به گزارش ایسنا، نتایج یک پژوهش مشترک میان پژوهشگران ایرانی و چینی با عنوان «بررسی تجربی لغزش و شکستگی گسل ناشی از تزریق سیال تحت تنش سهمحوری واقعی» با انجام آزمایشهای آزمایشگاهی کنترلشده، به شناسایی و تبیین فرآیندهای فیزیکی مؤثر بر زلزلههای القایی ناشی از تزریق سیال منجر شده است. این پژوهش با مشارکت لینژی وانگ، وو کای، ونژو کائو، لی جی. هاسکینگ، روئیجیا وانگ از محققان کشور چین و مهدی زارع استاد تمام پژوهشگاه بینالمللی زلزلهشناسی و مهندسی زلزله انجام شده و با استفاده از آزمایشهای آزمایشگاهی دقیق، سازوکارهای فیزیکی مرتبط با لغزش و شکستگی گسل در شرایط تزریق سیال را بررسی کرده است.
اگرچه این مطالعه به ارائه روشی برای پیشبینی فوری زلزله منجر نشده است، یافتههای آن میتواند مبنای علمی مهمی برای ارتقای قابلیتهای پیشبینی زلزله و تعمیق شناخت از فرآیندهای فیزیکی حاکم بر زلزلهشناسی محیطی فراهم کند. اهمیت این پژوهش در حوزه پیشبینی زلزله، بهویژه در آشکارسازی فرآیندهای فیزیکی در مقیاس میکروسکوپی مرتبط با لغزش گسل ناشی از تزریق سیال است؛ فرآیندهایی که میتوانند پایه نظری توسعه مدلهای پیشبینی زلزله را تقویت کنند.
یکی از یافتههای مهم این مطالعه، شناسایی روشن یک «فرآیند سهمرحلهای» در ناپایداری گسل ناشی از تزریق سیال است. این فرآیند شامل اختلال ناشی از تزریق، شکستگی هیدرولیکی و تجمع فشار منفذی در گسل میشود. شناسایی این سه مرحله میتواند یک پنجره زمانی مشخص برای پایش و هشدار اولیه فراهم کند و نشان میدهد که ارزیابی خطر در مراحل مختلف فرآیند تزریق و ناپایداری گسل، نیازمند راهبردهای متفاوت است.
این پژوهش همچنین بر تعامل پویای میان لغزش گسل و انتشار شکستگی تمرکز کرده است. نتایج نشان میدهد که این دو فرآیند میتوانند به صورت متقابل یکدیگر را تقویت کنند.
بر اساس یافتههای مطالعه، انتشار شکستگی موجب افزایش فشار منفذی و در نتیجه تحریک لغزش گسل میشود. از سوی دیگر، لغزش گسل میتواند به آزادسازی فشار موضعی منجر شود و این فرآیند نیز به نوبه خود انتشار شکستگی را تحت تأثیر قرار دهد. شناخت این تعامل پویا میتواند در درک بهتر اندازه رخدادهای لرزهای و سرعت لغزش گسل نقش داشته باشد.
در این مطالعه، همچنین رابطهای کمی میان نرخ …
