به گزارش گروه رسانهای شرق،
رحمتالله دریجانی
جنگها همیشه با پیروزی یکی و شکست دیگری پایان نمییابند. گاهی هر دو طرف آنقدر قدرت دارند که تسلیم نشوند، اما هیچکدام آنقدر توانایی ندارند که اراده خود را به دیگری تحمیل کنند. خطرناکترین مرحله منازعه از همین نقطه آغاز میشود: ادامه جنگ برای همه پرهزینه است، اما پایاندادن به آن نیز برای هیچکس آسان نیست. بحران ایران و آمریکا را میتوان از همین زاویه دید. درگیری، تهدید، فشار اقتصادی، بحران هرمز و تلاشهای دیپلماتیک هنوز نتوانستهاند ترتیبی پایدار ایجاد کنند. آمریکا از برتری نظامی و اقتصادی قابل توجهی برخوردار است، اما تبدیل «قدرت تخریب» به «نتیجه سیاسی» مسئله دیگری است. ایران نیز نشان داده افزایش فشار الزاما به پذیرش مطالبات طرف مقابل منتهی نمیشود. حاصل چنین وضعیتی میتواند نه پیروزی باشد و نه صلح، بلکه «تله جنگ ناتمام»؛ منازعهای که طرفین قادر به پایاندادنش نیستند، اما هزینه ادامه آن را میپردازند.
پیروزی نظامی، پیروزی سیاسی نیست
یکی از خطاهای رایج، یکساندانستن «توان تخریب» با «توان تحمیل نتیجه» است. کشوری ممکن است زیرساختهای رقیب را هدف قرار دهد و در میدان برتری داشته باشد، اما نتواند رفتار سیاسی او را مطابق خواسته خود تغییر دهد. اگر هدف آمریکا صرفا واردکردن خسارت به ایران باشد، قدرت نظامی ابزار مؤثری است؛ اما اگر هدف، وادارکردن ایران به تغییرات بنیادین در سیاست هستهای، دفاعی یا منطقهای باشد، معادله پیچیدهتر میشود. ایران نیز باید از خطای معکوس پرهیز کند. تسلیمنشدن بهتنهایی پیروزی نیست. اگر کشوری در برابر تحمیل مقاومت کند، اما اقتصادش برای مدت طولانی فرسوده شود، زیرساختهایش آسیب ببینند، سرمایهگذاری کاهش یابد و جامعه هزینه وضعیتی نامعلوم را بپردازد، «شکستنخوردن» هنوز با دستاورد راهبردی فاصله دارد. در همین نقطه است که «تله» شکل میگیرد: آمریکا ممکن است نتواند اراده خود را به ایران تحمیل کند و ایران نیز نمیتواند بدون …
