به گزارش گروه رسانهای شرق،
مجتبی بهاروند، کارشناس ارشد حملونقل لجستیک: هر چند وقت یک بار بحث افزایش قیمت بنزین دوباره به صدر اخبار بازمیگردد و در تحلیلهای رسمی، «مصرف بالای سوخت» و رفتار مصرفکنندگان بهعنوان یکی از دلایل اصلی ناترازی بنزین مطرح میشود.
اما پرسش اساسی این است که چرا کمتر درباره ریشههای شکلگیری این الگوی مصرف صحبت میکنیم و چرا هزینه ناکارآمدیهای چند دهه گذشته عمدتا باید از جیب مصرفکننده پرداخت شود؟ مصرف بالای بنزین در ایران صرفا نتیجه انتخاب مردم نیست؛ این مصرف تا حد زیادی محصول ساختار اقتصاد انرژی، صنعت خودرو، کیفیت ناوگان، وضعیت حملونقل عمومی و سیاستهای صنعتی کشور است.
یکی از نقاط عطف این مسیر به سیاستهای خودرویی و انرژی در دهههای گذشته بازمیگردد. در مجلس هفتم، طرح تثبیت قیمتها که در آن مقطع با شعار حمایت از مردم دنبال شد، عملا بخشی از اصلاحات قیمتی و سیاستهای دولت اصلاحات را متوقف کرد. فارغ از اختلافنظرهای سیاسی درباره آن تصمیم، امروز میتوان درباره پیامدهای بلندمدت سیاست قیمتگذاری دستوری و فاصلهگرفتن قیمت انرژی از واقعیتهای اقتصادی بحث کرد، اما مشکل فقط قیمت سوخت نیست. طی سالهای گذشته، سرمایهگذاری کافی و مستمر برای توسعه حملونقل عمومی صورت نگرفته است. وقتی شبکه مترو، اتوبوسرانی، قطارهای حومهای و سایر شیوههای حملونقل عمومی پاسخگوی نیاز شهروندان نباشد، استفاده از خودروی شخصی دیگر صرفا یک انتخاب نیست؛ به اجبار تبدیل میشود.
از سوی دیگر، ساختار صنعت خودرو نیز در شکلگیری مصرف بالای سوخت بیتأثیر نیست. سالها حمایت از تولید داخلی، بدون ایجاد رقابت مؤثر و الزام جدی به ارتقای بهرهوری، باعث شده بخش مهمی از بازار در اختیار خودروهایی باشد که از نظر فناوری، ایمنی و مصرف سوخت فاصله قابل توجهی با استانداردهای روز جهان دارند. ورود برخی خودروهای چینی نیز اگرچه انحصار سنتی بازار را تا حدی شکسته، اما به خودی خود به معنای ورود خودروهای کممصرف و رقابتی نیست. بنابراین نمیتوان از یک …
