رنگهای قرمز و سبز در نگاه اول چندان شبیه هم نیستند، اما چشم انسان با هر دو به شکلی بسیار نزدیک رفتار میکند. پژوهشی تازه از بیوشیمیدانان مؤسسهی فناوری ناگویا در ژاپن، نشان میدهد فاصلهی واقعی این دو رنگ در سطح مولکولی بسیار اندک است.
بهگزارش زومیت به نقل از ساینسآلرت، تیم پژوهشی دریافتهاند که تنها تفاوت در سه اسیدآمینه، کافی است تا مخروطهای شبکیه برای حساسشدن به نور قرمز یا سبز تنظیم شوند. این کشف میتواند توضیح دهد چرا کوررنگی قرمز-سبز تا این اندازه رایج است و شاید در آینده به ابداع راههای درمان تازه منجر شود.
کوتا کاتایاما، زیستشیمیدان از مؤسسهی فناوری ناگویا، با اشاره به اینکه پژوهش برای نخستین بار ساختار سهبعدی رنگیزههای بینایی مخروطی حساس به قرمز و سبز را در حالت تاریک نشان میدهد، افزود که یافتهها در درازمدت میتواند به محققان کمک کند تا دریابند تغییرات ژنتیکی چگونه با تاثیر بر ادراک رنگ، به بروز نارساییهای دیدِ رنگی و دیگر اختلالات بینایی منجر میشود. انسانها از دسته سهرنگبینها هستند
انسانها از دستهی سهرنگبینها هستند، یعنی در شبکیهی خود سه نوع سلول مخروطی دارند. هر کدام از این سلولها به طولموجهای متفاوتی از نور، یعنی قرمز، سبز و آبی، حساساند و وقتی میلیونها مورد از آنها با هم کار میکنند، همهی رنگهای آشنای رنگینکمان را میبینیم.
البته همهی جانوران چنین سامانهای ندارند. سگها دورنگبیناند و زردها و آبیها را خوب میبینند، اما قرمزها و سبزها را از دست میدهند. پرندگان در مقابل، دید چهاررنگی و دنیایی از رنگهای تازه دارند که ما حتی نمیتوانیم آن را تصور کنیم. با توجه به یافتههای تازه، باید خوشحال باشیم که میتوانیم تفاوت میان سیب سبز و سیب قرمز را تشخیص دهیم.
تمام مخروطهای چشم انسان، نور را با یک مولکول پایهی مشترک جذب میکنند که با نام ۱۱-سیس-رتینال شناخته میشود. تفاوت در طولموجهایی که جذب میشوند و در نتیجه، رنگهایی که میبینیم، به تغییرات بسیار کوچک در ساختار پروتئین برمیگردد. پژوهشگران توضیح میدهند: «رنگیزههای حساس به قرمز و سبز بهویژه شگفتانگیزند، زیرا فقط در چند جایگاه اسیدآمینهای با هم فرق دارند، اما قلههای جذب نور آنها حدود ۳۰ نانومتر از هم جدا میشود و همین، تمایز قرمز-سبز …
