بین الملل
به گزارش دفتر منطقهای خبرگزاری تسنیم، پنج سال پس از بازگشت طالبان به قدرت، الگوی روابط خارجی هیئت حاکمه افغانستان بهطور محسوسی تغییر کرده است؛ غرب که در سالهای نخست پس از سقوط کابل بخش قابل توجهی از تعاملات دیپلماتیک افغانستان را در اختیار داشت، بهتدریج از صحنه کنار رفته و در مقابل، ایران، چین، ترکیه، قطر و کشورهای آسیای مرکزی به مهمترین شرکای دیپلماتیک و اقتصادی طالبان تبدیل شدهاند.
آرون زیلین، پژوهشگر ارشد مؤسسه «واشنگتن برای سیاست خاور نزدیک»، در گزارشی با بررسی تعاملات طالبان اظهار داشت تغییر الگوی روابط خارجی افغانستان نشان میدهد طالبان طی پنج سال گذشته توانسته است بدون عقبنشینی قابلتوجه در موضوعاتی که برای غرب حساس است، از جمله حقوق زنان، مبارزه با تروریسم و روابط با گروههای مسلح، دامنه تعاملات خارجی خود را گسترش دهد و روابط خود را از سطح دیدارهای سیاسی به سمت سازوکارهای رسمیتر و همکاریهای اقتصادی و امنیتی سوق دهد.
بر اساس دادههای مربوط به فعالیتهای دیپلماتیک طالبان، هیئت حاکمه افغانستان بین 15 آگوست 2021 تا 15 آگوست 2026، دستکم 3 هزار و 651 تعامل دیپلماتیک با 103 کشور و نهاد داشته است. شمار این تعاملات از 387 مورد در سال نخست به 952 مورد در سال سوم رسید و در سال پنجم با وجود کاهش نسبت به اوج خود، همچنان در سطح 844 مورد باقی ماند.
در همین مدت، فهرست کشورهایی که با طالبان وارد تعامل نشده بودند نیز بهسرعت کوچکتر شده است. در سال نخست و دوم، طالبان بهترتیب با 35 و 37 کشور برای نخستین بار وارد تعامل شد، اما این روند در سالهای بعد بهشدت کند شد و در سال پنجم تنها سه کشور جدید به این فهرست افزوده شدند؛ روندی که نشان میدهد مرحله گسترش اولیه روابط خارجی طالبان تا حد زیادی سپری شده و کابل اکنون در حال تثبیت و نهادینه کردن روابط موجود است.
از دیدارهای سیاسی تا روابط نهادینهشده
یکی از مهمترین تغییرات در دیپلماسی طالبان، حرکت از دیدارهای مقطعی به سمت ایجاد سازوکارهای رسمیتر است. اشاره به کنسولگریها در گزارشهای طالبان از حدود 2 درصد تعاملات در سال نخست به 14 درصد در سال پنجم افزایش یافته است. در سال گذشته نیز برای نخستین بار از سازوکارهای دائمی مانند کارگروه افغانستان-قرقیزستان، …
