نویسنده در این کتاب، سیر حوادث را نه از امضای فرمان مشروطه، بلکه از ۱۶ سال پیش از آن و از ماجرای نهضت تنباکو آغاز میکند تا ریشههای ایستادگی مردم علیه استبداد و استعمار را بهخوبی تبیین کند. محور اصلی این روایت، تبیین مجاهدتها و بصیرت شیخ فضلالله نوری در طرح مفهوم «مشروطه مشروعه» و لزوم نظارت فقها بر قوانین است. کتاب با تکیه بر اسناد تاریخی، چگونگی انحراف این نهضت اصیل در سفارت انگلیس و جریانهای غربگرا را دنبال کرده و اعدام شیخ فضلالله را نقطه مرگ مشروطه و آغاز «استبداد کبیر» معرفی میکند. از ویژگیهای برجسته این اثر، استفاده از تصاویر تاریخی در پایان هر فصل برای مرور مطالب و بهرهمندی از پانوشتهای تحلیلی و مستند است که مطالعه آن را برای طلاب، دانشجویان و علاقهمندان به تاریخ بسیار بهینه کرده است.
مرتضی آقاحسینی پس از پژوهشهای گسترده و استقبال از سلسلهپادکستهای تاریخی «رادیو مناهج»، با بازخوانی، تکمیل اسناد و ارتقای ساختاری مطالب، این پژوهش را در قالب کتابی جامع و روان برای مخاطبان عام و تخصصی منتشر کرده است.
قسمتی از متن کتاب
مردم تهران به دستور باطنی انگلیسیان در سفارت انگلیس تحصن جسته، اول، عنوان عدالتخانه در زبانها دوران داشت و بالاخره به القای انگلستان و پارهای مردمان آزادی و وطنخواه، عنوان طلب مشروطیت دولت و قانون و مجلس شورای ملی و انتخابات و قانون اساسی به بیان آمد و این زمزمه و هیاهو به سایر بلاد سرایت کرد.
کتاب «انقلاب مشروطه؛ از تولد تا مرگ» نوشته مرتضی آقاحسینی در قطع رقعی، جلد شومیز، با ۳۲۵ صفحه در سال ۱۴۰۵ توسط انتشارات کتاب جمکران منتشر شد.
