عصرایران- تبخال لب یا «زخم سرد» یکی از شایع ترین عفونت های ویروسی است که عامل آن معمولا ویروس هرپس سیمپلکس نوع 1 (HSV-1) است. این ویروس پس از ورود به بدن از بین نمی رود و می تواند در سلول های عصبی به حالت نهفته باقی بماند و گاهی دوباره فعال شود. به همین دلیل است که بعضی افراد در طول زندگی چندین بار تبخال می زنند. چرا دوباره تبخال می زنیم؟
پس از اولین عفونت، ویروس در بدن باقی می ماند و در بعضی افراد در دوره های مختلف دوباره فعال می شود. بیماری یا تب، قرار گرفتن در معرض نور خورشید و قاعدگی از عوامل شناخته شده ای هستند که می توانند در برخی افراد محرک عود تبخال باشند. استرس و خستگی نیز در بعضی افراد با عود تبخال ارتباط دارند.
البته همه افرادی که به HSV-1 آلوده شده اند، لزوما دچار تبخال های عودکننده نمی شوند. تبخال چگونه منتقل می شود؟
HSV-1 عمدتا از طریق تماس مستقیم پوست و مخاط با فرد آلوده منتقل می شود. تماس نزدیک، از جمله بوسیدن فردی که تبخال دارد، یکی از راه های انتقال است.
تبخال از زمانی که نخستین علائم مانند گزگز، سوزش یا خارش آغاز می شود تا زمانی که زخم کاملا بهبود پیدا کند، مسری است. همچنین ویروس می تواند حتی در نبود زخم قابل مشاهده نیز از فرد آلوده منتقل شود؛ بنابراین وجود نداشتن تبخال به معنی صفر بودن احتمال انتقال نیست.
به همین دلیل هنگام داشتن تبخال بهتر است فرد از بوسیدن دیگران، به ویژه نوزادان، خودداری کند و تا بهبود کامل زخم تماس دهانی جنسی نیز نداشته باشد. تبخال چه شکلی است؟
تبخال معمولا با گزگز، خارش، سوزش یا احساس درد در یک ناحیه از لب یا اطراف دهان آغاز می شود. طی حدود 48 ساعت، تاول های کوچک و دردناک پر از مایع ظاهر می شوند. تاول ها بعدا پاره شده و روی آن ها دلمه ایجاد می شود و زخم به تدریج بهبود پیدا می کند.
تبخال معمولا طی حدود 7 تا 10 روز شروع به بهبود می کند و در بیشتر افراد بدون ایجاد مشکل جدی برطرف می شود. آیا تبخال خطرناک است؟
در بیشتر افراد سالم، تبخال لب بیماری خطرناکی نیست و خودبه خود بهبود پیدا می کند.
اما در افرادی که سیستم ایمنی ضعیفی دارند، عفونت HSV می تواند شدیدتر باشد و نیاز به ارزیابی پزشکی داشته باشد. همچنین اگر عفونت به چشم برسد، اهمیت بیشتری پیدا می کند.
اگر فرد مبتلا …
