به گزارش همشهری آنلاین، محمدحسن سلیمانی در این رابطه به همشهری میگوید: «این انتقال پایتخت حدود ۴۰۰ تا ۴۵۰ سال پیش و در دوره شاه طهماسب صفوی صورت گرفت. بر اساس آنچه در منابع تاریخی ذکر شده است، شاه طهماسب به دو دلیل مشخص تصمیم به انتقال پایتخت گرفت. نخست، نزدیکی تبریز به مرزهای عثمانی بود. به دلیل همین نزدیکی، تبریز همواره در جریان جنگها و تاختوتازهای عثمانی قرار داشت و این امکان وجود داشت که پایتخت به سرعت اشغال شود و حکومت با چالش مواجه شود.»
او ادامه میدهد: «دومین دلیل، نبرد و جنگ با ازبکها بود. لازم بود ارکان حکومت به نوعی به میدان جنگ نزدیکتر باشند؛ بنابراین در محاسبات انجامشده، به این نتیجه رسیدند که قزوین موقعیت ژئواستراتژیک ویژهای دارد و میتوان از این فرصت برای انتقال پایتخت به قزوین استفاده کرد.»
این قزوینپژوه عنوان میکند: «پس از حدود ۱۲ تا ۱۵ سال احداث مجموعه بزرگ دولتخانه صفوی، کاخها، عمارتها، باغها و تأسیسات مورد نیاز، پایتخت به قزوین منتقل شد و این شهر قریب به نیم قرن پایتخت ایران بود.»
او در ادامه با اشاره به انتقال پایتخت از قزوین به اصفهان در دوره شاه عباس اول یادآور میشود: «در دوره شاه عباس اول، بنا به ملاحظاتی، پایتخت از قزوین به اصفهان منتقل شد که یکی از مهمترین این ملاحظات، موضوع آب در قزوین بود. قزوین در نیمه شمالی فلات مرکزی ایران و در سرزمینی نیمهخشک قرار دارد و به طور طبیعی منابع آبی در دسترس و دائمی در پیرامون شهر وجود ندارد.»
این قزوینپژوه تأکید میکند: «قزوین در پیرامون شعاع ۲۴ کیلومتری خود رودخانه دائمی ندارد و پنج رودخانه موجود در این محدوده نیز فصلی هستند و به بارشهای جوی و نزولات آسمانی متکیاند. البته دلایل دیگری نیز برای انتقال پایتخت از قزوین به اصفهان ذکر شده است.»
سلیمانی میگوید: «برخی معتقدند که باید ۱۲ آبان را به عنوان روز قزوین در نظر گرفت؛ چرا که سالروز تأسیس شهر قزوین در حدود هزار و ۸۰۰ سال پیش و در دوره ساسانی است. با این حال، شورای اسلامی شهر قزوین حدود دو دهه پیش تصمیم گرفت نهم شهریور را به عنوان روز قزوین انتخاب کند.» …
