به گزارش جماران، به نقل از جهان دیپلماسی، عربستان سعودی و ۱۳ کشور دیگر تشکیل یک ائتلاف نظامی دریایی را برای حفاظت از آزادی کشتیرانی در تنگه بابالمندب، دریای سرخ و خلیج عدن تأیید کردهاند و انتظار میرود کشورهای بیشتری نیز به آن بپیوندند.
بحرین، بنگلادش، کومور، جیبوتی، مصر، اردن، کویت، پاکستان، قطر، عربستان سعودی، سومالی، سودان، ترکیه و یمن نخستین کشورهایی هستند که به این ائتلاف پیوستهاند. عربستان چه چیزی را اعلام کرده است؟
طبق گزارش الجزیره، وزارت دفاع عربستان روز پنجشنبه اعلام کرد ۱۵ کشور بیانیه تشکیل این ائتلاف را امضا کردهاند که از میان آنها، تاکنون ۱۳ کشور بهطور کامل به ائتلاف پیوستهاند.
این وزارتخانه پیشتر در ۳۰ ژوئیه از ایجاد ائتلاف چندملیتی دفاع دریایی بهعنوان چارچوبی برای تقویت همکاریهای جمعی در حوزه دفاع دریایی خبر داده بود.
وزارت دفاع عربستان این ائتلاف را «ائتلافی بینالمللی و باز که از عضویت همه کشورهایی که با اهداف و اصول آن همسو باشند استقبال میکند» توصیف کرده و گفته است همچنان درخواستهای جدید برای عضویت دریافت میکند.
این وزارتخانه ۱۳ اوت در شبکه ایکس اعلام کرد: «تعداد کشورهایی که بیانیه مشترک را امضا کردهاند به ۱۵ کشور رسیده است و ۱۳ کشور نیز مراحل ملی لازم را تکمیل کرده، منشور ائتلاف را امضا و رسماً عضویت خود را اعلام کردهاند.»
این اعلامیه پس از سومین نشست ائتلاف که ۱۳ اوت در جده عربستان برگزار شد، منتشر شد.
جزئیات نحوه فعالیت این ائتلاف همچنان در حال تدوین است، اما بر اساس اعلام وزارت دفاع عربستان، اعضا اطلاعات و دادههای اطلاعاتی را با یکدیگر مبادله خواهند کرد، برنامهریزی عملیاتی را توسعه خواهند داد و رزمایشها و تمرینهای مشترک دریایی برگزار خواهند کرد. همچنین ارتقای توانمندیهای نظامی و اجرای عملیات مشترک دریایی از دیگر برنامههای ائتلاف خواهد بود. اهمیت این ائتلاف برای منطقه چیست؟
اعلام تشکیل این ائتلاف در شرایطی صورت میگیرد که جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران همچنان زیرساختهای انرژی و غیرنظامی منطقه خلیج فارس را دستخوش تغییر کرده است.
این تحول همچنین همزمان با افزایش تمرکز جنگ بر تنگه هرمز رخ داده است. بستهشدن تقریبی این مسیر که پیش از این حدود ۲۰ درصد صادرات جهانی نفت و گاز طبیعی از آن عبور میکرد، فشار سنگینی بر اقتصاد جهانی وارد کرده است.
در تازهترین تشدید تنشها، کشتیهای دارای پرچم عربستان در مسیر بابالمندب ـ دریای سرخ ـ خلیج عدن بارها هدف حملات نیروهای حوثی مورد حمایت ایران در یمن قرار گرفتهاند.
احمد ناجی، تحلیلگر ارشد یمن در گروه بحران بینالمللی ، به الجزیره گفت ائتلاف دریایی جدید میتواند اهمیت زیادی داشته باشد، اما میزان اهمیت آن به میزان کارآمدیاش در عمل بستگی خواهد داشت.
او گفت: «پیش از این نیز شاهد چندین ابتکار امنیت دریایی، از جمله ابتکارهایی بودیم که در جریان بحران دزدی دریایی در خلیج عدن ایجاد شدند. اگرچه برخی از این ابتکارها از اهمیت سیاسی برخوردار بودند، بسیاری از آنها در تبدیل اهداف خود به نتایج ملموس در میدان با مشکل مواجه شدند.» این ائتلاف چه اهدافی را دنبال میکند؟
ناجی در عین حال تأکید کرد که این ائتلاف تلاشی از سوی عربستان است که نهتنها برای بازدارندگی حوثیها، بلکه برای تبدیل حملات حوثیها به کشتیها در دریای سرخ از یک مسئله صرفاً سعودی به یک مسئله جهانی صورت گرفته است.
ناجی گفت: «از دیدگاه ریاض، مقابله با این حملات نباید صرفاً بر عهده عربستان باشد. در عوض، باید تلاش گستردهتری در سطح بینالمللی برای مقابله با حوثیها و اختلالی که آنها در دریای سرخ ایجاد میکنند، شکل بگیرد.»
او خاطرنشان کرد که این ائتلاف در حال حاضر «عمدتاً یک ائتلاف دفاعی» است.ناجی افزود: «هیچ نشانهای وجود ندارد که این ائتلاف با هدف انجام عملیات تهاجمی علیه حوثیها تشکیل شده باشد. اما این بدان معنا نیست که سعودیها در صورت ادامه حملات سکوت خواهند کرد.»
او ادامه داد: «در مقطعی ممکن است ریاض به این نتیجه برسد که باید واکنش مستقیمتری نشان دهد.»
وی گفت: «پیامی که عربستان تلاش میکند ارسال کند این است که این حملات صرفاً منافع عربستان را هدف قرار نمیدهند، بلکه بر کشتیرانی بینالمللی و تجارت جهانی تأثیر میگذارند؛ بنابراین باید آنها را موضوعی مورد نگرانی جامعه بینالمللی نیز دانست.»
![[محمدعلی فیاضبخش] هنگامه پرورش](/news/u/2026-08-21/ettelaat-djfs4.jpg)
