رخلاف بسیاری از خوانندگان پاپ که فعالیت حرفهای خود را با انتشار آلبوم آغاز میکنند، مسیر بانی بیشتر بر انتشار تکآهنگ و حضور پررنگ در فضای موسیقی دیجیتال استوار بوده است.
در این مطلب، زندگی بهنام بانی، تاریخ و محل تولد، تحصیلات، شروع فعالیت موسیقی، همکاری او با حامد برادران، مسیر رسیدن به شهرت، نخستین کنسرت، آثار شاخص و وضعیت فعالیتهای موسیقی او را بررسی میکنیم. اطلاعات مربوط به آهنگ های منتشرشده نیز با تکیه بر فهرستهای رسمی پلتفرمهای موسیقی بررسی شده است. برای نمونه، ماهان موزیک ، موزیکدل و اسپاتیفای، در حال حاضر آهنگ های مانند «کجای این شهری»، «شب عشق»، «ستاره میشی»، «بی معرفت»، «زخم کاری»، «ماه عسل» و «بارون» را در سایت خود ثبت کرده است. بهنام بانی کیست ؟
بهنام بانی خواننده ایرانی موسیقی پاپ است که در ۱۱ مهر ۱۳۶۶ متولد شده است. درباره محل تولد او در منابع فارسی اختلاف وجود دارد؛ برخی منابع او را متولد تهران معرفی کردهاند، در حالی که منابع دیگری محل تولدش را دامغان ثبت کردهاند. نسبت خانوادگی او با دامغان و سالهای تحصیلش در شاهرود در منابع مختلف تکرار شده، اما برای پرهیز از ارائه اطلاعات متناقض بهعنوان واقعیت قطعی، محل تولد را بهتر است با ذکر همین اختلاف گزارش کرد.
بانی از کودکی به موسیقی علاقه داشت. طبق اطلاعات منتشرشده درباره زندگی او، پدرش نوازنده آکاردئون بود و همین موضوع نقش مهمی در آشنایی زودهنگام او با موسیقی داشت. بانی از حدود ۱۰ سالگی تمرین موسیقی را آغاز کرد و بعدها آموزش جدیتری را نزد استادان موسیقی دنبال کرد.
او در رشته مهندسی عمران تحصیل کرد و دوران دانشگاه را در شاهرود گذراند. مسیر تحصیلی بانی در حالی شکل گرفت که علاقه اصلی او همچنان موسیقی بود؛ ترکیبی که بعدها باعث شد فعالیت هنری را بهصورت جدی دنبال کند. تولد و دوران کودکی بهنام بانی
بهنام بانی متولد ۱۱ مهر ۱۳۶۶ است. علاقه او به خوانندگی از سالهای کودکی شکل گرفت و خودش نیز در روایتهایی از دوران کودکی به نقش پدرش در این مسیر اشاره کرده است.
یکی از نکات جالب درباره دوران کودکی بانی، فعالیت او در قرائت قرآن و گروه سرود مدرسه است. بر اساس منابع منتشرشده، او در هشتسالگی در مراسم مدرسه قرآن قرائت میکرد. این تجربه را میتوان یکی از نخستین موقعیتهایی دانست که صدای او در جمع شنیده شد.
آموزش موسیقی نیز برای او از سالهای نوجوانی جدیتر شد. نام محمد نوری در منابع مربوط به زندگی هنری بانی بهعنوان یکی از استادانی که او نزدشان آموزش دیده، آمده است. تحصیلات بهنام بانی
رشته دانشگاهی بهنام بانی مهندسی عمران بود. او تحصیلات دانشگاهی خود را در شاهرود آغاز کرد و در همان دوره، موسیقی را کنار نگذاشت.
انتخاب رشته عمران به این معنا نبود که علاقه او به خوانندگی کمرنگ شده باشد. در روایتهایی که از سالهای دانشگاه او منتشر شده، بانی از علاقه جدی خود به خوانندگی و اجرای موسیقی صحبت کرده است. نخستین تجربههای جدیتر صحنهای او نیز به همین سالها برمیگردد. شروع فعالیت موسیقی بهنام بانی
مسیر حرفهای بهنام بانی خیلی زود به یک موفقیت بزرگ ختم نشد. او از حدود ۱۹سالگی با گروه موسیقی روژان همکاری کرد؛ دورهای که همزمان با سالهای دانشجویی او در شاهرود بود.
در آن زمان مهدی یغمایی خواننده اصلی گروه روژان بود. پس از جدایی یغمایی، بانی به خواننده اصلی گروه تبدیل شد و با روژان در اجراهای مختلف روی صحنه رفت. همین اجراها تجربه مهمی برای خوانندهای بود که بعدها سالنهای بزرگ را پر کرد.
این بخش از زندگی حرفهای بانی اهمیت زیادی دارد؛ چون نشان میدهد مسیر او مستقیماً از انتشار یک آهنگ موفق به شهرت نرسید. سالها تمرین، اجراهای کوچکتر و فعالیت در گروه موسیقی، پیشزمینه ورود او به بازار حرفهای موسیقی پاپ بود. همکاری بهنام بانی با حامد برادران
یکی از نقاط مهم در مسیر حرفهای بهنام بانی، همکاری او با حامد برادران بود. این همکاری به انتشار مجموعهای از قطعات پاپ منجر شد که نقش مهمی در شناختهشدن بانی نزد مخاطبان موسیقی داشتند.
قطعاتی مانند «علاقه خاص»، «من یه دیوونم» و «عاشقم کرده» از آثار مهم این دوره هستند. «علاقه خاص» بهعنوان یکی از قطعاتی که نام بانی را به شکل گستردهتری مطرح کرد شناخته میشود و «من یه دیوونم» نیز استقبال زیادی به دست آورد. منابع فارسی، «عاشقم کرده» را یکی از قطعات مؤثر در تثبیت جایگاه او در موسیقی پاپ معرفی کردهاند.
بانی در بخش مهمی از فعالیت حرفهای خود ترجیح داد بهجای تمرکز بر انتشار آلبوم، قطعات را به شکل تکآهنگ منتشر کند. این روش با الگوی مصرف موسیقی در پلتفرمهای دیجیتال نیز هماهنگ بود و به او اجازه میداد آثار جدید را در فاصلههای کوتاهتر در اختیار مخاطبان قرار دهد. شهرت بهنام بانی با کدام آهنگ شروع شد؟
اگر بخواهیم از میان آثار اولیه بانی یک نقطه عطف مشخص کنیم، «علاقه خاص» یکی از مهمترین گزینههاست. این قطعه نام او را بیش از گذشته بر سر زبانها انداخت و بعد از آن، انتشار «من یه دیوونم» و «عاشقم کرده» دامنه مخاطبانش را گستردهتر کرد.
در ادامه، آهنگهایی مثل «همه دنیام»، «بسمه»، «اخماتو وا کن»، «چه بخوای چه نخوای» و «قرص قمر» نیز در میان آثار شناختهشده او قرار گرفتند. میکسهای اجرای زنده رسمی بانی نیز نشان میدهند که قطعاتی مانند «اخماتو وا کن»، «قرص قمر»، «فقط برو»، «تویی انتخابم»، «دو تا دل عاشق»، «زخم کاری»، «بارون» و «خوشحالم» در اجراهای او جایگاه پررنگی داشتهاند. اولین کنسرت بهنام بانی
یکی از مهمترین اتفاقهای مسیر حرفهای بانی، برگزاری نخستین کنسرت او در سالن همایشهای برج میلاد تهران بود. طبق گزارش منابع فارسی، تمام ۴۱۰۰ بلیت این کنسرت در کمتر از ۱۵ دقیقه به فروش رسید. این عدد، شاخص قابل توجهی برای سنجش میزان استقبال اولیه از یک خواننده در نخستین کنسرت رسمی او محسوب میشود.
پس از تهران، بانی اجراهایی در شهرهایی از جمله کیش، متلقو، چالوس، رشت و ساری برگزار کرد. در این اجراها قطعات محبوب آن دوره بخش مهمی از برنامه بودند و حامد برادران نیز در مقام رهبر ارکستر با او همکاری داشت. این موفقیت صحنهای با روند انتشار آثار او همزمان شد و باعث شد بانی از یک خواننده موفق در فضای آنلاین به چهرهای فعال در کنسرتهای موسیقی پاپ تبدیل شود. زندگی شخصی و خانواده بهنام بانی
بهنام بانی درباره زندگی شخصی خود معمولاً با احتیاط صحبت کرده و بخش زیادی از تمرکز رسانهای پیرامون او روی فعالیتهای موسیقی بوده است. او یک خواهر بزرگتر از خودش دارد و در گفتوگوهای مختلف از خانواده بهعنوان یکی از عوامل مهم حمایتکننده در مسیر هنریاش یاد کرده است.
پدر بهنام بانی نوازنده آکاردئون بوده و علاقه او به موسیقی نیز تا حد زیادی از فضای خانوادگی تأثیر گرفته است. بانی در سالهای کودکی با موسیقی بیگانه نبود و همین آشنایی زودهنگام، زمینه تمرین و یادگیری جدیتر را برایش فراهم کرد. آیا بهنام بانی ازدواج کرده است؟
درباره وضعیت ازدواج بهنام بانی مطالب مختلفی در فضای مجازی منتشر شده، اما اطلاعات رسمی و قابل اتکایی که ازدواج او را تأیید کند، در دسترس نیست. به همین دلیل نمیتوان شایعات منتشرشده درباره همسر یا ازدواج او را بهعنوان اطلاعات قطعی در یک زندگینامه معتبر مطرح کرد.
این موضوع نمونهای از اطلاعاتی است که هنگام تهیه بیوگرافی چهرههای شناختهشده باید با دقت بیشتری بررسی شود؛ انتشار مطالب تأییدنشده درباره زندگی خصوصی افراد، ارزش اطلاعاتی مقاله را پایین میآورد. سبک موسیقی بهنام بانی چیست؟
بهنام بانی را میتوان در دسته خوانندگان موسیقی پاپ ایرانی قرار داد. بخش عمده آثار او بر ملودیهای ساده و قابلحفظ، تنظیمهای پاپ، ترانههای عاشقانه و ریتمهایی استوار است که برای اجرای زنده نیز ظرفیت بالایی دارند.
در آثار بانی، همکاری با آهنگسازان، تنظیمکنندگان و ترانهسرایان مختلف باعث شده فضای موسیقایی قطعات یکدست نباشد. با این حال، هویت اصلی آثار او همچنان در محدوده پاپ جریان اصلی قرار میگیرد.
یکی از ویژگیهای قابل تشخیص در کارهای بانی، استفاده از ترانههای ساده و زبان محاورهای است. همین ویژگی باعث شده بخشی از ترانههای او سریع در ذهن مخاطب بمانند و برای همخوانی در کنسرت مناسب باشند. مهمترین آهنگ های بهنام بانی
اگر قصد دارید بهترین آهنگ های بهنام بانی را بشنوید، چند قطعه در کارنامه او بیش از سایر آثار مورد توجه مخاطبان قرار گرفتهاند.
۱. علاقه خاص
«علاقه خاص» از قطعاتی است که نقش مهمی در شناختهشدن نام بهنام بانی داشت. فضای عاشقانه، ملودی روان و اجرای احساسی بانی از عواملی هستند که این قطعه را در میان آثار شاخص دوره ابتدایی فعالیت حرفهای او قرار دادهاند.
۲. من یه دیوونم
«من یه دیوونم» یکی دیگر از قطعات شناختهشده بانی است. این آهنگ در دورهای منتشر شد که نام او بهسرعت در میان مخاطبان موسیقی پاپ شناخته میشد و به تثبیت سبک اجرایی او کمک کرد.
۳. عاشقم کرده
«عاشقم کرده» نیز از آهنگهای محبوب بانی است که در دوره اوجگیری فعالیت حرفهای او منتشر شد. این قطعه نمونه خوبی از فضای عاشقانه حاکم بر بخش قابل توجهی از آثار اوست.
۴. قرص قمر
«قرص قمر» از شناختهشدهترین آهنگهای بهنام بانی محسوب میشود و در اجراهای زنده او نیز جایگاه ویژهای دارد. فضای ریتمیک قطعه باعث شده برای اجرای صحنهای و همخوانی مخاطبان مناسب باشد.
۵. اخماتو وا کن
«اخماتو وا کن» در میان قطعات پرانرژیتر بانی قرار میگیرد. ساختار ریتمیک آهنگ و عبارت تکرارشونده آن، قطعه را برای اجرای زنده مناسب کرده است.
۶. کجای این شهری
«کجای این شهری» یکی از آثار جدیدتر در فهرست قطعات بانی است که در پلتفرمهای استریم موسیقی نیز ثبت شده است. این آهنگ نشان میدهد فعالیت او در انتشار تکآهنگها همچنان ادامه داشته است.
۷. زخم کاری
«زخم کاری» از دیگر قطعات شناختهشده بانی است که در فهرست آثار و اجراهای او دیده میشود. فضای احساسی این آهنگ با بخشی از قطعات عاشقانه کارنامه او تفاوت دارد و روی مضمون جدایی و آسیب عاطفی تمرکز میکند.
۸. بارون
«بارون» نیز یکی از قطعات ثبتشده در فهرست آثار بانی است و در اجراهای زنده او نیز مورد استفاده قرار گرفته است. ترانهها و عوامل تولید آثار بهنام بانی
یکی از نکات مهم درباره کارنامه بانی این است که موفقیت قطعات او حاصل همکاری چند گروه مختلف از عوامل موسیقی بوده است. حامد برادران یکی از مهمترین نامها در این بخش به شمار میرود و در تولید و تنظیم تعدادی از آثار بانی نقش داشته است.
بانی در طول فعالیت حرفهای خود با ترانهسراها و آهنگسازان مختلفی کار کرده است. این همکاریها باعث شده قطعات او از نظر مضمون، تنظیم و فضای موسیقایی تنوع بیشتری پیدا کنند.
در بررسی یک آهنگ پاپ، تنها صدای خواننده تعیینکننده کیفیت اثر نیست. ترانه، ملودی، تنظیم، میکس و مسترینگ و نحوه اجرای خواننده در کنار یکدیگر نتیجه نهایی را شکل میدهند. کارنامه بهنام بانی نیز نمونهای از همین ساختار تولید در موسیقی پاپ معاصر ایران است. حضور بهنام بانی در تلویزیون و سینما
فعالیت بانی فقط به انتشار آهنگ و برگزاری کنسرت محدود نمانده است. او در برخی پروژههای تصویری نیز حضور داشته و در حوزه سینما تجربه بازیگری را پشت سر گذاشته است.
یکی از شناختهشدهترین تجربههای او حضور در فیلم «گشت ارشاد ۳» به کارگردانی سعید سهیلی بود. بانی در این فیلم در کنار بازیگرانی مانند ساعد سهیلی، پولاد کیمیایی و بهنام تشکر حضور داشت.
حضور او در سینما برای یک خواننده پاپ، تجربه متفاوتی نسبت به فعالیت اصلیاش یعنی خوانندگی محسوب میشد. این تجربه نشان داد که بانی در کنار فعالیت موسیقی، علاقهمند به آزمودن حوزههای دیگر سرگرمی نیز بوده است. بهنام بانی در برنامه ماه عسل
یکی از اتفاقهایی که نام بانی را در میان مخاطبان عمومی بیشتر مطرح کرد، ارتباط آثار او با برنامه ماه عسل بود. قطعه «ماه عسل» با صدای او در ارتباط با این برنامه منتشر شد و همین موضوع باعث شد صدای بانی برای طیف گستردهتری از مخاطبان تلویزیونی شنیده شود.
این اتفاق اهمیت زیادی داشت؛ زیرا در سالهایی که تلویزیون همچنان یکی از مهمترین مسیرهای معرفی موسیقی به مخاطب عمومی بود، حضور یک قطعه در یک برنامه پرمخاطب میتوانست دامنه شنیدهشدن آن را به شکل محسوسی افزایش دهد. ترانهسرا، آهنگساز و تنظیم کنندههای آثار بهنام بانی
بخش مهمی از هویت موسیقایی بهنام بانی به همکاری او با حامد برادران برمیگردد. در چندین قطعه شناختهشده بانی، حامد برادران مسئولیت آهنگسازی و تنظیم را بر عهده داشته است. خود بانی نیز در گفتوگویی توضیح داده که در تعدادی از آثار، ابتدا ملودی توسط حامد برادران ساخته میشده، سپس عاطفه حبیبی روی ملودی ترانه مینوشته و در مرحله بعد تنظیم قطعه انجام میشده است.
عاطفه حبیبی نیز یکی از ترانهسراهای مهم در کارنامه بانی است. قطعاتی مانند «علاقه خاص»، «من یه دیوونم» و «همه دنیام» از جمله آثاری هستند که نام او در بخش ترانهسرایی آنها دیده میشود.
در مقابل، «قرص قمر» نمونهای از همکاری متفاوت است؛ فرجام خیراللهی ترانه این قطعه را نوشته و حامد برادران آهنگسازی و تنظیم آن را انجام داده است.
در مجموع، نامهایی مانند عاطفه حبیبی، فرجام خیراللهی، حمیدرضا یوسفی، نگین مرادی، امیرمسعود میرداماد، مجتبی تیموری و حسام فرحی در میان ترانهسراهای آثار بانی دیده میشوند. در بخش آهنگسازی و تنظیم نیز علاوه بر حامد برادران، نامهایی مانند آصف بایرامزاده، راشا تقیپور، حسام فرحی، میلاد فرهودی و مجتبی تیموری در منابع مربوط به آثار او آمده است.
بهنام بانی مسیر حرفهای خود را از سالهای نوجوانی و جوانی با یادگیری موسیقی و اجرای صحنهای شروع کرد و پیش از رسیدن به شهرت گسترده، تجربه فعالیت گروهی و اجراهای مختلف را پشت سر گذاشت. انتشار «علاقه خاص»، «من یه دیوونم» و «عاشقم کرده» نقطه مهمی در شناختهشدن او بود و بعد از آن، قطعاتی مانند «قرص قمر»، «اخماتو وا کن»، «همه دنیام»، «زخم کاری» و «کجای این شهری» به گسترش کارنامه او کمک کردند. خود بانی نیز در مصاحبهای «علاقه خاص» را نخستین آهنگ هیت خود و «عاشقم کرده» را اثری دانسته که باعث شد افراد بیشتری او را بشناسند.
دکتر محمدحسن ارجمندی، پژوهشگر زبان و ادبیات فارسی، در پژوهشهای خود کوشیده است این موسیقی نهفته در کلام را از محدوده سنتی عروض فراتر ببرد و به الگویی برای شناخت و سنجش وزن شعر در زبانهای مختلف تبدیل کند. او پس از دفاع از رساله دکتری خود با عنوان «شعرآهنگ» در سال ۱۴۰۳، در پژوهش پسادکتری «موسیقی کلام» به بررسی امکان سنجش وزن شعر در ۱۴ زبان اصلی دنیا پرداخته است؛ پژوهشی که به گفته او نشان میدهد میتوان با تکیه بر عناصر مشترکی، چون عدد، زمان و موسیقی، میان نظامهای متفاوت وزن شعر ارتباط برقرار کرد. ارجمندی در این مسیر، علاوه بر بررسی وزنهای شعر فارسی و زبانهای دیگر، به طراحی نرمافزاری برای وزنیابی شعر نیز پرداخته است؛ نرمافزاری که قرار است ریتم شعر را نیز برای مخاطب به اجرا درآورد. با دکتر محمدحسن ارجمندی درباره ایده موسیقی کلام، ظرفیتهای شعرآهنگ، تفاوت وزن در زبانهای جهان و جایگاه وزن شعر فارسی در این منظومه گفتوگو کردهایم.
فکر شعرآهنگ کجا و چگونه شکل گرفت؟
من همیشه در دوران تحصیلم علاقه خاصی به خلاصهسازی درسها داشتم. در دوره ارشد و دکتری بیشتر منابع درسی را خلاصه کردم. هم خودم میخواندم و هم در اختیار همکلاسیها میگذاشتم و همیشه از آنها استقبال میشد.
پس بهطور ذاتی علاقه خاصی به سادهسازی مفاهیم پیچیده و دشوار مثل عروض دارید.
کاملا درست است؛ درسی که همیشه همه ادبیاتیها با احتیاط از کنارش میگذرند. در پژوهشی که درباره پایاننامهها و رسالههای دانشگاه تهران انجام دادم، دریافتم از بیش از هزار پایاننامه و رساله تحصیلات تکمیلی گروه زبان و ادبیات فارسی دانشگاه تهران از آغاز تا سال ۱۳۹۶، فقط پنج پایاننامه سهم درباره وزن شعر و عروض بود. ابتدا شروع کردم به سادهسازی و خلاصهسازی عروض. حتی نرمافزاری هم در اکسل طراحی کردم که صورت پیشرفته آن را در حوزه هوش مصنوعی در دست تولید داریم. بعد دیدم خلاصه عروض همچنان دشوار است و باید سادهتر شود.
پس تصمیم گرفتید شیوهنامهای جدید طراحی و پیشنهاد بدهید و این چنین بود که شعرآهنگ جان گرفت؟
البته به لطف خدا. به قول علامه طباطبایی «من به سرچشمه خورشید نه خود بردم راه/ ذرهای بودم و مهر تو مرا بالا برد». در این شیوهنامه سراغ عناصری رفتم که در تمام زبانها مشترک بود.
همه زبانها؟ یعنی از همان موقع به جهانیشدن این شیوه فکر میکردید؟
از اول که نه، اما وقتی طرح اصلی شعرآهنگ شکل گرفت دیدم سه عنصر در این طرح وجود دارد که در تمام زبانها و کشورها مشترک است: عدد، زمان و موسیقی.
نظریه موسیقی کلام چه زمانی شکل گرفت؟
بعد از دفاع از شیوه شعرآهنگ بهعنوان رساله دکتری به این فکر افتادم که این طرح قابلیت گسترش در سنجش وزن شعر سایر زبانها را دارد.
از نظریه موسیقی کلام برایمان بگوید.
این نظریه بیان میکند که هر سخن و نوشتهای موسیقی دارد. در واقع هجاها مانند نتهای موسیقی عمل میکنند. وقتی متنی را میخوانیم این موسیقی با ساز تارهای صوتی ما نواخته میشود. تمام انسانها در تمام زبانها هر روز دارند این موسیقی را مینوازند. مثال خوبش، جملات آغازین گلستان سعدی است که وقت خواندن و شنیدنش گویی ارکستری در حال اجراست و از همین روی بر جانها مینشیند. از سوی دیگر بخشی از خوشایندی سخنان سخنرانان بزرگ تاریخ مثل حضرت علیبنابیطالب (ع) ناشی از چینش خوشنوای هجاها در کنار هم است.
برویم سراغ طرح پسادکتری شما و ....
آشتی وزنهای شعر در زبانهای پرکاربرد دنیا.
آشتی؟ مگر قهر بودند؟
خیر، ولی هرکدام ساز خودشان را میزدند.
علاقهمند شدیم. لطفا بیشتر توضیح دهید.
پیشتر گفتم شیوه وزنشناسی شعرآهنگ براساس زمان، عدد و نت بنا شده؛ عناصر مشترکی که در تمام زبانها وجود دارد. پس به نظر میرسید میتوان وزن شعر همه زبانها را با شعرآهنگ سنجید. پس طرح پژوهشی موسیقی کلام را با این فرضیه، به بنیاد علم ایران تقدیم کردم ــ که خدا را شکر ــ به تصویب رسید و قرار شد در دانشگاه تهران به راهنمایی استاد دکتر محمود فضیلت پژوهش را آغاز کنم. پس ۱۴ زبان اصلی دنیا را انتخاب کردم. «یاعلی گفتیم و عشق آغاز شد.» و در نهایت دریافتم شعرآهنگ میتواند با تبدیل و تحلیل، وزن اشعار زبانهای دیگر را تعیین کند.
تبریک میگوییم. پس پژوهشگری ایرانی شیوهای را به ادبیات جهان معرفی کرده که میتواند معیار سنجش وزن شعر در تمام
زبانها باشد؟
بله. البته این آغاز راه است. باید این شیوه بهصورت عملیتر در دانشگاههای ادبیات ایران و جهان بازآزمایی و در محضر استادان زبانهای غیرفارسی در خارج و داخل کشور آزموده و ثابت شود. امیدوارم این اتفاق بیفتد و بهعنوان نمایندهای کوچک از ادبیات غنی فارسی، بتوانیم پرچم وزنشناسی شعر را در جهان به نام ایران بالا ببریم. البته ناگفته نماند که بعد از پژوهش و نگارش وزن شعر در هر زبان، آن بخش را به استادان همان زبان در دانشکده زبانهای خارجی دانشگاه تهران عرضه کردم و پس از تایید این دانشمندان، پژوهش را تکمیل کردم. جا دارد از این استادان به نام و با احترام یاد کنم. از استادان دکتر آیت حسینی، دکتر اعظم فرزانه لطفی، دکتر مریم حقروستا، دکتر زهرا محمدی، دکتر ایمان منسوببصیری، دکتر عباس فرهادنژاد، دکتر محمدباقر شعبانپور، دکتر حامد وفایی، دکتر محمد حسین حدادی و بالاخره دکتر مهدی رضائی از دانشگاه علامه طباطبایی.
در جریان این پژوهش چه نکتهای برایتان جالب بود؟
من انسان ایراندوستی هستم. همه چیز ایرانم را دوست دارم و از همه مهمتر ادبیاتش را. تا پیش از این، ادبیات فارسی را برترین ادبیات جهان میدانستم. شاید بخشی از این برتربینی به ایرانی و فارسیزبان بودنم برگردد، اما اکنون ــ بعد از یک سال پژوهش ــ با اطمینان و به دور از هر بیان احساسی میگویم دستکم در وزن شعر، ادبیات فارسی بر قله ادبیات جهان ایستاده است و برای این ادعا دلیل دارم. همیشه کشورهای غربی ــ طی قرنهای گذشته ــ کوشیدهاند باور غلط کم بودن را به ما بقبولانند، اما اینک به جان باور دارم که آنها دانسته این کار را کردهاند، چون میدانند اگر جلوی این رود خروشان استعداد و نبوغ ایرانی را نگیرند دیگر سهمی از علم و ادبیات و فرهنگ و موسیقی به آنها نخواهد رسید. ایرانیان بهطور خاص مردمانی برگزیده و برترند و کشورهای غربی این را میدانند و چند قرن است تمام همت خود را برای خاموشکردن این کوه آتشفشانی مصروف داشتهاند، اما ما همچنان میخروشیم و میجوشیم و ثابت میکنیم که به لطف خدا در همه چیز برتریم. دنیا باید برای علم و فرهنگ و ادبیات به دکان ما بیاید و ماناترین عطرهای علم و هنر و ادبیات را از ما خریداری کند.
اما دلیل شما بر برتری ادبیات ایران بر ادبیات سایر زبانهای جهان؟
در این مجال و مقال، فرصت نیست به همه جنبههای برتری ادبیات فارسی بر ادبیات دیگر زبانها بپردازم، پس به موضوع وزن شعر بسنده میکنم. با بهرهگیری از پژوهشها و نگاشتههای استادان وزنشناس فارسی مثل استادان ارجمند دکتر پرویز ناتل خانلری و دکتر ابوالحسن نجفی، ۵۵۰ وزن را در کتاب شعرآهنگ، همراه با نمونه شعر و نت هر وزن فهرست کردم و این تعداد به غیر از وزنهای جمعآورینشده اشعار محلی، اشعار ترانهها و تصنیفها و ... است که به گمانم این آمار را به هزار وزن خواهد رساند. من نمیدانم خاک ایران چه برکتی دارد که آدمهایی که از این خاک جوانه میزنند، بار طلا و جواهر میدهند. این رنگارنگی و این تنوع را نهفقط در وزن شعر که در تمام شئون زندگی، ادبیات و هنر ایرانیان از گذشته تا امروز میبینیم. این واقعیت زمانی در پژوهش موسیقیکلام بر من رخ نمود که دیدم در مقابل رنگارنگی وزنهای شعر فارسی ــ که تا این لحظه به ۵۵۰ وزن رسیده است ــ زبانهای پژوهششده، ۲ تا حداکثر ۱۰ وزن شعر دارند. تنها رقیب ما در این عرصه که شرایطی مانند کشور ما داشته و قرنها انگلیسیها تلاش کردهاند آنها را متوقف کنند و موفق نبودهاند، زبان و ادبیات سانسکریت و هندی است؛ که البته با زبان فارسی همریشهاند.
بله، همین طور است. زبان سانسکریت ــ که مادر زبان هندی است ــ با زبان فارسی خویشاوند است. جالب است بدانید شخصی به نام «پینگله»، دو قرن پیش از میلاد مسیح کتاب وزنشناسی با عنوان «چندسشاسترا» نوشت و در آن نزدیک به ۸۰۰ وزن را معرفی کرد و این نشانگر قوت زبان مردمان ایران و هند است. من امیدوارم بهعنوان نمایندهای کوچک از این سرزمین پهناور فرهنگی بتوانم با سفر به سایر کشورها نظریه موسیقی کلام را به ادبیاتدانان دیگر زبانها معرفی کنم تا همه زبانها وزن شعرشان را با شیوهای فارسی ــ ایرانی بسنجند. البته این امر نیازمند حمایت دولتی است که امیدوارم چنین شود.
در صحبتهایتان از نرمافزاری کاربردی صحبت کردید.
بله، نرمافزار تلفن همراه شعرآهنگ. بخش دوم طرح پسادکتری من طراحی نرمافزار وزنیابی است که با طراحی و دادههای من و با برنامهنویسی دوست عزیزم دکتر محمد رنجبرپور در حوزه هوش مصنوعی تولید خواهد شد. البته این نرمافزار قابل توسعه به همه زبانهاست، اما نسخه اول آن برای وزن شعر فارسی آماده شده است. شما شعری را برای اپلیکیشن میخوانید و وزن شعر را برای شما نمایش میدهد با نامگذاری به شیوه شعرآهنگ و عروض و مهمتر از همه، ریتم شعر را برای شما مینوازد و ما با این نرمافزار نظریه موسیقی کلام را در عمل به نمایش درمیآوریم.
به گزارش ایلنا به نقل از روابط عمومی سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، در راستای توسعه همکاریهای علمی، آموزشی و فرهنگی میان جمهوری اسلامی ایران و پادشاهی تایلند، مهدی زارع بی عیب، رایزن فرهنگی کشورمان با اِک چون هاچات چارچای، معاون دانشگاه و کیتیچوک نیتیساتیان، مدیر آموزش تحصیلات تکمیلی دانشگاه بینالمللی استمفورد دیدار و گفتوگو کرد.
در این دیدار، ظرفیتهای دانشگاه استمفورد و زمینههای همکاری با دانشگاهها و مراکز علمی جمهوری اسلامی ایران مورد بررسی قرار گرفت.
زارع بی عیب با اشاره به اهمیت گسترش ارتباطات علمی و دانشگاهی میان دو کشور، اظهار کرد: دانشگاهها میتوانند نقش مؤثری در ایجاد ارتباطات پایدار میان ملتها ایفا کنند و توسعه همکاریهای دانشگاهی میان ایران و تایلند، علاوه بر دستاوردهای علمی و آموزشی، زمینهساز افزایش شناخت متقابل فرهنگی میان دو کشور خواهد بود.
رایزن فرهنگی کشورمان در تایلند با اشاره به ظرفیتهای گسترده دانشگاهها و مراکز آموزش عالی جمهوری اسلامی ایران در حوزههای مختلف علمی، آموزشی و پژوهشی، بر ضرورت ایجاد ارتباط مستقیم میان دانشگاههای دو کشور تأکید کرد و افزود: رایزنی فرهنگی میتواند در زمینه معرفی ظرفیتهای دانشگاههای ایرانی و ایجاد ارتباط میان مسئولان بینالملل دانشگاهها نقش تسهیلکننده داشته باشد.
وی یکی از زمینههای مناسب برای آغاز همکاری را تبادل دانشجو عنوان کرد و گفت: امکان حضور دانشجویان ایرانی در برنامههای آموزشی دانشگاه بینالمللی استمفورد و همچنین فراهم شدن فرصت حضور دانشجویان تایلندی در دانشگاههای ایران میتواند بهعنوان یکی از محورهای همکاری مورد بررسی قرار گیرد که این همکاری میتواند علاوه بر دورههای کامل دانشگاهی، در قالب دورههای کوتاهمدت، برنامههای تابستانی، کارگاههای آموزشی، دورههای تخصصی و برنامههای تبادل فرهنگی نیز دنبال گردد.
زارع بیعیب همچنین بر ظرفیت دانشگاه استمفورد بهعنوان یک محیط دانشگاهی بینالمللی تأکید کرد و افزود: حضور دانشجویانی از ملیتهای مختلف در این دانشگاه فرصت مناسبی برای معرفی فرهنگ، تمدن، هنر، زبان و ادبیات فارسی و ظرفیتهای علمی و معاصر جمهوری اسلامی ایران فراهم میکند.
وی پیشنهاد داد: برنامههای مشترکی با مشارکت دانشجویان ایرانی، تایلندی و سایر دانشجویان بینالمللی دانشگاه برگزار شود تا این فعالیتها بتواند در سطحی فراتر از روابط دوجانبه ایران و تایلند نیز به معرفی فرهنگ ایران کمک کند.
رایزن فرهنگی کشورمان با اشاره به ظرفیت همکاری میان رایزنی فرهنگی جمهوری اسلامی ایران و دانشگاه بینالمللی استمفورد اظهار کرد: امکان برگزاری نشستهای علمی، سمینارهای تخصصی، برنامههای معرفی فرهنگ و تمدن ایران، نمایشگاههای فرهنگی و هنری، برنامههای مرتبط با زبان و ادبیات فارسی، نشستهای دانشجویی و گفتوگوهای فرهنگی در محیط دانشگاه وجود دارد و رایزنی فرهنگی آمادگی دارد در زمینه طراحی و اجرای این برنامهها با دانشگاه همکاری کند.
وی ادامه داد: زمینه دعوت از استادان، پژوهشگران و متخصصان ایرانی و تایلندی برای حضور در نشستها و برنامههای علمی مشترک فراهم گردد تا امکان تعریف چارچوب رسمی همکاری میان دانشگاه استمفورد، دانشگاههای ایران و رایزنی فرهنگی جمهوری اسلامی ایران مورد بررسی قرار گیرد.
رایزن فرهنگی کشورمان تأکید کرد: استمرار ارتباطات و تبدیل گفتوگوهای اولیه به برنامههای مشخص و قابل اجرا، میتواند زمینهساز شکلگیری همکاریهای پایدار دانشگاهی و فرهنگی میان دو کشور باشد.
اِک چون هاچات چارچای، معاون دانشگاه بینالمللی استمفورد با ارائه توضیحاتی درباره رویکرد آموزشی و ظرفیتهای بینالمللی دانشگاه، اظهار کرد: دانشگاه استمفورد با رویکردی بینالمللی فعالیت میکند و حضور دانشجویانی از کشورهای مختلف، این دانشگاه را به محیطی مناسب برای تعاملات علمی، آموزشی و فرهنگی تبدیل کرده است.
وی افزود: دانشگاه از توسعه ارتباطات بینالمللی استقبال میکند و ایجاد همکاری با دانشگاهها و مراکز علمی جمهوری اسلامی ایران میتواند فرصت مناسبی برای گسترش تعاملات آموزشی و فرهنگی باشد.
معاون دانشگاه بینالمللی استمفورد با اشاره به موضوع تبادل دانشجو اظهار کرد: حضور دانشجویان ایرانی در برنامههای آموزشی دانشگاه استمفورد میتواند فرصت مناسبی برای آشنایی آنان با محیط دانشگاهی و جامعه تایلند فراهم و در مقابل، حضور دانشجویان تایلندی در دانشگاههای ایران نیز میتواند به شناخت بیشتر آنان از فرهنگ، جامعه و ظرفیتهای علمی ایران منجر گردد.
وی افزود: این نوع همکاری میتواند در قالب دورههای کوتاهمدت، برنامههای تابستانی، کارگاهها و فعالیتهای آموزشی و فرهنگی مشترک نیز دنبال شود.
معاون دانشگاه بینالمللی استمفورد همچنین بر اهمیت استفاده از ظرفیت دانشجویان بینالمللی دانشگاه تأکید کرد و گفت: حضور دانشجویانی از کشورهای مختلف، امکان برگزاری برنامههایی با مشارکت ملیتهای گوناگون را فراهم میکند و معرفی فرهنگ و تمدن ایران در چنین محیطی میتواند مورد استقبال جامعه دانشجویی قرار گیرد.
کیتیچوک نیتیساتیان، مدیر آموزش دانشگاه بینالمللی استمفورد از پیشنهاد برگزاری برنامههای علمی و فرهنگی مشترک استقبال کرد و افزود: نشستهای علمی، برنامههای فرهنگی، معرفی فرهنگ و تمدن ایران و برنامههای مرتبط با زبان و ادبیات فارسی میتواند به شناخت بیشتر دانشجویان از ایران کمک و امکان دعوت از استادان و متخصصان ایرانی برای حضور در برنامههای دانشگاه و برگزاری نشستهای مشترک را فراهم سازد.
وی با تأکید بر اهمیت ارتباط مستقیم میان دانشگاهها اظهار کرد: ایجاد ارتباط میان دانشگاه استمفورد و دانشگاههای جمهوری اسلامی ایران میتواند به شناخت دقیقتر ظرفیتهای دو طرف و شناسایی زمینههای همکاری عملی منجر شود و دانشگاه آمادگی دارد این موضوع را در چارچوب ظرفیتهای موجود مورد بررسی قرار دهد.
در پایان این دیدار، دو طرف بر تداوم ارتباطات و پیگیری زمینههای همکاری، بهویژه در حوزه تبادل دانشجو، ارتباط میان دانشگاه استمفورد و دانشگاههای ایران، تبادل استاد و پژوهشگر، برگزاری برنامههای علمی و آموزشی مشترک و اجرای برنامههای فرهنگی در محیط دانشگاه تأکید کردند.
دانشگاه بینالمللی استمفورد (Stamford International University) یکی از دانشگاههای خصوصی بینالمللی تایلند است که فعالیت خود را از سال ۱۹۹۵ با راهاندازی نخستین پردیس در منطقه هواهین آغاز و در سال ۲۰۰۹ دومین پردیس خود را در بانکوک و در منطقه رامای ۹ واز سال ۲۰۱۵ مرکز آموزشی آسُک در مرکز تجاری بانکوک را راهاندازی کردد.
استمفورد با تمرکز بر آموزش بینالمللی، یادگیری نوآورانه و تعاملی، ارتباط با صنعت و تقویت قابلیت اشتغال دانشآموختگان فعالیت و رویکرد خود را بر چهار محور "یادگیری نوآورانه، ارتباط با صنعت، نگاه بینالمللی و پایبندی به اصول حرفهای" استوار کرده و بر اساس اطلاعات رسمی دانشگاه، دانشجویانی از بیش از ۱۰۰ ملیت در این دانشگاه تحصیل میکنند و بخش قابل توجهی از اعضای هیئت علمی آن نیز از کشورهای مختلف هستند.
انتهای پیام/
