شبکه سی ان ان در گزارشی درباره وضعیت درونی دولت ترامپ در ارتباط با ایران نوشت، در ساعت کمی پس از ۱۰ صبح روز چهارشنبه، هیأتی از مقامهای سعودی با پیامی برای کاخ سفید وارد بخش غربی (وستوینگ) شدند.
خالد بن سلمان، وزیر دفاع عربستان، که در سفری اعلامنشده به واشنگتن رفته بود، پیام برادرش، محمد بن سلمان ولیعهد قدرتمند این کشور، را به دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، و جیدی ونس، معاون رئیسجمهور، منتقل کرد. بر اساس گفته افرادی که از این گفتوگوها مطلع هستند، عربستان خواستار کاهش تنش در جنگ با ایران است و معتقد است ادامه این درگیری خطرات بزرگی به همراه خواهد داشت.
یک روز پیش از آن نیز فرستادهای دیگر از همان در وارد کاخ سفید شده بود، اما با پیامی متفاوت. به گفته مقامهای اسرائیلی، بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، در دیدار با ترامپ در دفتر بیضیشکل، نسبت به موفقیت دیپلماسی با ایران ابراز تردید کرد. در عوض، دو طرف درباره گزینههای افزایش فشار بر ایران، از جمله ازسرگیری یک جنگ تمامعیار، گفتوگو کردند.
این دو دیدار که در فاصلهای کوتاه از یکدیگر برگزار شد، بهصورت اتفاقی برنامهریزی شده بودند، اما در عین حال نشاندهنده فشارها و دیدگاههای متفاوتی هستند که ترامپ در تلاش برای یافتن راهی برای خروج از جنگی که بسیار فراتر از ضربالاجل مورد نظر او ادامه یافته، با آنها روبهرو است.
التماس ایران برای مذاکره!؟
سی ان ان افزود، در حالی که فشار همحزبیهای جمهوریخواه برای پایان دادن به جنگ افزایش یافته، به نظر میرسد دامنه درگیری در حال گسترش است؛ جبهههای جدیدی گشوده شده و تقریباً همه کشورهای منطقه به نوعی درگیر این بحران شدهاند. تلاشهای دیپلماتیک نیز در بهترین حالت با کندی پیش میرود و یک مقام ارشد آمریکایی گفته است که ازسرگیری مذاکرات مستقیم با ایران در آینده نزدیک بعید به نظر میرسد.
با وجود ادعای ترامپ مبنی بر اینکه ایران برای رسیدن به توافق «التماس میکند»، برخی مقامهای آمریکایی نگراناند که مقامهای ایرانی بیش از هر زمان دیگری مصمم باشند از کنترل بر تنگه هرمز بهعنوان اهرم فشار استفاده کنند و همچنین به سمت نیروهای آمریکایی موشک شلیک کنند.
خشم ترامپ از انتشار گزارش تغییر هواپیمای ایرفورس وان در سفر ترکیه
این گزارش افزود، به گفته مقامهای آمریکایی، ترامپ از خودداری تهران در پذیرش خواستههایش بهشدت ناامید شده و این موضوع به برگزاری نشستهای پرتنش پشت درهای بسته و تماسهای تلفنی همراه با الفاظ تند با متحدانش منجر شده است. او روز جمعه اعضای کابینه خود را در کمپ دیوید گرد هم آورد؛ شاید با این امید که این اقامتگاه، که در گذشته میزبان توافقهای موفق خاورمیانه بوده، الهامبخش راهحلی جدید باشد.
ترامپ در پاسخ به این پرسش که چگونه قصد دارد روند متوقفشده دیپلماسی را احیا کند، تنها گفت: «فکر میکنم فقط میخواهیم پیروز شویم.» او بدون ارائه جزئیات بیشتر افزود: «آنها ضعیفتر خواهند شد. شاید حالا کمی قویتر شوند، اما بعد دوباره ضعیف میشوند و در نهایت از پا میافتند.»
تهدیدهای مداوم ایران، ترامپ را وادار کرده است برنامههای شخصی خود را نیز تغییر دهد؛ از جمله تعویض هواپیمای «ایرفورس وان» در مسیر بازگشت از ترکیه در اوایل همین ماه. به گفته مقامها، این تغییر به دلیل افزایش تهدیدهای ناشی از ایران انجام شد و انتشار گزارشهای مربوط به آن، رئیسجمهور آمریکا را خشمگین و شرمنده کرد.
برخی از متحدان ترامپ اکنون نگراناند که جنگ با ایران ممکن است تمام دوران ریاستجمهوری او را تحتالشعاع قرار دهد و در نتیجه شانس جمهوریخواهان را در انتخابات میاندورهای آینده نیز کاهش دهد. بر اساس نظرسنجی شبکه سی ان ان در هفته جاری، تنها ۲۸ درصد آمریکاییها عملکرد ترامپ در مدیریت این جنگ را تأیید کردهاند.
افزایش فشارها به ترامپ برای بازگشایی تنگه هرمز
در این گزارش آمده است، گزینههای مختلف برای تشدید درگیری به ترامپ ارائه و بهطور مفصل بررسی شدهاند و همزمان تجهیزات و نیروهای نظامی بیشتری به منطقه اعزام شدهاند تا در صورت صدور دستور رئیسجمهور وارد عمل شوند.
به گفته مقامهای آمریکایی، یکی از طرحهای تدوینشده توسط فرماندهی مرکزی ارتش آمریکا (سنتکام)، انجام بمبارانهای سنگین طی یک یا دو هفته با هدف نابودی توان موشکی ایران است.
ترامپ روز جمعه در پاسخ به این سؤال که آیا قصد دارد دامنه درگیری را بهطور گسترده افزایش دهد، گفت: «ما همین حالا هم بزرگ عمل کردهایم. ما همین حالا هم وارد مرحله بزرگ شدهایم.»
ژنرال دن کین، رئیس ستاد مشترک نیروهای مسلح آمریکا، نیز هفته گذشته در جلسه استماع کنگره اذعان کرد که بعید است ترامپ بتواند تنها با اتکا به بمباران هوایی به تمام اهدافی که پیشتر برای این جنگ اعلام کرده بود، دست یابد.
او به قانونگذاران گفت: «قدرت هوایی محدودیتهای خود را دارد.»
کاهش ذخایر تسلیحاتی و شکست در انتخابات
سی ان ان در ادامه اضافه کرد، ترامپ تاکنون از صدور دستور تشدید حملات خودداری کرده است؛ اقدامی که تا حدی پس از شنیدن هشدارهای ژنرال دن کین درباره کاهش ذخایر موشکهای رهگیر پدافند هوایی آمریکا صورت گرفته است.
در حال حاضر، به گفته افرادی که در جریان مذاکرات هستند، گفتوگوهای دیپلماتیک میان بازیگران منطقهای بر دستیابی به یک توافق کوتاهمدت با محوریت بازگشایی تنگه هرمز متمرکز شده است؛ توافقی که میتواند به ترامپ امکان دهد آن را بهعنوان یک پیروزی معرفی کند. تنگه هرمز پس از آنکه آمریکا و ایران برداشتهای کاملاً متفاوتی از نحوه حلوفصل این موضوع در یادداشت تفاهم ماه گذشته ارائه کردند، به کانون اصلی بحران تبدیل شده است.
به گفته فعالان حزب جمهوریخواه، اعضای این حزب که در طول جنگ عمدتاً از ترامپ حمایت کردهاند، اکنون بهطور فزایندهای نگراناند که افزایش قیمت سوخت به ضرر جمهوریخواهان در انتخابات میاندورهای تمام شود. به همین دلیل، آنها در گفتوگوهای خصوصی بر ضرورت بازگشایی این گذرگاه راهبردی تأکید کردهاند.
جان تون، رهبر اکثریت جمهوریخواهان در سنای آمریکا، این هفته گفت: «بدیهی است که ما خواهان موفقیت هستیم. معتقدیم به سطح بالایی از موفقیت نظامی دست یافتهایم. مسئله تنگه هرمز موضوعی است که رئیسجمهور و تیمش همچنان در حال مذاکره درباره آن هستند و امیدواریم در آینده نزدیک به نتیجه یا راهحلی برسند.»
