گروه اندیشه: مقاله حاضر ترجمه علی رضا رئیسی از منبع سابستک، که در سایت مشق نو منتشر شده، با تحلیل دادهمحور کتاب «بانکداری بر محور پکن»، دیدگاههای رایج درباره نقش بینالمللی چین را به چالش کشیده و نشان میدهد الگوی توسعه فرامرزی پکن بیش از آنکه یک طرح ژئوپلیتیک تسلططلبانه یا تلاش برای ساخت امپراتوری باشد، امتداد «سیاست صنعتی و نیازهای اقتصادی داخلی» است. نویسنده با استناد به تفکیک ابزارهای مالی—از کمکهای بلاعوض سیاسی تا اعتبارات تجاری با نرخ بازار—توضیح میدهد که چگونه ظهور چین به عنوان یک بانکدار فراملی، حاصل الزامات رشد، سرریز ذخایر ارزی و ضرورت حل مشکل ظرفیت مازاد تولید بوده است. در ادامه، متن با مقایسه دو تجربه توسعهای سریلانکا و تانزانیا اثبات میکند که پیامدهای اقتصادی منابع مالی چین بیش از آنکه به پکن وابسته باشد، به کیفیت حکمرانی و ظرفیت تنظیمگری کشور دریافتکننده بستگی دارد. در نهایت با تطبیق این الگو بر روابط ایران و چین—که بر پایه جذب نفت ارزان و سرمایهگذاری محتاطانه شکل گرفته—تأکید میشود که انتظار نقشآفرینی امنیتی یا توسعهای بیدریغ از چین محاسبهای اشتباه است؛ زیرا پکن همواره مانند یک بانکدار سودمحور رفتار میکند و نفوذ خریداریشده از این طریق، بدون بسترسازی درونی و حکمرانی خوب، پایدار نخواهد ماند. این مقاله را در ادامه می خوانید:
****
بهترین شواهدی که درباره هزینهکرد خارجی پکن در اختیار داریم نشان میدهد غرب سالها درباره مسئلهی چین اشتباه کرده است و ایران میتواند درسهای مهمی از این واقعیت بیاموزد. شش ماه پس از تجاوز آمریکا به ایران، پرسش مهمی که هنوز مطرح است این است که چین بهعنوان مهمترین شریک ایران چه خواهد کرد. پاسخ چین تاکنون این بوده است که نفت ایران را بخرد، همه طرفها را به خویشتنداری دعوت کند و وارد جنگ نشود. پکن حملات را محکوم کرده، بر اصل حاکمیت کشورها تأکید کرده، همراه با روسیه قطعنامه پیشنهادی شورای امنیت را وتو کرده و از ابتکار صلح پاکستان در ماه آوریل حمایت کرده است؛ اما در مجموع از ورود به نقشآفرینی امنیتی مستقیم خودداری کرده و روابط اقتصادی را بر هرگونه تلاش برای تبدیلشدن به قدرت امنیتی در منطقه ترجیح داده است. اگرچه اخباری مبنی بر انتقال قطعات دارای کاربرد دوگانه و اطلاعات جغرافیایی به ایران …
![[حیدر تورانی] لبخوانی با هوش مصنوعی](/news/u/2026-08-29/ettelaat-1rouk.jpg)
