به گزارش ایرنا، پرویز کردوانی سال ۱۳۱۰ خورشیدی در در روستای مندولک گرمسار چشم به جهان گشود. پدرش، حسینعلی بلوکباشی، از ملاکان منطقه بود و کردوانی از کودکی با زندگی و کار در زمینهای کویری و کشاورزی آشنایی پیدا کرد.
خودش بعدها از سالهایی یاد میکرد که از هفتسالگی در کارهای پدرش به او کمک میکرد و حتی برای تهیه فهرست و مشخصات کارگران و سرکشی به خرمنها همراه او بود؛ تجربههایی که بعدها میتوانست در شکلگیری نگاه میدانی او به سرزمین و کویر بیتاثیر نباشد.
کردوانی تحصیلات ابتدایی و متوسطه را در گرمسار گذراند و پس از دریافت دیپلم از مدرسه رازی تهران، برای ادامه تحصیل در رشته عمران کویر راهی آلمان شد. آغاز مسیر علمی «پدر کویرشناسی»
وی در سال ۱۳۴۵ خورشیدی با بالاترین امتیاز موفق به دریافت مدرک دکترا از آلمان شد و پس از بازگشت به ایران فعالیت علمی خود را در دانشکده کشاورزی ارومیه آغاز کرد.
مقصد بعدی او دانشگاه تهران بود؛ دانشگاهی که از سال ۱۳۴۸ به محل اصلی فعالیت آموزشی و پژوهشی او تبدیل شد. کردوانی در کنار تدریس، مدیریت دفتر مطالعات آموزشی دانشگاه تهران را از سال ۱۳۴۸ تا ۱۳۵۴ برعهده داشت و از سال ۱۳۵۴ تا ۱۳۵۸ نیز به عنوان بنیانگذار و رییس مرکز تحقیقات مناطق کویری و بیابانی ایران فعالیت کرد.
در این جایگاه، زمینه انجام مطالعات گستردهتر درباره مناطق خشک و کویری کشور برای او فراهم شد. «کویر» موضوع یک عمر پژوهش
بخش مهمی از زندگی علمی کردوانی در میدان و میان کویرها و بیابانهای ایران گذشت. مطالعات میدانی متعدد او در مناطق خشک کشور، همراه با تدریس و تألیف، نامش را به یکی از چهرههای اثرگذار در جغرافیا و کویرشناسی ایران تبدیل کرد.
بیش از ۲۰ کتاب دانشگاهی و دهها مقاله علمی به زبانهای فارسی، انگلیسی و آلمانی از او برجای مانده است؛ آثاری درباره کویر بزرگ مرکزی ایران، جغرافیای خاکها، حفاظت خاک، اکوسیستمهای طبیعی و آبی، آبهای شور، منابع آب سطحی و زیرزمینی، مراتع، مناطق خشک و راههای مقابله با خشکسالی که بخشی از میراث علمی او به شمار میروند. هشدارهایی برای سرزمینی تشنه
کردوانی تنها به مطالعه و توصیف کویر بسنده نکرد. او در سالهای فعالیت علمی خود بارها نسبت به بحران آب، خشکسالی و شیوه مدیریت منابع طبیعی در ایران هشدار داد و تلاش کرد راهکارهایی برای مواجهه با چالشهای محیط زیستی کشور ارایه کند.
از نگاه او، شناخت ظرفیتهای طبیعی ایران و استفاده درست از آنها میتوانست بخشی از مسیر مقابله با بحرانهای محیط زیستی باشد. او بارها بر ضرورت حفاظت از منابع انرژی و میراث طبیعی ایران تأکید کرد و نور خورشید، باد، خاک و ظرفیتهای بیابان لوت را از سرمایههای ارزشمند طبیعی کشور میدانست. «مالچ ریگی» نسخه متفاوت پروفسور برای بیابان
یکی از طرحهای مطرحشده از سوی کردوانی برای مقابله با فرسایش خاک و گرد و غبار، استفاده از ریگ به جای مالچ بود. او با اشاره به تجربه طبیعی دشتهای ریگی ایران معتقد بود میتوان با الگوبرداری از طبیعت، سطح خاکهای در معرض فرسایش را با ریگ تثبیت کرد؛ روشی که به باور او هزینه کمتری داشت و امکان رفتوآمد و حتی اجرای طرحهای فضای سبز و خدماتی را نیز فراهم میکرد.
دیدگاههای او درباره دریاچه ارومیه نیز از جمله نظرات بحثبرانگیز او بود و درباره عوامل کاهش آب این دریاچه و شیوه مواجهه با وضعیت آن، دیدگاهی متفاوت از بسیاری از رویکردهای رایج داشت. استادی که ماندگار شد
کارنامه علمی و پژوهشی کردوانی در طول سالها با افتخارات متعددی همراه شد. او استاد نمونه دانشگاه تهران شد و به دلیل تالیف آثار برجسته در حوزه محیط زیست، جایزه مهرگان علم را دریافت کرد.
عضویت در بنیاد مطالعات آسیای شبکه آب خاورمیانه، عضویت در هیات امنای صلح سبز و ریاست کمیته بیابانزدایی انجمن متخصصان محیط زیست ایران از دیگر بخشهای فعالیت او بود.
کردوانی همچنین در پنجمین همایش چهرههای ماندگار در سال ۱۳۸۴ به عنوان چهره ماندگار در زمینه جغرافیا معرفی شد و بارها در ایران و مجامع علمی بینالمللی مورد تجلیل قرار گرفت. میراثی که در گرمسار ماندگار شد
استاد کردوانی در زندگی شخصی با فریده گلبو، نویسنده، ازدواج کرد و صاحب یک دختر و یک پسر شد؛ اما میراث ماندگار او فراتر از خانواده و کتابهای علمیاش، در سرزمینی شکل گرفت که از کودکی با آن پیوند داشت.
او سرانجام در ۲۷ مرداد ۱۴۰۰ خورشیدی و در ۹۰ سالگی بر اثر سرطان مغز استخوان درگذشت؛ با این حال نام و یادش در زادگاهش گرمسار همچنان زنده است. نصب تندیس او در گرمسار و نامگذاری تفرجگاهی در جاده گرمسار به نام «پارک پروفسور پرویز کردوانی»، یادمانی برای دانشمندی است که بخش بزرگی از عمر خود را صرف شناخت کویر، حفاظت از سرزمین و هشدار درباره آینده منابع طبیعی ایران کرد.
