فروغی؛ سیاستمداری که پاهایش در زمین واقعیت بود نه رویا / او از منفور شدن نهراسید

در کشوری که اشغال شده، دعوت به «خودداری از مقاومت» به‌آسانی می‌تواند به بزدلی، تسلیم یا سازش تعبیر شود. اما تاریخ را نباید با ذوق‌زدگی‌های عاطفی خواند. پرسش اساسی این نیست که این سخن چقدر دلنشین بود؛ پرسش این است که آیا بدیل عملیِ بهتری وجود داشت؟ شواهد تاریخی می‌گویند: نه، دست‌کم نه در مقیاس یک مقاومت ملیِ مؤثر و پایدار.