با قدرت نظامی میشود یک کشور را اشغال کرد اما نفوذ نرم است که امکان حضور بلندمدت و پایدار را ایجاد میکند. ایالات متحده با اجرای برنامههایی مانند آیلپ که هرسال در ماه جولای برگزار میشود، میکوشد از طریق آموزش، تبادل فرهنگی و ایجاد شبکههای نخبگانی، زمینه تأثیرگذاری بلندمدت بر تحولات آینده عراق را فراهم سازد و نفوذ نرم خود را گسترش دهد.
از سال ۲۰۰۷ و همزمان با تثبیت حضور آمریکا در عراق، واشنگتن تلاش کرده است علاوه بر ابزارهای سیاسی و امنیتی، از ظرفیتهای فرهنگی و آموزشی نیز برای گسترش نفوذ خود در این کشور بهره گیرد. راهاندازی و حمایت از برنامههای آموزشی، تبادل علمی و فعالیت سازمانهای غیردولتی، بخشی از راهبردی است که آمریکا برای تقویت قدرت نرم خود در عراق دنبال کرده است. یکی از مهمترین این برنامهها، «برنامه تبادل رهبران جوان عراقی ( آیلپ)1» است که هرسال در ماه جولای برگزار میشود.
آیلپ یک برنامه آموزشی و فرهنگی است که با حمایت سفارت آمریکا در بغداد و دفتر امور آموزشی و فرهنگی وزارت امور خارجه ایالات متحده اجرا میشود و هر سال گروهی از دانشآموزان و دانشجویان عراقی را برای دورهای حدود یک ماهه به آمریکا اعزام میکند. این برنامه تاکنون بیش از سه هزار نفر را تحت پوشش قرار داده و در سالهای اخیر اجرای آن بر عهده سازمان غیردولتی «وردلرنینگ» بوده است.
در ظاهر، هدف آیلپ ارتقای مهارتهای رهبری، توسعه توانمندیهای فردی و افزایش تعاملات فرهنگی میان جوانان دو کشور عنوان میشود؛ اما بررسی محتوای آموزشی، شبکه ارتباطی ایجادشده و استمرار ارتباط با فارغالتحصیلان نشان میدهد که این برنامه را میتوان در چارچوب دیپلماسی عمومی و راهبرد قدرت نرم آمریکا در عراق نیز تحلیل کرد. این برنامه با اهداف مختلفی به طور سالیانه برگزار میشود. این اهداف عبارتند از:
نخستین هدف این برنامه، سرمایهگذاری بلندمدت بر نسل آینده نخبگان عراق است. مخاطبان آیلپ عمدتاً از میان جوانانی انتخاب میشوند که ظرفیت حضور در عرصههای مدیریتی، دانشگاهی، اقتصادی یا اجتماعی را دارند. آموزش مهارتهای رهبری، مدیریت …
