چری در حالی قرار است مرکز تحقیق و توسعه خود را در بریتانیا راهاندازی کند که در ایران، حضور خودروسازان چینی عمدتاً در قالب مونتاژ خودرو تعریف شده است. این تفاوت، تصویری روشن از فاصله جایگاه ایران و بازارهای پیشرفته در زنجیره ارزش صنعت خودرو ارائه میدهد. چری اعلام کرده مرکز تحقیق و توسعه جدید خود را در پاییز امسال در مجموعه UTAC Millbrook در بدفوردشایر راهاندازی میکند. این مجموعه بیش از ۷۰ کیلومتر مسیر آزمایشی در اختیار چری قرار میدهد تا خودروهایش را متناسب با شرایط جادهها و نیاز رانندگان بریتانیایی توسعه و آزمایش کند. این مرکز در ادامه قرار است روی فناوریهایی مانند خودروهای خودران و هوش مصنوعی نیز کار کند.
اما اهمیت این خبر صرفاً در تأسیس یک مرکز تحقیقاتی نیست. چری عملاً در حال حرکت از یک واردکننده خودرو به یک بازیگر صنعتی در اروپا است.
این شرکت در حال حاضر رشد بسیار سریعی در بازار بریتانیا داشته است. مجموع سهم برندهای چری، اومودا و جیکو از بازار خودروی بریتانیا در ماه ژوئیه به نزدیک ۸ درصد رسیده، در حالی که این رقم یک سال قبل حدود ۳ درصد بود. حتی جیکو ۷ هیبریدی نیز در ماه مارس به پرفروشترین خودروی بازار بریتانیا تبدیل شد.
چری حالا برای مرحله بعدی آماده میشود. این شرکت پیشتر با نیسان توافق کرده تا از کارخانه این خودروساز در ساندرلند برای تولید خودرو استفاده کند و بر اساس برنامه فعلی، تولید خودروهای چینی چری در بریتانیا از سال ۲۰۲۷ آغاز خواهد شد. به این ترتیب، بریتانیا میتواند به یکی از پایگاههای تولیدی چری برای بازار اروپا تبدیل شود.
این اتفاق را باید در چارچوب بزرگتری دید. خودروسازان چینی در سالهای اخیر با سرعت زیادی در بازار اروپا پیشروی کردهاند؛ بازاری که همزمان خودروسازان سنتی آن با کاهش فروش، فشار هزینهها و رقابت شدید در خودروهای برقی مواجه هستند. مزیت چینیها فقط قیمت پایین نیست؛ آنها در زنجیره تأمین باتری، تولید خودروهای برقی و کاهش هزینه تولید نیز دست بالا را پیدا کردهاند.
نکته مهمتر این است که چری ظاهراً دیگر نمیخواهد خودرو را صرفاً در چین طراحی کند و بعد همان محصول را به اروپا صادر کند. ایجاد مرکز تحقیق و توسعه در بریتانیا یعنی محصول قرار است از ابتدا با در نظر گرفتن بازار اروپا توسعه پیدا کند.
این همان نقطهای است که رقابت میتواند برای خودروسازان اروپایی جدیتر شود. چری میخواهد نیروی مهندسی محلی جذب کند، خودروهایش را در اروپا آزمایش کند و در نهایت بخشی از تولید را نیز به اروپا منتقل کند. خود این شرکت گفته است که در آینده برای جذب نیروی متخصص محلی و ایجاد مشاغل مهندسی در منطقه برنامه دارد، هرچند هنوز رقم سرمایهگذاری و تعداد مشاغل اعلام نشده است.
در واقع، چین دیگر فقط خودرو را به اروپا نمیفروشد؛ در حال آوردن بخشی از زنجیره ارزش صنعت خودرو به اروپا است. این موضوع زمانی اهمیت بیشتری پیدا میکند که بدانیم خودروسازان اروپایی در سوی دیگر ماجرا، برای کاهش هزینهها و تعدیل نیرو تحت فشار قرار گرفتهاند. در همین گزارش گاردین نیز به فشار سنگینی اشاره شده که ورود خودروسازان چینی بر تولیدکنندگان سنتی اروپا وارد کرده است.
بنابراین ماجرا فقط «موفقیت یک برند چینی در فروش خودرو» نیست. رقابت صنعت خودرو در اروپا در حال تغییر شکل است؛ چینیها از مرحله صادرات عبور کردهاند و حالا در حال بومیسازی تحقیق، توسعه و تولید هستند.
برای صنعت خودروی اروپا، شاید مسئله اصلی دیگر این نباشد که چگونه جلوی ورود خودروهای چینی را بگیرد؛ بلکه این است که آیا میتواند پیش از آنکه بخش مهمی از بازار و زنجیره صنعتی خود را از دست بدهد، خودش را با قواعد جدید رقابت هماهنگ کند.
