سمیه فیاض در گفتوگو با ایسنا با اشاره به اینکه در فرسودگی تحصیلی دانشجو حس میکند دیگر انرژی سابق برای درس خواندن را ندارد و بازدهیاش نسبت به قبل کمتر شده است، اظهار کرد: فرسودگی تحصیلی معمولا سه مولفه اصلی دارد؛ خستگی تحصیلی، بدبینی یا فاصله گیری از درس و احساس ناکارآمدی، یعنی باور به اینکه هر چه میخوانم، فایده ندارد یا از پس درسها بر نمیآیم.
وی با بیان تفاوت فرسودگی تحصیلی از افسردگی، افزود: افسردگی یک اختلال خلقی است که با احساس پوچی، کاهش لذت در اغلب فعالیتها، اختلال در خواب و اشتها، بیقراری و گاه افکار مرگ یا خودکشی همراه است و معمولا به محیط دانشگاه و درس محدود نمیشود؛ در حالی که فرسودگی تحصیلی اغلب حول درس و عملکرد دانشگاهی متمرکز است و فرد را در عرصههای روابط با همکلاسیها، خانواده، تفریح و کار دچار افت و رنج میکند.
این روانشناس خاطرنشان کرد: البته امکان دارد فرسودگی تحصیلی و افسردگی همزمان رخ دهند؛ بنابراین اگر علائم شدید، طولانیمدت یا همراه با ناامیدی عمیق و افکار آسیب به خود در دانشجو ایجاد شود، مراجعه به روانشناس یا روانپزشک ضروری است.
فیاض با اشاره به اینکه فرسودگی تحصیلی صرفاً حاصل یک عامل واحد نیست بلکه از ترکیب فشارهای آموزشی، فردی، خانوادگی و اجتماعی شکل میگیرد، اظهار کرد: مهمترین عامل حجم بالای درس، پروژه و امتحان است، به ویژه زمانی که فرصت بازیابی و استراحت میان آنها وجود نداشته باشد. از این رو، دانشجویان کمال گرایی که ترس از اشتباه دارند و نمره عالی را نشانه ارزشمندی خود میدانند، بیشتر در معرض فرسودگی تحصیلی قرار میگیرند.
وی ادامه داد: همچنین ابهام درباره آینده شغلی و اقتصادی، سربازی برای پسران، رقابت ناسالم و مقایسه مداوم خود با دیگران به خصوص در شبکههای مجازی یا محیطهای آموزشی بسیار رقابتی، مطالعه طولانی مدت، شب بیداریهای مکرر، تغذیه ناسالم، مصرف زیاد کافئین و نبود رابطه حمایتی با خانواده، دوستان و استادان از دیگر عوامل فرسودگی تحصیلی است.
چرخه منفی فرسودگی تحصیلی و مطالعه بینتیجه …
