خبرگزاری مهر- گروه سیاست: اظهارات اخیر سرلشکر امیر حاتمی، فرمانده کل ارتش جمهوری اسلامی ایران، صرفاً یک موضعگیری مناسبتی یا تکرار ادبیات معمول نظامی نبود؛ مجموعه واژهها و مفاهیمی که در این سخنان به کار رفت، تصویری روشنتر از نحوه نگاه ساختار دفاعی ایران به محیط تهدید و سناریوهای احتمالی آینده ارائه میکند. در این میان، تعبیر «۱۰ نسل، ۲۰ نسل میجنگیم» بیش از آنکه یک برآورد زمانی از جنگ باشد، بیانگر تلاش برای انتقال مفهوم «تابآوری بلندمدت» به طرف مقابل است.
سرلشکر حاتمی در جمع فرماندهان قرارگاههای منطقهای شمالشرق نیروی زمینی ارتش با اشاره به اینکه جنگ امروز صرفاً بهکارگیری تجهیزات و تسلیحات نیست، آن را «جنگ ارادهها، اندیشهها و تابآوری ملتها» توصیف کرد. او همچنین گفت اهداف کوتاهمدت، میانمدت و بلندمدت دشمن رصد میشود و نیروهای مسلح برای مقابله با سناریوهای مختلف آمادگی دارند.
این بخش از سخنان فرمانده کل ارتش را میتوان نقطه اتصال میان ادبیات سنتی بازدارندگی و برداشت جدیدتر از جنگ دانست؛ برداشتی که در آن نتیجه یک درگیری صرفاً در میدان نبرد تعیین نمیشود، بلکه ظرفیت اقتصادی، اجتماعی، سیاسی، اطلاعاتی و روانی کشورها نیز در تعیین نتیجه آن نقش دارد.
بازدارندگی؛ از تهدید متقابل تا محاسبه هزینه
بازدارندگی در سادهترین تعریف، تلاش برای منصرف کردن طرف مقابل از اقدام خصمانه از طریق افزایش هزینههای احتمالی آن اقدام است. در الگوی کلاسیک، بخش مهمی از این معادله بر نمایش توان نظامی و اطمینان از امکان پاسخ متقابل استوار بود. اما جنگهای سالهای اخیر نشان دادهاند که محاسبه قدرت دیگر صرفاً با تعداد تجهیزات یا برد تسلیحات انجام نمیشود.
در چنین شرایطی، سخن گفتن از آمادگی برای یک نبرد طولانی، در واقع ارسال این پیام است که طرف مقابل نمیتواند صرفاً با اتکا به برتری فناوری یا انجام یک عملیات محدود، نتیجه سیاسی مورد نظر خود را تحمیل کند.
تعبیر «۱۰ نسل، ۲۰ نسل» نیز در همین چارچوب قابل فهم است. فرمانده کل ارتش در سخنان خود تأکید کرده است که ایران اجازه نخواهد داد دشمن از بیرون کشور درباره تغییر نقشه ایران تصمیمگیری کند و برای جلوگیری از چنین وضعیتی بر استمرار مقاومت تأکید کرده است.
بنابراین، «نسل» در این ادبیات را …
