عصر ایران ــ این روزها شهر بیش از گذشته شاهد حضور زنان موتورسوار است؛ زنانی که با رعایت اصول ایمنی، کلاهکاسکت بر سر و پوشش مناسب، سوار بر موتورهای رنگارنگ در خیابانها تردد میکنند و به فضای شهری حالوهوایی متفاوت بخشیدهاند. تعداد متقاضیان موتورسیکلتسواری در میان زنان نیز روزبهروز بیشتر میشود، اما همچنان چالشهای قانونی و اجرایی زیادی در این زمینه وجود دارد.
موتورسیکلتسواری زنان در ایران بهصراحت در قانون ممنوع نشده است، اما از آنجا که برای زنان گواهینامه موتورسیکلت صادر نمیشود، پلیس تردد آنها را بدون گواهینامه تلقی میکند. در تبصره ماده ۲۰ قانون رسیدگی به تخلفات رانندگی مصوب ۱۳۸۹، صدور گواهینامه موتورسیکلت برای «مردان» بر عهده نیروی انتظامی گذاشته شده است. از آنجا که در متن قانون تنها از مردان نام برده شده، پلیس راهور تاکنون برای زنان گواهینامه موتورسیکلت صادر نکرده است. همچنین رانندگی بدون گواهینامه میتواند مشمول ماده ۷۲۳ قانون مجازات اسلامی شود.
با این حال، آیا میتوان تعداد زیادی از علاقهمندان به موتورسیکلتسواری را که ممنوعیت صریحی برای این کار در قانون وجود ندارد، همچنان از دریافت گواهینامه محروم کرد؟ به نظر میرسد موتورسیکلتسواری زنان حالا به یک مطالبه اجتماعی تبدیل شده و برای آن باید راهحلی قانونی و اجرایی پیدا کرد.
دولت نیز در این زمینه وعدههایی داده است. هیئت وزیران در بهمن ۱۴۰۴ مصوبهای را درباره صدور گواهینامه موتورسیکلت برای زنان و آموزش آنها توسط مربیان زن تصویب کرد. وزارت کشور نیز در مرداد ۱۴۰۵ اعلام کرد که موانع قانونی و فقهی این موضوع برطرف شده و نظر مثبت فقها نیز وجود دارد. با این حال، روند اجرایی صدور گواهینامه هنوز آغاز نشده و این موضوع همچنان میان وعدهها، هماهنگی میان دستگاهها و برخی مقاومتها معطل مانده است.
نبود گواهینامه میتواند پیامدهای دیگری هم داشته باشد. در صورت وقوع تصادف، نداشتن گواهینامه ممکن است روند استفاده از پوشش بیمه شخص ثالث و پرداخت خسارت را با مشکل مواجه کند. از سوی دیگر، تا زمانی که آموزش رسمی و استاندارد برای زنان موتورسوار به شکل گسترده فراهم نشود، احتمال افزایش خطر تصادف وجود دارد؛ موضوعی که با توجه به آسیبپذیری بیشتر موتورسواران در تصادفات، اهمیت بیشتری پیدا میکند.
یکی از …
