در میان آنها، فولادسازی شادگان با ظرفیت سالانه ۸۰۰ هزار تن بیلت و پروژه زیستمحیطی دیوار توری، دو طرح با ماهیت کاملاً متفاوتاند؛ اما همین تفاوت نکته قابل توجهی در خود دارد. اولی قرار است محصول میانی را یک مرحله در زنجیره تولید جلو ببرد و دومی برای کاهش پیامدهای محیطزیستی فعالیت صنعتی طراحی شده است. در واقع، اگر این پروژهها را کنار یکدیگر بگذاریم، با سرمایهگذاریهایی روبهرو هستیم که دیگر صرفاً یک هدف ــ بالا بردن عدد تولید ــ را دنبال نمیکنند. دامنه توسعه از ظرفیتسازی به تکمیل زنجیره، محیطزیست و پایداری فعالیت صنعتی کشیده شده است.
فولادسازی شادگان نمونه اقتصادی این تغییر است. مجموعهای که محصول قابل فروش آن آهن اسفنجی بود، اکنون امکان تبدیل آن به شمش فولادی بیلت را در همان محل پیدا کرده است. کوره قوس الکتریکی ۱۸۰ تنی، کوره پاتیلی ۱۴۰ تنی و ماشین ریختهگری ششاسترند برای ظرفیت سالانه ۸۰۰ هزار تن طراحی شدهاند. معنای اقتصادی این اتفاق روشن است: به جای آنکه محصول در میانه زنجیره از مجموعه خارج شود، مرحله دیگری از فرآوری و ارزش افزوده درون فولاد شادگان شکل میگیرد. ضمن اینکه برنامه توسعه شادگان نیز به این کارخانه محدود نیست و اسلب عریض، مگامدول احیا، افزایش ظرفیت احیا، کارخانه آهک و نیروگاه برق در ادامه مسیر تعریف شدهاند. در چنین الگویی، توسعه از افزودن یک خط تولید فراتر میرود و به ساختن مجموعهای با زنجیره کاملتر نزدیک میشود.
در کنار این مسیر، پروژهای مانند دیوار …
