ارزانفود میراثی که سکوت هزار ساله را می‌شکند - تسنیم

استانها

به گزارش خبرگزاری تسنیم از همدان، قرن‌هاست زیر پاهای ما راه می‌رود، باران می‌بیند، برف را تاب می‌آورد، ریشه درختان را در آغوش می‌گیرد و بی‌آنکه سخنی بگوید، خاطره آدم‌ها را در لایه‌های خود نگه می‌دارد. گاهی اما خسته می‌شود از این همه سکوت دهان باز می‌کند و بخشی از آنچه را قرن‌ها پنهان کرده، آرام به جهان نشان می‌دهد.

ارزانفود، یکی از همان جاهایی است که زمین، راز خود را دیگر نتوانست پنهان کند.سال 1389، کسی برای یافتن تاریخ به این نقطه از دامنه‌های الوند نیامده بود. معدن‌کاران به دنبال سیلیس بودند، همان سنگی که سال‌ها نان مردم این روستا را تأمین کرده بود. اما کلنگ و ماشین حفاری، به‌جای معدن، به شهری رسید که نزدیک به دو هزار سال، در تاریکی نفس کشیده بود، این کشف، بیشتر شبیه بیدار شدن تاریخ بود تا پیدا شدن چند اتاق زیر خاک.

روستایی که کوه، آن را در آغوش گرفته است

پیش از آنکه به شهر زیرزمینی برسی، باید خود ارزانفود را ببینی.روستا در دامنه‌های شرقی الوند، آرام نشسته است؛ جایی که کوه، افق را کوتاه کرده و باد، همیشه بوی علف و سنگ را با خود می‌آورد. خانه‌ها ساده‌اند، زمین‌های کشاورزی تا پای ارتفاعات ادامه پیدا کرده‌اند و سکوت، آن‌قدر طبیعی است که صدای عبور یک تراکتور، برای چند دقیقه در فضای روستا می‌پیچد.

این مسیر، روزگاری گذرگاه کاروان‌هایی بود که از همدان به سوی ملایر و نواحی گرمسیر می‌رفتند. امروز هم جاده همان است تنها مسافرانش تغییر کرده‌اند اما هرچه از خانه‌های روستا دورتر می‌شوی، منظره رنگ دیگری می‌گیرد.

صدها و شاید هزاران گودال حاصل حفاری‌های معدن، چهره زمین را دگرگون کرده‌اند، زخم‌هایی که انسان بر خاک گذاشته است. میان این همه فرورفتگی، تپه‌ای کوچک و خاموش کنار امامزاده‌ای گمنام دیده می‌شود آن‌قدر معمولی که اگر کسی از راز آن خبر نداشته باشد، شاید حتی نگاهش هم نکند عجیب است گاهی بزرگ‌ترین شگفتی‌های جهان، هیچ نشانی برای دیده شدن ندارند.

پایین رفتن از نردبان، بالا رفتن در تاریخ است

ورود به مجموعه، از دهانه‌ای انجام می‌شود که باستان‌شناسان برای رسیدن به فضای زیرزمینی در سقف ایجاد کرده‌اند پا که روی نخستین پله می‌گذاری، نور روز آرام‌آرام پشت سرت جا می‌ماند.

چند متر بیشتر پایین نمی‌روی، اما احساس …