اقتصاد۲۴- پایگاه خبری-تحلیلی العربی الجدید در گزارشی با اشاره به پایان مهلت ۶۰ روزه تفاهمنامه آتشبس میان ایران و آمریکا در روز دوشنبه، به بررسی ابعاد و علل فروپاشی این توافق موقت پرداخته است.
این گزارش نشان میدهد که چگونه بیاعتمادی متقابل، ادعاهای مربوط به نقض آتشبس در تنگه هرمز و تهدیدهای لفظی دونالد ترامپ، دستاوردهای دیپلماتیک حاصل از میانجیگری قطر و پاکستان را از بین برده و منطقه را دوباره در آستانه درگیری کامل یا یک «بحران فرسایشی» قرار داده است.
با انقضای تفاهمنامه اسلامآباد در روز دوشنبه، ریسک بازگشت به درگیری نظامی مستقیم و عدم قطعیت در مسیر حلوفصل دیپلماتیک بحران به اوج خود رسیده است.
با نزدیک شدن به این ضربالاجل، هیچ نشانهای از اراده سیاسی در واشنگتن یا تهران برای تمدید توافق یا بازگشت به میز مذاکره دیده نمیشود؛ تا جایی که دونالد ترامپ هفته گذشته تهدید کرد تنگه هرمز را «قلمرو آمریکا» اعلام خواهد کرد و در مقابل، مقامات ایرانی نیز از آمادگی برای بازگشت به شرایط جنگی خبر دادهاند. جزئیات توافق ۱۷ ژوئن چه بود؟
این توافق موقت در ۱۷ ژوئن (۲۸ خرداد) توسط دونالد ترامپ و مسعود پزشکیان، رئیسجمهور ایران، پس از هفتهها دیپلماسی فشرده به میانجیگری پاکستان و قطر به امضا رسید.
هدف از این تفاهمنامه، ایجاد یک دوره دو ماهه برای برقراری آتشبس منطقهای، بازگشایی تنگه هرمز و زمینهسازی برای مذاکرات جامع پیرامون برنامه هستهای ایران بود.
طبق بندهای این توافق:
توقف اقدامات نظامی: دو طرف متعهد به پایان دائمی عملیات نظامی در تمامی جبههها (از جمله لبنان) و پرهیز از تهدید یا استفاده از زور شدند.
وضعیت تنگه هرمز: مقرر شد آمریکا ظرف ۳۰ روز محاصره بنادر ایران را لغو کند و در مقابل، ایران محدودیتهای رفتوآمد را برداشته و اقدام به مینروبی کند. همچنین ایران معافیت ۶۰ روزهای برای عوارض کشتیرانی در نظر گرفت و اداره آینده تنگه به همکاری مشترک ایران و عمان واگذار شد.
تعهدات اقتصادی آمریکا: واشنگتن متعهد به تعلیق تحریمها، صدور معافیتهای نفتی، آزادکردن بخشی از داراییهای بلوکهشده و تدوین طرحی برای سرمایهگذاری ۳۰۰ میلیارد دلاری در بازسازی اقتصادی ایران شد.
تعهدات …
