طی دو روز گذشته رسانههای آمریکایی به صورت مکرر مدعی ایجاد یک کریدور تحت حاکمیت آمریکا برای انتقال نفتکشها خارج از تسلط ایران در تنگه هرمز شدهاند. وزیر انرژی آمریکا هفته گذشته مدعی شد که با حمایت نظامی آمریکا روزانه ۱۵ میلیون بشکه نفت از تنگه هرمز عبور میکند. اما آیا این ادعاها نسبتی با واقعیت میدانی دارند؟ در ادامه ادعاهای مطرحشده از سوی رسانههای غربی در سه محور اصلی بررسی و راستیآزمایی شدهاند. ۱. ادعای ایجاد «کریدور امن آمریکایی» و سهم ۸۰ درصدی مسیر عمانی (۱۰ تا ۲۹ مرداد)
پایگاه اکسیوس به نقل از مقامهای آمریکایی مدعی شده است: «ارتش آمریکا طی چند هفته گذشته یک کریدور ناوبری در جنوب تنگه هرمز و امتداد سواحل عمان ایجاد کرده و حدود ۱۰ میلیون بشکه نفت در روز از این مسیر عبور میکند.» شبکه سیانان نیز با استناد به تحلیل همایون فلکشاهی، تحلیلگر ارشد Kpler ادعا کرده است: «بیش از ۸۰ درصد ترددهای مایعات در دو هفته گذشته از مسیر عمانی یا بهصورت ترددهای تاریک انجام شده که نشان میدهد ایران تسلط خود را بر تنگه حداقل بهطور جزئی از دست داده است.»
راستیآزمایی: نادرست و گمراهکننده
بر اساس دادههای دقیق مؤسسه رهگیری Kpler، از ۱۰ تا ۲۹ مرداد (۱ تا ۱۹ اوت)، در مجموع ۲۳۶ فروند شناور از تنگه هرمز عبور کردهاند. از این تعداد، ۸۳ فروند به صورت کاملاً آشکار از مسیر شمالی (تحت نظارت ایران) تردد کردهاند و تنها ۳ فروند شناور از مسیر رسمی عمانی عبور داشتهاند. ۱۴۸ شناور باقیمانده (حدود ۶۰ درصد کل ترددها) سامانههای رهگیری خود را خاموش کردهاند (تردد تاریک).
ارجاع دادن کل «ترددهای تاریک» به کریدور آمریکایی، دستکاری در تحلیل آماری است؛ چرا که بخش قابل توجهی از این کشتیهای تاریک اتفاقاً در حال حمل نفت ایران و دور زدن تحریمها و محاصره هستند. مارک ایوب، پژوهشگر و مشاور سیاستگذاری انرژی در اینباره تصریح میکند: «تعدادی از شناورهای ایرانی نیز از طریق مسیر عمانی و اغلب با انجام انتقالهای کشتیبهکشتی (STS) در حال تردد هستند تا از تحریمهای علیه ایران و محاصره آمریکا عبور کنند. آنها محموله خود را به عمان میفرستند، اسناد محمولهها را تغییر میدهند تا به عنوان صادرات عمان به نظر برسد و سپس آن را روانه بازار نفت میکنند.»
همچنین محمد رفیق حالیتیم، …
