هفت صبح| سالها تخممرغ در فهرست غذاهای پرخطر برای قلب قرار داشت. دلیل اصلی هم کلسترول موجود در زرده بود. توصیههای تازه پزشکی تصویر متفاوتی ارائه میکنند. راهنمای نظام سلامت کلینیک مایو میگوید بیشتر بزرگسالان سالم میتوانند تا هفت تخممرغ در هفته مصرف کنند، بدون اینکه این میزان به سلامت قلب آسیب بزند. دلیل اصلی این تغییر نگاه، شناخت دقیقتر رابطه میان کلسترول غذایی و کلسترول خون است.
با این حال، واکنش بدن همه افراد یکسان نیست. پژوهشها نشان میدهند حدود دو سوم افراد پس از مصرف تخممرغ افزایش محدودی در کلسترول خون دارند، در حالی که حدود یک سوم افراد واکنش شدیدتری نشان میدهند. در این گروه، میزان کلسترول بد و کلسترول خوب هر دو افزایش بیشتری پیدا میکند.
واکنش بدنها متفاوت است
یک مطالعه ۱۶ هفتهای که در آن ۲۸ بزرگسال، دورههای مختلف رژیم بدون تخممرغ، سفیده تخممرغ و تخممرغ کامل را تجربه کردند، تغییر معناداری در کلسترول کل، کلسترول بد، کلسترول خوب، تریگلیسرید و نسبت کلسترول کل به کلسترول خوب مشاهده نکرد.
در همین مطالعه، مصرف تخممرغ کامل باعث افزایش مادهای به نام کولین شد و اندازه ذرات کلسترول خوب نیز وضعیت مطلوبتری پیدا کرد.
برای افرادی که واکنش شدیدتری به تخممرغ دارند، افزایش کلسترول بد اهمیت بیشتری دارد. البته کلسترول خوب نیز معمولاً بالا میرود و نسبت کلسترول بد به خوب در بسیاری از موارد تغییر چشمگیری نمیکند.
متخصصان تغذیه برای افراد مبتلا به بیماری قلبی، کلسترول بالا یا دیابت نوع دو، مصرف محدودتر را پیشنهاد میکنند. حدود سه تا چهار تخممرغ کامل در هفته و بررسی وضعیت فرد با پزشک میتواند انتخاب مناسبتری باشد.
پروتئین، سیری و کنترل اشتها
هر تخممرغ بزرگ حدود ۷۲ کالری و ۶.۳ گرم پروتئین باکیفیت دارد. این پروتئین شامل تمام ۹ اسیدآمینه ضروری است و میتواند به احساس سیری کمک کند.
در یک مطالعه روی ۵۰ جوان، صبحانه شامل دو تخممرغ با صبحانهای بر پایه بلغور جو دوسر مقایسه شد. پس از دوره مصرف صبحانه تخممرغی، میزان گرلین، هورمونی که پیام گرسنگی را به مغز منتقل میکند، کاهش پیدا کرد. نسبت کلسترول بد به خوب نیز میان دو نوع صبحانه تفاوت معناداری نداشت.
گنجینهای به نام کولین
یکی از ارزشمندترین مواد مغذی موجود در تخممرغ، کولین است. مادهای که بدن از آن برای ساخت استیلکولین استفاده میکند و در عملکرد مغز، حافظه، تفکر و فعالیت عضلات نقش دارد.
نیاز روزانه مناسب کولین برای مردان بزرگسال حدود ۵۵۰ میلیگرم و برای زنان حدود ۴۲۵ میلیگرم است. یک تخممرغ بزرگ نزدیک به ۱۴۷ میلیگرم کولین دارد. بنابراین دو تخممرغ میتواند بخش قابل توجهی از نیاز روزانه بدن به این ماده را تأمین کند.
زرده برای چشمها هم مفید است
زرده تخممرغ حاوی دو ترکیب گیاهی به نامهای لوتئین و زآگزانتین است. این مواد در شبکیه چشم تجمع پیدا میکنند و در برابر آسیبهای ناشی از نور نقش محافظتی دارند. تخممرغ همچنین مقدارهایی از ویتامین دی و ویتامین ب۱۲ را در اختیار بدن قرار میدهد.
مشکل از تخممرغ نیست، از بشقاب است
شیوه مصرف تخممرغ تفاوت بزرگی در ارزش غذایی آن ایجاد میکند. تخممرغ آبپز، نیمرو با مقدار اندک روغن زیتون یا تخممرغ آبپز بدون افزودنیهای پرچرب، انتخابهای مناسبتری هستند.
در مقابل، ترکیب تخممرغ با کره فراوان، گوشتهای فرآوریشده، سوسیس، کالباس و پنیر پرچرب میتواند مقدار چربی اشباع و نمک وعده غذایی را بالا ببرد. موادی که ارتباط روشنتری با بیماریهای قلبی دارند.
در نتیجه، تخممرغ از یک دشمن قدیمی قلب به غذایی مغذی و قابل استفاده در رژیم روزانه تبدیل شده است. البته میزان مناسب مصرف به وضعیت سلامت، الگوی غذایی و واکنش بدن هر فرد بستگی دارد. برای افراد دارای کلسترول بالا، بیماری قلبی یا دیابت، تعیین مقدار مصرف بهتر است با بررسی آزمایشهای فردی انجام شود.
