مسجد در فرهنگ اسلامی تنها بنایی برای برگزاری نماز نیست؛ بخشی از حافظه جمعی جوامع مسلمان است؛ مکانی که در طول تاریخ، عبادت، آموزش، همدلی و ارتباط میان مردم را در کنار یکدیگر معنا کرده است. از همین رو، مسجد را نمیتوان صرفاً با تعداد نمازگزاران یا ساعات برگزاری نماز سنجید؛ چراکه کارکرد آن زمانی معنا پیدا میکند که بتواند با زندگی روزمره مردم و نیازهای جامعه پیوند برقرار کند.
با این حال، در میان همه پرسشهایی که درباره جایگاه امروز مسجد مطرح است، شاید یکی از مهمترین آنها به نسلی بازگردد که حضورش در بسیاری از مساجد کمرنگتر از گذشته به چشم میآید؛ نوجوانان و جوانانی که زمانی بخش قابل توجهی از جمعیت مسجد را تشکیل میدادند، اما امروز جای خالیشان بیش از همیشه احساس میشود.
حفظ سنگر مسجد در گرو حضور جوانان است
حجتالاسلام مجید آقاجانی، مدیر ستاد اقامه نماز آذربایجان شرقی در گفتوگو با ایسنا، با بیان اینکه مسجد از ابتدا برای اقامه نماز جماعت شکل گرفته است، اظهار کرد: از نام مسجد نیز میتوان دریافت که این مکان صرفاً محل عبادت فردی نیست، بلکه جایگاهی اجتماعی برای گردهمایی مردم و کمک به یکدیگر است.
وی افزود: مسجد در گذشته کارکردهای مختلفی داشت و علاوه بر محل عبادت، جایگاه قضاوت، تعلیم و تربیت و رسیدگی به امور مردم بود. در زمان پیامبر اکرم(ص)، «اهل صُفه» در مسجد حضور داشتند و پیامبر(ص) برای آنان زمینه اسکان و آموزش را فراهم کرده بود. همچنین برخی فعالیتها و حرکتهای اجتماعی و جهادی از مسجد آغاز میشد و افرادی که از نظر مالی در شرایط مناسبی قرار نداشتند، در مسجد مستقر میشدند.
وی با تأکید بر اینکه حل مسائل مردم و انجام امور اجتماعی در گذشته در مسجد انجام میشد، ادامه داد: امروز نیز مسجد میتواند چنین نقشی داشته باشد و به پناهگاهی برای مردم تبدیل شود؛ به این معنا که افراد در مسائل مختلف بتوانند به مسجد مراجعه کنند و از ظرفیت آن برای حل مشکلات خود بهره ببرند.
مدیر ستاد اقامه نماز آذربایجان شرقی با اشاره به ظرفیت مسجد در انجام امور خیر و اجتماعی، گفت: مسجد میتواند محلی برای جمعآوری جهیزیه، کمک به نیازمندان، حل اختلافات، برگزاری کلاسهای هنری و انجام فعالیتهای فرهنگی باشد. همچنین هر مشکلی که در یک محله وجود دارد، میتواند با …
