در چهل و هشتمین کمیته میراث جهانی یونسکو که در شهر بوسان کره جنوبی درحال برگزاری است، پرونده «دژ الموت و استحکامات وابسته» بررسی و با تأیید یونسکو وارد فهرست میراث جهانی شد.
به گفته حمیده چوبک، مدیر پایگاه میراث فرهنگی قلعه الموت، این پرونده شامل هفت قلعه است. اصلیترین آنها قلعه الموت، مرکز فرمانروای نزاریان اسماعیلی بوده است. قلعه اصلی دیگر «لمسر» است که بزرگترین قلعه این مجموعه محسوب میشود و محل استقرار نایبالحکومه یا جانشین فرمانروای اصلی بوده و اقامتگاه زمستانی محسوب میشده است. قلعه «نویذر شاه» نیز در این پرونده قرار دارد که آخرین سنگر مقاومت در برابر حمله مغولها بوده و مرتفعترین و در عین حال صعبالعبورترین قلعه مجموعه است و نیاز زیادی به کارهای زیرساختی و حفاظتی دارد. همچنین قلعه شمسکلایه در معلمکلایه، قلعه شیرکوه، قلعه ایلان و قلعه قسطینلار نیز از دیگر اجزای این پرونده هستند، که مجموعه مدیریتی و دفاعی سرزمین یکپارچه الموت را شکل میدهند.
این مجموعه از نظر معماری، مهندسی، سازگاری با اقلیم کوهستانی و شیوههای مدیریت منابع، بهویژه آب، از نمونههای شاخص میراث فرهنگی ایران به شمار میرود.
علیرضا ایزدی، مدیرکل دفتر ثبت آثار تاریخی کشور که به همراه هیأت ایرانی در اجلاس بوسان حضور دارد، پیشتر به ایسنا گفته بود این پرونده حاصل بیش از ۲۰ سال مطالعات، پژوهشهای میدانی، حفاظت و مرمت و چندین سال تدوین مستندات ثبت جهانی است.
ثبت جهانی «قلعههای الموت و استحکامات وابسته» علاوه بر معرفی ظرفیتهای تاریخی و معماری این مجموعه، میتواند زمینه توسعه گردشگری، تقویت اقتصاد محلی و حفاظت مؤثرتر از این میراث ارزشمند را فراهم کند.
با ثبت این پرونده، شمار آثار جهانی ایران در فهرست میراث جهانی یونسکو به ٣٠ اثر رسید.
ایران تا پیش از این، ۲۹ اثر تاریخی و طبیعی را در یونسکو ثبت جهانی کرده بود، که شامل چغازنبیل، تخت جمشید، میدان نقش جهان اصفهان، تخت سلیمان، چشمانداز فرهنگی ارگ بم، پاسارگاد، گنبد سلطانیه، سنگنبشته بیستون، مجموعه آثار رهبانی ارامنه، سازههای آبی شوشتر، بازار تاریخی تبریز، آرامگاه شیخ صفیالدین اردبیلی، باغ ایرانی، مسجد جامع اصفهان، برج گنبد قابوس، کاخ گلستان، شهر سوخته، چشمانداز فرهنگی میمند، شوش، قنات ایرانی، دشت لوت، شهر تاریخی یزد، چشمانداز باستانشناسی ساسانی منطقه فارس، جنگلهای هیرکانی، راهآهن سراسری ایران، چشمانداز فرهنگی اورامانات، کاروانسراهای تاریخی ایران هگمتانه، و دره خرم آباد، است.
