وقت بالا رفتن قدرت خرید مردم است

روزنامه خراسان در مطلبی با تیتر " ایزدی، وقتی جنگ را بازی کامپیوتری می بیند" نوشت: فواد ایزدی با بیان این که با افزایش نفت به ۲۰۰ دلار ، فروپاشی اقتصاد آمریکا قطعی است، نسخه عملیاتی او، حمله گسترده به زیرساخت‌های نفتی منطقه برای حذف ۲۰ درصد عرضه جهانی است.

خطر این پیشنهاد آن‌جاست که فقط پرده نخست جنگ را می‌بیند: ما تأسیسات نفتی دیگران را می‌زنیم، اما طرف مقابل ظاهراً نه توان پاسخ دارد، نه اراده انتقام و نه هدفی در ایران.

پرسش حذف‌شده این است: اگر پس از آن، زیرساخت‌های نفت، گاز، پالایش و صادرات ایران هدف قرار گرفت، مرحله بعد چیست؟ چرخه «بزنیم ـ بزنند» کجا متوقف می‌شود و در پایان چه چیزی از اقتصاد منطقه و ایران باقی می‌ماند؟ راهبردی که واکنش دشمن، آسیب‌پذیری خودی و نقطه پایان جنگ را محاسبه نکند، راهبرد نیست؛ خیال‌پردازی با جان و معیشت مردم است. ضمن آن‌که شوک نفتی می‌تواند آمریکا را گرفتار تورم و رکود کند، اما ادعای فروپاشی اقتصادی کشوری با تولید عظیم انرژی، ذخایر راهبردی و ابزارهای متنوع مهار بحران، سندی ندارد.

البته این محاسبات نباید ایران را محافظه‌کار یا منفعل کند؛ گاهی پذیرش خطر ضروری است. اما میان خطر محاسبه‌شده و هیجان‌فروشی، همان فاصله‌ای وجود دارد که عقلانیت انقلابی را از ساده‌سازی کودکانه جنگ جدا می‌کند. تصمیم جسورانه، واکنش دشمن، آسیب‌پذیری خودی و مسیر کنترل بحران را نیز می‌بیند. شجاعت، حذف پیچیدگی‌های واقعیت و ساده سازی مشکلات نیست؛ به‌کارگیری دقیق قدرت در زمان و نقطه درست است.  خوش‌چشم؛ مین‌گذاری در خیالات

پیشنهاد مصطفی خوش‌چشم برای مین‌گذاری «خلیج فلوریدا» نمونه‌ای کم‌نظیر از ساده‌سازی جنگ دریایی و تبدیل یک عملیات فوق‌پیچیده به گفت‌وگویی دورهمی است. ابتدا باید روشن شود منظور او دقیقاً کدام پهنه آبی است؛ زیرا خلیج فلوریدا نام متعارف یک منطقه راهبردی مشخص نیست. احتمالاً منظور او تنگه فلوریدا، خلیج مکزیک یا آب‌های مجاور این ایالت بوده است. وقتی حتی جغرافیای عملیات به‌درستی تعریف نشده، چگونه می‌توان برای مین‌گذاری آن نسخه صادر کرد؟

ادعای این که آمریکا درمجموع سه مین‌روب دارد نیز گمراه‌کننده است. سه شناوری که احتمالاً مبنای این عدد قرار گرفته‌اند، ناوهای رزمی ساحلی «کانبرا»، «تالسا» و «سانتاباربارا» هستند که در سال ۲۰۲۵ با بسته مأموریتی مقابله با مین در بحرین مستقر شدند؛ نه تمام توان مین‌روبی آمریکا. از آن مهم‌تر، انتقال پنهانی حجم مؤثری از مین به سواحل آمریکا، عبور از شبکه‌های شناسایی و اجرای عملیات در هزاران کیلومتری ایران، خود مستلزم ورود به جنگی تمام‌عیار با پیامدهای نظامی، حقوقی و اقتصادی جهانی است. خوش‌چشم تمام این زنجیره را حذف می کند و مسئله را به «چند مین می‌ریزیم و آمریکا مصیبت می‌کشد» تقلیل می‌دهد. این راهبرد نیست؛ ساده‌سازی یک جنگ تمام‌عیار و تقلیل واقعیت پیچیده میدان به چند گزاره هیجان‌انگیز تلویزیونی است.

خلاصه آن که این افراد  با ارائه راه‌حل‌هایی که هرگز معیار سنجش، نقشه اجرا و مسئولیت شکست ندارند، تصمیم‌گیر واقعی را خائن یا ناتوان معرفی می‌کند. ساده‌سازان همیشه پیروزند؛ چون خودشان هیچ‌گاه مسئول اجرای نسخه‌هایشان نیستند. هزینه شعار را مردم، نیروهای مسلح و اقتصاد کشور می‌پردازند؛ اما صاحب شعار فردای شکست، فقط یک نسخه ساده‌تر و پرصداتر ارائه می‌کند.

دلار هفته پایانی مرداد را در محدوده ۱۸۸ هزار تومان آغاز کرد و پس از چند روز نوسان فشرده، در میانه هفته با جهش حدود سه هزار تومانی به ۱۸۹ هزار و ۵۰۰ تومان رسید. ماندگاری اسکناس آمریکایی در این محدوده نشان می‌دهد بازار همچنان تحت تأثیر تقاضای احتیاطی قرار دارد و معامله‌گران چشم‌انتظار سیگنال تازه‌ای برای تعیین مسیر بعدی هستند.

برای معاملات شنبه، محدوده ۱۸۹ تا ۱۹۱ هزار تومان مهم‌ترین محدوده کوتاه‌مدت دلار محسوب می‌شود. تثبیت بالای مرز ۱۹۰ هزار تومان می‌تواند انتظارات افزایشی را تقویت کند و در صورت تداوم فشار خرید، محدوده ۱۹۲ تا ۱۹۴ هزار تومان به‌عنوان مقاومت بعدی مورد توجه قرار گیرد.

در مقابل، انتشار اخبار مثبت سیاسی یا نشانه‌ای از کاهش تنش می‌تواند بخشی از تقاضای احتیاطی را از بازار خارج کند. در چنین شرایطی، عقب‌نشینی دلار به محدوده ۱۸۷ تا ۱۸۸ هزار تومان دور از انتظار نیست.

طلا، هم‌زمانی دلار و اونس جهانی

بازار طلا در هفته گذشته از دو مسیر همزمان حمایت شد؛ نخست رشد دلار داخلی و دوم افزایش اونس جهانی. طلای ۱۸ عیار که هفته را در محدوده ۱۹ میلیون تومان سپری می‌کرد، در پایان هفته وارد کانال ۲۰ میلیون تومان شد.

این هم‌زمانی اهمیت زیادی برای معاملات شنبه دارد. در شرایطی که دلار در نزدیکی سقف‌های اخیر قرار گرفته و اونس جهانی نیز در سطوح بالایی معامله می‌شود، طلا همچنان ظرفیت حفظ قیمت‌های بالا را دارد. با این حال، هرگونه اصلاح در دلار یا اونس می‌تواند باعث افزایش عرضه و شناسایی سود در بازار داخلی شود.

سکه، حساس‌ترین بازار در برابر اخبار

سکه امامی یکی از مهم‌ترین برندگان رشد هفته گذشته بود. قیمت سکه که در ابتدای هفته عمدتاً در محدوده ۱۸۹ تا ۱۹۰ میلیون تومان قرار داشت، در ادامه تا کانال ۱۹۵ میلیون تومان و سپس در معاملات پنجشنبه وارد محدوده ۲۰۲ میلیون تومان شد.

رشد همزمان ارزش ذاتی طلا و دلار، موتور اصلی صعود سکه بود؛ اما در چنین شرایطی باید به حباب سکه نیز توجه داشت. هرچه فاصله قیمت بازار با ارزش ذاتی بیشتر شود، حساسیت سکه به اصلاح قیمت دلار و اونس افزایش پیدا می‌کند؛ بنابراین شنبه برای سکه می‌تواند روزی دوطرفه باشد؛ تثبیت دلار و اونس در سطوح بالا، شانس ماندگاری سکه در کانال‌های فعلی را افزایش می‌دهد، اما کاهش ریسک سیاسی می‌تواند موجی از شناسایی سود را به بازار وارد کند.

ریسک سیاسی، متغیر تعیین‌کننده شنبه

بازار‌های داخلی اکنون بیش از گذشته به اخبار سیاسی واکنش نشان می‌دهند. تشدید تنش‌ها، تحریم‌های جدید، بن‌بست مذاکرات یا افزایش نگرانی درباره تحولات منطقه‌ای می‌تواند تقاضای احتیاطی برای دلار و طلا را افزایش دهد.

در مقابل، هر خبر معتبر درباره کاهش تنش، ازسرگیری مذاکرات یا بهبود چشم‌انداز دیپلماتیک می‌تواند مسیر بازار را تغییر دهد. به همین دلیل، معاملات شنبه بیش از آنکه صرفاً تابع روند تکنیکال باشند، به شدت به اخبار و انتظارات سیاسی وابسته خواهند بود.

 شنبه‌ای برای احتیاط

سناریوی غالب برای شنبه ۳۱ مرداد، ادامه نوسان طلا، دلار و سکه در سطوح بالاست؛ اما بازار در شرایطی قرار دارد که فاصله میان «ادامه صعود» و «اصلاح کوتاه‌مدت» بسیار کم شده است.

در بازار ارز، محدوده ۱۹۰ هزار تومان مرز روانی مهمی است. در بازار طلا، تثبیت بالای کانال ۲۰ میلیون تومان اهمیت دارد و در بازار سکه نیز حفظ کانال ۲۰۰ میلیون تومان می‌تواند نشانه تداوم قدرت خریداران باشد.

در مجموع، اگر ریسک سیاسی افزایش یابد، دلار می‌تواند به سمت محدوده ۱۹۲ تا ۱۹۴ هزار تومان حرکت کند و طلا و سکه نیز تحت تأثیر آن قرار گیرند. اما اگر سیگنال‌های سیاسی مثبت وارد بازار شود، احتمال اصلاح دلار تا محدوده ۱۸۷ تا ۱۸۸ هزار تومان و به‌دنبال آن تعدیل قیمت طلا و سکه وجود دارد. بنابراین، بازار شنبه بیش از هر چیز، بازار خبر، انتظارات و مدیریت ریسک خواهد بود.

برترین‌ها: یک مغازه‌دار مدعی افزایش قیمت نوشابه در روزهای آتی شد؛ افزایشی که در صورت تحقق، قیمت این نوشیدنی را از ۱۲۰ هزار تومان فعلی به ۱۵۵ هزار تومان می‌رساند.

این فروشنده که در هنگام بیان این موضوع از وضعیت موجود در بازار پریشان بود، اعلام کرد: «بهمون گفتن قراره قیمت نوشابه از سفارش بعدی بشه ۱۵۵ تومن.»

به این ترتیب، قیمت هر نوشابه با افزایش ۳۵ هزار تومانی، حدود "۳۰ درصد" بیشتر از قیمت فعلی خواهد شد. این افزایش قیمت در حالی مطرح شده که نوشابه یکی از اقلام پرمصرف در سبد خرید خانوارها محسوب می‌شود و تغییر قیمت آن می‌تواند در هزینه‌های روزمره نیز اثرگذار باشد.