذی که سرشار از فیبر، پروتئین و چربی‌های سالم هستند، بهینه‌سازی کنید.

تحرک پس از صبحانه

پیاده‌روی پس از صرف غذا، به‌ویژه در نوبت صبح، عادتی ساده است که می‌تواند در درازمدت فواید قابل‌توجهی برای سلامتی و همین طور سلامتی کبد به همراه داشته باشد. مراکز کنترل و پیشگیری از بیماری‌ها در آمریکا توصیه می‌کنند که افراد برای حفظ وزن سالم و کاهش خطر ابتلا به بیماری‌هایی نظیر دیابت نوع ۲ و بیماری‌های قلبی، دست‌کم ۱۵۰ دقیقه در هفته فعالیت بدنی داشته باشند. برخاستن و تحرک داشتن پس از صرف غذا مزیت دیگری نیز دارد؛ انجام منظم ورزش به مدت بیش از سه ماه، شاخص‌های سلامت کبد را در افراد مبتلا به بیماری کبد چرب مرتبط با اختلال عملکرد متابولیک بهبود می‌بخشد.

نوشیدن قهوه یا چای بدون قند

قهوه صبحگاهی شما ممکن است فوایدی فراتر از صرفا افزایش انرژی داشته باشد. مطالعات نشان می‌دهند که نوشیدن حدود ۲.۵ تا ۳.۵ فنجان قهوه در روز با کاهش ۴۰ درصدی خطر ابتلا به مشکلات و بیماری‌های کبدی مرتبط است. آنتی‌اکسیدان‌ها و سایر ترکیبات طبیعی موجود در قهوه می‌توانند به کاهش التهاب و محافظت از سلول‌های کبد در برابر آسیب کمک کنند؛ امری که موجب حفظ سلامت کبد و کاهش خطر ابتلا به بیماری‌های مزمن کبدی می‌شود. با این حال، نحوه مصرف قهوه نیز حائز اهمیت است.

افزودن شکر یا سایر شیرین‌کننده‌ها از جمله عسل به قهوه می‌تواند مقدار قابل‌توجهی قند و کالری به آن اضافه کند. شیرین‌کننده‌های مصنوعی نیز ممکن است همان فواید قهوه بدون قند را نداشته باشند. برای انتخاب گزینه‌ای که بیشترین سازگاری را با سلامت کبد دارد، بهتر است قهوه خود را بدون شیرین‌کننده یا با مقدار بسیار کمی از آن میل کنید.

منبع: همشهری آنلاین