به گزارش خبرنگار استانی ایسکانیوز از اصفهان، هرچه قدرت و دامنه اثرگذاری رسانه بیشتر میشود، مسئولیت آن نیز افزایش مییابد. رسانه نمیتواند صرفاً با استناد به آزادی بیان، هر اطلاعاتی را بدون توجه به آثار آن منتشر کند. در واقع، باید میان «دانستن» و «انتشار دادن» تفاوت قائل شد؛ زیرا هر آنچه رسانه میداند، الزاماً قابل انتشار نیست.
در نظام حقوقی ایران، اصل بر آزادی بیان و فعالیت مطبوعات است. مطابق اصل ۲۴ قانون اساسی نشریات و مطبوعات را در بیان مطالب آزاد میداند؛ اما این آزادی را مشروط به آن کرده است که مطالب منتشرشده با مبانی اسلام و حقوق عمومی تعارض نداشته باشد. بنابراین، آزادی بیان رسانهای از یک سو حقی اساسی و از سوی دیگر حقی است که در چارچوب قانون و با رعایت حقوق دیگران اعمال میشود.
در کنار آزادی بیان، حقوق اشخاص نیز مورد حمایت قانون قرار گرفته است. اصل ۲۲ قانون اساسی، حیثیت، جان، مال، حقوق، مسکن و شغل اشخاص را از تعرض مصون میداند. بنابراین، رسانه نمیتواند آزادی بیان را وسیلهای برای تعرض به آبرو، حیثیت، حریم خصوصی و حقوق اشخاص قرار دهد. به همین دلیل، آزادی رسانهای را نمیتوان حقی مطلق دانست؛ بلکه این آزادی در نقطهای با حقوق دیگران و منافع عمومی برخورد میکند.
مسئولیت رسانه از جایی آغاز میشود که انتشار یک مطلب از مرز اطلاعرسانی و نقد عبور کرده و به دروغپراکنی، افترا، توهین یا آسیب به حیثیت اشخاص منتهی شود. قانون مطبوعات نیز در ماده ۶، افترا به اشخاص و توهین به اشخاص حقیقی و حقوقی را از حدود آزادی مطبوعات خارج کرده و ماده ۳۰ این قانون، انتشار مطالب مشتمل بر تهمت، افترا، فحش و الفاظ رکیک یا نسبتهای توهینآمیز را ممنوع دانسته است.
اما مسئولیت رسانه تنها به رعایت مواد قانونی محدود نمیشود. پیش از آنکه یک رفتار رسانهای به مرحله جرم یا مسئولیت حقوقی برسد، رسانه باید بر اساس اصول حرفهای و اخلاقی نیز عمل کند. دقت در بررسی منابع، تفکیک خبر از تحلیل و شایعه، توجه به اعتبار اطلاعات، رعایت انصاف و پرهیز از انتشار مطالبی که صرفاً با هدف تحریک احساسات عمومی یا تخریب اشخاص منتشر میشوند، از مهمترین الزامات فعالیت حرفهای رسانه است.
در اینجا باید …
