حجتالاسلام والمسلمین مجتبی داوودی در گفتوگو با ایسنا اظهار کرد: امام حسن عسکری(ع) با وجود عمر ۲۸ ساله و حصر و نظارت شدید حکومت عباسی، هرگز از رسالت هدایت شیعیان دست نکشیدند و با هوشمندی ارتباط خود را با پیروان حفظ کردند. امام با وجود فشارهای سیاسی، به اخلاق کریمانه و مدارا با حتی بدخواهان شناخته میشدند و در حوزه علمی نیز با پاسخ به شبهات اعتقادی و کلامی، جایگاه علمی خود را نشان دادند. سادهزیستی و رسیدگی به نیازمندان نیز از دیگر ویژگیهای سیره ایشان بود.
وی، مدیریت بحران و حفظ محوریت تشیع را از مهمترین اقدامات امام حسن عسکری(ع) دانست و گفت: در دورهای که فرقههای مختلف شیعی و غیرشیعی فعال بودند، امام با تدبیر، شبکه وکالت را مدیریت و ارتباط خود را با شیعیان در شهرهای مختلف حفظ کردند. وکلا در شهرهایی مانند قم، ری، بغداد و خراسان، وجوه شرعی را دریافت میکردند، به پرسشهای فقهی و اعتقادی پاسخ میدادند و در موارد لازم مسائل را به امام منتقل میکردند.
حجتالاسلام داوودی نامهنگاری و توقیعات، استفاده از زبان رمز و کنایه، آموزش از طریق شاگردان برجسته و حضور در برخی مجالس علمی را از دیگر شیوههای ارتباط امام با شیعیان برشمرد و گفت: امام در کنار این اقدامات، بر تقوا، صبر و انتظار تأکید داشتند و شیعیان را برای دوران غیبت آماده میکردند.
نقش امام حسن عسکری(ع) در آمادهسازی شیعه برای غیبت
نویسنده کتاب «سیره و سبک زندگی امامان شیعه» نقش امام حسن عسکری(ع) در آمادهسازی شیعه برای غیبت را بنیادی و راهبردی توصیف کرد و گفت: یکی از مهمترین اقدامات ایشان، انتقال تدریجی جامعه شیعه از اتکای مستقیم به حضور امام به یک نظام تشکیلاتی متشکل از وکلا و نایبان بود؛ ساختاری که بعدها در دوران غیبت صغری اهمیت ویژهای پیدا کرد.
وی افزود: تأکید بر آموزه انتظار و تقوا، پاسخ به مسائل فقهی و اعتقادی و هدایت شیعیان به سمت مرجعیت علمی، از دیگر اقدامات امام بود. همچنین ایشان با معرفی حضرت مهدی(عج) به یاران مورد اعتماد و تربیت افرادی مانند عثمان بن سعید، زمینه ارتباط شیعیان با امام غایب را فراهم کردند.
داوودی با اشاره به وجود فرقههای مختلف در آن دوره اظهار کرد: امام حسن عسکری(ع) با پاسخ به شبهات و تقویت هویت تشیع اثنیعشری، از سردرگمی شیعیان جلوگیری …
