بازار
متخصصان دندانپزشکی تأکید میکنند که انتخاب ماده پرکننده باید بر اساس موقعیت دندان، اندازه حفره، اولویتهای زیبایی و دوام بیمار، بودجه، سن و وضعیت سلامت دهان انجام شود.
پیشرفت مواد کامپوزیت در سالهای اخیر فاصله دوام را با آمالگام کمتر کرده و گرایش جهانی و ایرانی به سمت مواد همرنگ دندان افزایش یافته است. در ایران هنوز آمالگام به دلیل هزینه پایین و دسترسی آسان سهم قابلتوجهی دارد، اما تقاضا برای مواد سفید رو به رشد است.
انواع اصلی مواد پرکننده دندان و ویژگیهای آنها
کامپوزیت (پرکننده همرنگ دندان)
کامپوزیتها مادهای بر پایه رزین با ذرات شیشه یا سرامیک. با نور مخصوص یا اصطلاح تخصصی نور لایت کیور سفت میشود و به ساختار دندان پیوند شیمیایی میخورد.
مزایا: ظاهر طبیعی و همرنگ دندان، حفظ بیشتر بافت سالم دندان (تراش کمتر)، مناسب دندانهای جلو و بسیاری از دندانهای عقب، قابل ترمیم.
معایب: دوام متوسط (نسلهای جدید 5 تا 12 سال یا بیشتر با مراقبت خوب)، حساسیت به تکنیک قراردهی، احتمال تغییر رنگ در صورت مصرف زیاد مواد رنگی یا سیگار.
از دید متخصصان: بهترین انتخاب برای نواحی قابلدید و ترمیمهای محافظهکارانه. نسلهای نانوهایبرید و bulk-fill عملکرد بهتری در فشار جویدن دارند.
آمالگام (پرکننده نقرهای)
مواد آمالگام ترکیبی از نقره، قلع، مس و جیوه.
مزایا: دوام بالا (10 تا 15 سال و گاه بیشتر)، مقاومت عالی در برابر فشار جویدن، هزینه پایین، تکنیک نسبتاً آسان.
معایب: ظاهر فلزی و غیرزیبایی، نیاز به تراش بیشتر دندان سالم، احتمال انبساط/انقباض و ایجاد ترک در موارد نادر، نگرانیهای زیستمحیطی.
از دید متخصصان: هنوز گزینه مطمئن و مقرونبهصرفه برای دندانهای خلفی بزرگ و بیماران با بودجه محدود است. سازمانهای معتبر (ADA، FDA، WHO) آن را برای اکثر افراد ایمن میدانند، اما استفاده در کودکان، زنان باردار و افراد با مشکلات کلیوی محدود شده و گرایش جهانی به کاهش تدریجی آن وجود دارد (هدف فاز اوت جهانی حدود 2034). در ایران همچنان پرکاربرد است.
سرامیک / پرسلن (اینله و آنله)
مواد سرامیکی که معمولاً در لابراتوار …
