به گزارش تابناک، این نخستین بار نیست که متون رسمی جمهوری اسلامی از واژگان قرآنی برای تبیین یک وضعیت سیاسی یا اجتماعی استفاده میکنند. پیش از این نیز اصطلاحاتی مانند «استکبار»، «مستضعفین»، «فتنه»، «نفاق» و «محاربه» بارها در ادبیات رسمی به کار رفتهاند. اما «مرجفون» از آن دسته واژههایی است که کمتر وارد گفتوگوی عمومی شده و همین، بررسی پیشینه و بار معنایی آن را جذابتر میکند.
«مرجفون» یعنی چه؟ «مرجفون» از ریشه «رَجَف» و مصدر «ارجاف» گرفته شده است. در منابع معتبر لغوی عربی مانند لسان العرب، مفردات راغب اصفهانی و مجمع البحرین، ارجاف تنها به معنای دروغ یا شایعه نیست؛ بلکه به هر سخن، خبر یا رفتاری گفته میشود که موجب اضطراب، تزلزل روحیه، ناامیدی یا آشفتگی در جامعه شود. به تعبیر برخی لغویان، مرجف کسی است که پیش از آنکه حادثهای رخ دهد، با بزرگنمایی، شایعهسازی یا انتشار اخبار هراسآور، فضای روانی جامعه را ملتهب میکند. به همین دلیل، «ارجاف» را میتوان نوعی عملیات روانی با زبان امروز نیز دانست؛ هرچند نباید این تعبیر جدید را عین معنای تاریخی واژه تلقی کرد.
شأن نزول؛ مدینه در سختترین روزها «مرجفون» از ریشه «رَجَف» و مصدر «ارجاف» گرفته شده است. در منابع معتبر لغوی عربی مانند لسان العرب، مفردات راغب اصفهانی و مجمع البحرین، ارجاف تنها به معنای دروغ یا شایعه نیست. واژه «مرجفون» تنها یک بار در قرآن کریم آمده است؛ در آیات ۶۰ و ۶۱ سوره احزاب. در سورهی احزاب (آیات ۶۰-۶۱)، «مرجفون» کسانی خوانده شدهاند که آرامشِ مدینه را بر هم میزدند؛ آیهی ۶۰ وعده میدهد که اگر دست برندارند، از شهر رانده خواهند شد و آیهی ۶۱، مجازات را روشنتر بیان میکند: هر کجا یافت شوند، گرفته میشوند و به سختی کشته میشوند. فضای نزول این آیات، یکی از دشوارترین مقاطع تاریخ اسلام است. مدینه در محاصره قبایل متحد قرار گرفته بود. مسلمانان همزمان با تهدید نظامی، با جنگ روانی نیز روبهرو بودند. گروههایی با انتشار خبرهای ناامیدکننده، بزرگنمایی قدرت دشمن و تضعیف روحیه عمومی، فضای شهر را ملتهب میکردند. بیشتر مفسران کلاسیک و معاصر، از جمله طبری، طبرسی، فخر رازی، علامه طباطبایی و آیتالله مکارم شیرازی، در تفسیر این آیات نوشتهاند که مرجفون کسانی بودند که با …
