افت قیمت جهانی نفت برنت برای دومین روز متوالی

به گزارش اقتصادنیوز، تنگه هرمز و باب‌المندب از مهم‌ترین گلوگاه‌های حمل‌ونقل انرژی جهان هستند و هرگونه اختلال در این مسیرها می‌تواند هزینه و زمان انتقال نفت به بازارهای آسیایی را افزایش دهد. تشدید تنش‌های منطقه‌ای در ماه‌های اخیر، شرکت‌های کشتیرانی را با ریسک‌های امنیتی بیشتری مواجه کرده و بخشی از آنها را به سمت مسیرهای جایگزین سوق داده است.

در این شرایط، تغییر مسیر نفتکش‌های دو شرکت بزرگ دولتی چین، نشانه‌ای از تغییر عملیاتی در زنجیره تأمین نفت این کشور است. انتقال محموله‌ها در آب‌های خارج از خلیج فارس، به‌ویژه در نزدیکی بنادر عمان و فجیره، در حالی افزایش یافته که هزینه حمل نفت در مسیر عمان به چین نیز به‌طور چشمگیری بالا رفته است؛ تحولی که می‌تواند هم بر هزینه واردات نفت چین و هم بر بازار جهانی حمل‌ونقل نفت اثر بگذارد.

براساس گزارش رویترز، به گفته سه مدیر صنعت کشتیرانی، ردیاب‌های نفتکش‌ها و یک کارگزار کشتی، دو غول کشتیرانی چین در بحبوحه تداوم درگیری‌ها، اعزام نفتکش‌های خود از طریق دو گلوگاه مهم خاورمیانه را متوقف کرده‌اند و در عوض، محموله‌های نفتی را در خارج از خلیج فارس دریافت می‌کنند.

شرکت دولتی COSCO Shipping Energy Transportation (600026.SS) و China Merchants Energy Shipping (CMES) (601872.SS)، بنا بر داده‌های ردیاب نفتکش Vortexa و اظهارات یک کارگزار کشتی، از اواخر ژوئیه نفتکش‌های خود را از تنگه هرمز و باب‌المندب دور نگه داشته‌اند؛ نگرانی‌های امنیتی باعث شده است حمل محموله‌های نفتی به مقصد بزرگ‌ترین واردکننده نفت جهان محدود شود.

حوثی‌های یمن در ۲۰ ژوئیه اعلام کردند که محاصره دریایی علیه عربستان سعودی اعمال می‌کنند، در حالی که تنگه هرمز همچنان تا حد زیادی بسته مانده است؛ وضعیتی که پس از فروپاشی یک توافق موقت کوتاه‌مدت صلح میان آمریکا و ایران که در ژوئن حاصل شده بود، ادامه پیدا کرده است.

به گفته یک مدیر ارشد حوزه تجارت نفت در یک شرکت دولتی و دو مدیر اجرایی چینی در صنعت کشتیرانی که مستقیماً از این موضوع اطلاع دارند، تصمیم این دو شرکت برای دوری از هر دو گلوگاه دریایی پس از برقراری ارتباط با مقام‌های مرکزی اتخاذ شده است. این منابع و چند منبع دیگر به دلیل سیاست شرکت‌های خود از افشای نامشان خودداری کردند.

شرکت CMES در اواخر ژوئیه به سرمایه‌گذاران اعلام کرد که شناورهای این شرکت فعلاً وارد تنگه هرمز نخواهند شد. در همین حال، این شرکت در یک اطلاعیه رسمی اعلام کرد که سایر شرکت‌های کشتیرانی از باب‌المندب دوری کرده‌اند، اما درباره سیاست خود در قبال این گذرگاه باریک در بخش جنوبی دریای سرخ توضیحی نداد.

این دو شرکت کشتیرانی که در مجموع کنترل بیش از ۱۰۰ نفتکش بسیار بزرگ حمل نفت خام (VLCC) با ظرفیت حمل ۲ میلیون بشکه نفت در هر نفتکش را در اختیار دارند، پیش از آغاز جنگ ایران در اواخر فوریه، حدود نیمی از واردات نفت خام چین از خاورمیانه را جابه‌جا می‌کردند؛ این موضوع را منابع صنعت کشتیرانی اعلام کردند.

بر اساس داده‌های گمرک چین، با حذف نفت ایران که تحت تحریم‌های آمریکا قرار دارد، واردات نفت خام چین از خاورمیانه که عمدتاً با نفتکش‌های VLCC انجام می‌شود، در سال گذشته به‌طور میانگین ۴.۹ میلیون بشکه در روز بوده است. معامله‌گران و تحلیلگران می‌گویند دو شرکت کشتیرانی دولتی چین به دلیل تحریم‌ها نفت ایران را حمل نمی‌کنند.

یکی از مدیران اجرایی این شرکت‌های دولتی گفت استفاده از ابرنفتکش‌ها از زمان آغاز جنگ ایران کاهش یافته است و بسیاری از شناورها به مسیرهای طولانی‌تر در اقیانوس اطلس و قاره آمریکا منتقل شده‌اند.

این مدیر گفت: «نفتکش‌ها همچنان در حال فعالیت هستند، اما مسیرهای طولانی‌تری را طی می‌کنند و در شرایط افزایش عدم قطعیت، مدت زمان انتظار بیشتری دارند.»

شرکت COSCO به درخواست برای اظهارنظر پاسخ نداد. شرکت CMES نیز بلافاصله درباره این موضوع اظهار نظر نکرد.

عبور نفتکش‌ها از تنگه هرمز

میانگین هفت‌روزه تعداد نفتکش‌های با ظرفیت بیش از ۱۰ هزار تن وزن مرده (DWT) بارگیری در خارج از خلیج فارس

داده‌های شرکت ردیابی کشتی Kpler نشان داد انتقال محموله‌های نفت از طریق کشتی‌به‌کشتی (STS) میان شناورهای متعلق به چین و هنگ‌کنگ در خلیج عمان افزایش قابل‌توجهی داشته است؛ حجم این انتقال‌ها در ماه‌های ژوئن و ژوئیه از ۶۰۰ هزار بشکه در روز فراتر رفت.

در ماه‌های آوریل و مه هیچ فعالیت مشابهی ثبت نشده بود و در هر یک از دو ماه نخست سال ۲۰۲۶ نیز حجم این انتقال‌ها کمتر از ۳۰ هزار بشکه در روز بود.

دومین مدیر اجرایی صنعت کشتیرانی چین گفت: «آنها از دو تنگه دوری می‌کنند، اما شناورها را به نقاط جدید STS در خارج از خلیج فارس می‌فرستند؛ جایی که ریسک پایین و سودآوری خوبی دارد.»

او به آب‌های نزدیک بنادر عمان و فجیره امارات متحده عربی اشاره داشت؛ مناطقی که در ماه‌های اخیر بخش عمده صادرات نفت خام خلیج فارس در آنجا بارگیری و به شناورهایی که مقصدشان خریداران آسیایی است، منتقل شده است. حاشیه سود بالای حمل‌ونقل دریایی

این مدیر اجرایی گفت نرخ روزانه کرایه حمل در مسیر عمان به چین در روز جمعه گذشته ۱۴۰ هزار دلار ارزیابی شده است؛ رقمی که به معنای حاشیه سود روزانه حدود ۱۱۰ هزار دلار برای هر نفتکش است.

او افزود پیش از آغاز جنگ ایران، یک نفتکش VLCC در مسیر مشابه روزانه حدود ۳۰ تا ۴۰ هزار دلار سود ایجاد می‌کرد؛ به این ترتیب، درگیری‌ها درآمد حاصل از حمل نفت از منطقه را به‌شدت افزایش داده است.

بر اساس داده‌های Vortexa، چهار ابرنفتکش تحت مدیریت COSCO و یک نفتکش دیگر که توسط CMES اداره می‌شود، در ماه ژوئیه از طریق انتقال کشتی‌به‌کشتی در فجیره نفت بارگیری کردند.

بر اساس اظهارات یک کارگزار کشتی، از اوت تا اواسط سپتامبر، حدود ۱۲ ابرنفتکش تحت کنترل COSCO و ۱۲ ابرنفتکش تحت کنترل CMES برای بارگیری در خارج از خلیج فارس برنامه‌ریزی شده‌اند؛ عمده این بارگیری‌ها در فجیره و بنادر عمان یا مناطق نزدیک به آنها انجام خواهد شد و بیشتر این نفتکش‌ها توسط پالایشگاه‌های چینی اجاره شده‌اند.

در نشانه‌ای از احتیاط، نفتکش Coslucky Lake که یکی از آخرین نفتکش‌های COSCO بود که پیش از آغاز محاصره حوثی‌ها وارد دریای سرخ شده بود تا از بندر ینبع عربستان نفت بارگیری کند، در اوایل اوت تغییر مسیر داد و بدون محموله از کانال سوئز عبور کرد تا نفت عربستان را از بندر مدیترانه‌ای سیدی کریر مصر بارگیری کند؛ این موضوع بر اساس داده‌های ردیابی Kpler مشخص شده است. همچنین بخوانید ۵ مانع انفجار قیمت نفت زیر سایه جنگ ایران و آمریکا | فاصله زیاد قیمت ها با سناریوی نفت 200 دلاری هفته پرتنش بازار نفت | سقوط قیمت نفت در سایه تفاهم ایران و آمریکا | آیا عرضه از گذرگاه هرمز افزایش می‌یابد؟ نفت صعودی شد | بن‌بست مذاکراتی آمریکا و ایران بازار انرژی را ملتهب نگه داشت | گرفتاری بازارها در پیچ و خم تنگه هرمز نفت زیر سایه بحران هرمز | بازار خود را برای ماه‌ها اختلال آماده می‌کند | هزینه های اقتصادی جنگ در تهران و واشنگتن بالا رفته است

دونالد ترامپ درباره ایران و تنگه هرمز گفت: خطوط لوله زیادی در حال احداث است و فکر میکنم تنگه هرمز دیگر به اندازه گذشته اهمیت نخواهد داشت. منبع ویدئو: اقتصاد آنلاین

این مطلب برایم مفید است 0 نفر این مطلب را پسندیده اند کپی شد

کایل ‌هاستوایت گفت در دو ماه اخیر بیش از ۵۰۰ هزار بشکه در روز - معادل تقریبا نیمی از تولید ونزوئلا- به آمریکا صادر شده، در حالی‌که تولید فعلی این کشور حدود ۱.۲۵‌میلیون بشکه در روز است.  او افزود در مقابل، بیش از ۱۰۰ هزار بشکه در روز نفتای آمریکایی به ونزوئلا منتقل می‌شود تا با نفت سنگین این کشور ترکیب و صرف تولید شود.‌ هاستوایت این رابطه را «یک شراکت انرژی زیبا» توصیف کرد و گفت نزدیکی جغرافیایی منطقی است، بازار باز است، و ارزش واقعی برای هر دو طرف معامله ایجاد می‌شود. او همچنین از پیشرفت‌های اخیر در ونزوئلا استقبال و تاکید کرد مفاد قراردادها به طور کامل رعایت خواهد شد. خووانی مارتینز، معاون شرکت دولتی نفت ونزوئلا (پی‌دی‌وی‌اس‌ای)، گفت آمریکا برای تامین نیاز اقتصادی خود به گریدهای سنگین نفت ونزوئلا وابسته است. 

به گفته او، تولید نفت ونزوئلا تا پایان ماه اوت به ۱.۲‌میلیون بشکه در روز خواهد رسید و صادرات این کشور امسال ۲۰ درصد رشد کرده است. مارتینز افزود ونزوئلا به رقیق‌کننده‌هایی برای نفت سنگین خود نیاز دارد که باید در داخل این کشور تولید شوند، و پالایشگاه‌های کشور نیز باید بهسازی، نوسازی و توسعه یابند. به گفته او، تولید فرآورده‌های سوختی ونزوئلا امسال تاکنون ۱۳ درصد رشد داشته و عرضه داخلی سوخت نیز ۵ درصد افزایش یافته است. او گفت: «ما تلاش بزرگی برای اصلاحات انرژی انجام دادیم و اکنون به‌دنبال نتایج واقعی در زمینه توسعه هستیم.» مارتینز همچنین از کسری ۵۰۰‌میلیون فوت مکعبی گاز طبیعی در روز در ونزوئلا خبر داد. این مطلب برایم مفید است 0 نفر این مطلب را پسندیده اند کپی شد

فرارو- شرکت‌های زغال‌سنگ از افزایش چشمگیر سود خود خبر می‌دهند، اما تحلیلگران معتقدند که روند جهانی گذار به انرژی پاک همچنان در مسیر درست خود قرار دارد. 

به گزارش فرارو به نقل از الجزیره، جنگ ایالات متحده و اسرائیل علیه ایران، عرضه نفت خام و گاز طبیعی را در سراسر جهان مختل کرده است، اما به نظر می‌رسد یک بخش از حوزه انرژی از این وضعیت سود می‌برد: زغال‌سنگ. 

در همین هفته، شرکت آفریقای جنوبی «تانگلا ریسورسز» (Thungela Resources)، که تولیدکننده زغال‌سنگ حرارتی است، اعلام کرد که سود نیم‌ساله‌اش دو برابر شده است؛ چرا که این جنگ کشورهای بیشتری را ناچار به خرید این سوخت کرده است. 

با وجود فراوانی و هزینه نسبتاً پایین تولید، زغال‌سنگ یکی از آلاینده‌ترین سوخت‌های فسیلی محسوب می‌شود. 

استخراج آن موجب آلودگی آب می‌شود و سوزاندن آن مقادیر عظیمی کربن در جو آزاد می‌کند که در گرمایش جهانی نقش دارد. 

در ماه‌های اخیر، چندین کشور، به‌ویژه در آسیا، از وعده‌های خود مبنی بر کاهش تولید زغال‌سنگ عقب‌نشینی کرده یا اجرای آن‌ها را به تعویق انداخته‌اند. 

به گزارش بانک جهانی، مصرف جهانی زغال‌سنگ در سال ۲۰۲۵ رو به افزایش بوده است؛ چرا که منطقه اوراسیا و ایالات متحده از این سوخت برای تأمین انرژی مراکز داده هوش مصنوعی استفاده می‌کنند.  چرا مصرف زغال‌سنگ افزایش یافته است؟ 

جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران، بحران جهانی انرژی را دامن زده است. اندکی پس از آغاز حملات به تهران در ۲۸ فوریه، ایران تنگه هرمز را بست؛ تنگه‌ای که در شرایط عادی، حدود یک‌پنجمِ محموله‌های نفت و گاز طبیعی مایع (LNG) جهان از طریق آن جابه‌جا می‌شد. 

مذاکرات برای بازگشایی این تنگه در جریان است. تعطیلی این مسیر، عرضه نفت و گاز را کاهش داده و موجب جهش قیمت نفت شده است؛ امری که بسیاری از کشورها را واداشته تا برای تداوم تأمین برق، به در دسترس‌ترین جایگزین یعنی زغال‌سنگ روی آورند. 

اگرچه قیمت زغال‌سنگ نیز افزایش یافته، اما این سوخت همچنان بسیار ارزان‌تر از نفت است و دسترسی به آن نیز آسان‌تر می‌باشد. 

هیچ منطقه‌ای به اندازه آسیا تحت تأثیر این وضعیت قرار نگرفته است، چرا که این قاره برای تأمین نیازهای انرژی خود تا حد زیادی به منطقه خلیج [فارس] وابسته است. بر اساس داده‌های اداره اطلاعات انرژی ایالات متحده، در سال ۲۰۲۲ حدود ۸۲ درصد از محموله‌های نفت و گاز عبوری از تنگه هرمز به مقصد آسیا ارسال شده است. چین، هند، ژاپن و کره جنوبی عمده‌ترین مقاصد این محموله‌ها بوده‌اند. 

علاوه بر ناتوانی در ارسال محموله‌های صادراتی از طریق این تنگه، کشورهای حوزه خلیج [فارس] که درگیر این مناقشه شده‌اند نیز به شدت از حملات ایران آسیب دیده‌اند. برای نمونه، قطر در ماه مارس و پس از آنکه پهپادهای ایرانی به تأسیسات نفتی «راس‌اللافان»، بزرگترین مجتمع ال‌ان‌جی (LNG) جهان، اصابت کردند و موجب توقف فعالیت آن شدند، ناچار شد در قراردادهای تحویل خود وضعیت «قوه قهریه» (فورس ماژور) اعلام کند. مقامات دولتی اعلام کردند که حملات ایران تا ماه مارس، ۱۷ درصد از صادرات ال‌ان‌جی قطر را متوقف کرده بود. 

به همین ترتیب، پایانه ال‌ان‌جی «جزیره داس»، پایانه نفتی «فجیره»، مجتمع پالایشگاهی «رویس» و سایر تأسیسات انرژی امارات متحده عربی نیز در جریان این مناقشه هدف حمله قرار گرفته‌اند. تأسیساتی در عربستان سعودی و عمان نیز مورد اصابت قرار گرفته‌اند.  مصرف زغال‌سنگ در کجا افزایش یافته است؟ 

بر اساس تحلیل شرکت داده‌های انرژی «امبر» (Ember)، در سناریوی «بدترین حالت»، میزان تولید زغال‌سنگ در سطح جهانی تا پایان سال ۲۰۲۶ نسبت به سال ۲۰۲۵ به میزان ۸.۱ درصد افزایش خواهد یافت. 

به گفته کارشناسان، با توجه به اینکه کشورها قرار است به تدریج استفاده از زغال‌سنگ را کنار بگذارند، این امر نشان‌دهنده افزایشی قابل‌توجه است. 

از زمان آغاز جنگ، چندین کشور آسیایی برنامه‌هایی را برای افزایش تولید برق با سوخت زغال‌سنگ اعلام کرده‌اند. 

ژاپن برای مقابله با شوک‌های انرژی، محدودیت‌های اعمال‌شده بر نیروگاه‌های زغال‌سنگ‌سوز قدیمی و آلاینده را لغو کرده است؛ کره جنوبی نیز تعطیلی نیروگاه‌های زغال‌سنگ‌سوزی را که وعده داده بود تا سال ۲۰۴۰ از مدار خارج کند، به تعویق انداخته است. 

در بنگلادش، دولت پیش از اعلام خبر افزایش تولید برق با زغال‌سنگ، ابتدا اقدام به قطع برق، تعطیلی دانشگاه‌ها و سهمیه‌بندی فروش سوخت برای وسایل نقلیه کرده بود. 

تایلند، فیلیپین و ویتنام نیز برای حفظ ذخایر رو به کاهش گاز، تولید برق با سوخت زغال‌سنگ را افزایش داده‌اند. 

در پاکستان، داده‌های «سازمان ملی تنظیم مقررات برق» نشان داد که تا ماه ژوئیه، میزان برق تولیدشده از زغال‌سنگ وارداتی نسبت به مدت مشابه سال قبل، ۹۰ درصد افزایش یافته است. 

چین و هند در حال حاضر ۷۰ درصد زغال‌سنگ جهان را مصرف می‌کنند و از تولیدکنندگان عمده آن نیز به شمار می‌روند. در هند، جایی که تقاضا برای برق تا حدی به دلیل موج‌های گرمایی شدیدتر رو به افزایش است، دولت قصد دارد چندین پروژه جدید استخراج زغال‌سنگ را آغاز کند؛ پروژه‌هایی که به گفته «دیدبان جهانی انرژی» (Global Energy Monitor)، موجب افزایش ۲.۵ میلیارد تنی عرضه جهانی زغال‌سنگ در سال خواهد شد. 

آلمان نیز اعلام کرد که به خاطر تعهدات اقلیمی پیشین خود، تولید برق را به خطر نخواهد انداخت؛ این در حالی است که ایتالیا برنامه حذف زغال‌سنگ را از اواخر سال ۲۰۲۵ به سال ۲۰۳۸ موکول کرده است.  چه کسانی از زغال‌سنگ سود می‌برند؟ 

اندونزی با اختلاف زیاد، بزرگترین صادرکننده زغال‌سنگ است و پس از آن استرالیا و روسیه قرار دارند. 

در ماه مارس، جاکارتا برنامه‌های پیشین خود برای محدود کردن تولید زغال‌سنگ و کاهش مازاد عرضه را لغو کرد تا بتواند از افزایش قیمت‌ها بهره‌مند شود. قیمت‌ها در ماه ژوئیه به ۱۳۱.۸۵ دلار در هر تن رسید، در حالی که این رقم در سال قبل ۱۰۲.۲۰ دلار بود. 

در همین حال، شرکت آفریقای جنوبی «تونگلا» (Thungela) گزارش داد که سود این شرکت در بازه زمانی ژانویه تا ژوئن نسبت به مدت مشابه سال قبل دو برابر شده است؛ عاملی که عمدتاً ناشی از افزایش تولید در معادن «انشام» (Ensham) در کوئینزلند و همچنین تقاضا و قیمت‌های بالاتر در هر دو بخش عملیاتی انشام و آفریقای جنوبی بوده است. 

میزان تولید در معدن انشام در نیمه نخست سال هم‌زمان با اوج درگیری‌ها با ۳۸ درصد افزایش به ۲.۲ میلیون تن رسید؛ این در حالی است که رقم تولید در دوره مشابه پیشین ۱.۶ میلیون تن بود. 

این شرکت سود اصلی هر سهم (HEPS) – که شاخصی کلیدی برای سنجش سودآوری در آفریقای جنوبی است را ۴.۸۰ راند آفریقای جنوبی (معادل ۰.۳۰ دلار) اعلام کرد. این رقم نسبت به ۱.۹۲ راند (۰.۱۲ دلار) در ژوئن سال گذشته افزایش داشته است. 

تونگلا در بیانیه‌ای اعلام کرد که با توجه به آماده‌سازی بازارهای اروپا و آسیا برای فصل زمستان، قیمت‌ها احتمالاً همچنان بالا باقی خواهند ماند. 

در سال ۲۰۲۱، بیش از ۴۰ کشور، از جمله اندونزی و ویتنام، در اجلاس جهانی آب و هوا COP26 قول دادند که مصرف زغال سنگ را کاهش دهند. با این حال، هند و چین در این اجلاس شرکت نکردند. سال گذشته، کره جنوبی به اتحاد Powering Past Coal پیوست که به اقتصادهای وابسته به زغال سنگ کمک می‌کند تا از این سوخت فاصله بگیرند. 

با این حال، نیک هدلی، تحلیلگر گذار انرژی در Zero Carbon Analytics مستقر در آفریقای جنوبی، گفت: بحران خاورمیانه این برنامه‌ها را تا حد زیادی مختل کرده است، زیرا بسیاری از کشورها ظرفیت تولید انرژی تجدیدپذیر کافی برای تکیه بر آن را ندارند. 

وی گفت: «برای کشورهایی مانند بنگلادش، وقتی عرضه جهانی گاز مختل می‌شود، افزایش مصرف زغال سنگ آسان است، زیرا این کشور در دهه‌های اخیر سرمایه‌گذاری زیادی در زیرساخت‌های زغال سنگ انجام داده و بخش زیادی از این ظرفیت بلااستفاده مانده است.» 

هدلی افزود: «وقتی قیمت گاز افزایش می‌یابد، زغال سنگ ارزان‌تر از گاز وارداتی می‌شود. نکته مهم این است که زغال سنگ هنوز نمی‌تواند از نظر هزینه با انرژی‌های تجدیدپذیر رقابت کند.» 

با این حال، همه چیز به بن‌بست نرسیده است. تحلیلگران خاطرنشان کردند که افزایش مصرف در برخی مناطق با کاهش بلندمدت مصرف زغال سنگ در مناطقی مانند اروپا جبران می‌شود. 

تولید زغال سنگ داخلی چین نیز امسال کاهش یافت، زیرا دولت پس از انفجار مرگبار ماه مه در معدن زغال سنگ لیوشنیو که در آن ۸۲ نفر جان باختند، نظارت خود را تشدید کرد. پکن همچنین سرمایه‌گذاری‌های بزرگی در انرژی‌های تجدیدپذیر انجام داده است. 

هدلی خاطرنشان کرد که علاوه بر این، فروپاشی زنجیره‌های تأمین انرژی فسیلی جهانی می‌تواند جایگزین‌های پاک را رقابتی‌تر کند و کشورهای بیشتری را مجبور به سرمایه‌گذاری در آن‌ها کند. 

او در پایان گفت: «درسی که اینجا می‌گیریم این است که کشورهای آسیایی باید برای محافظت از خود در برابر بحران‌های جهانی آینده، تغییر مسیر خود به سمت انرژی پاک و برق‌رسانی را تسریع کنند.»