اما برای بیش از یک دهه، این بنای باشکوه، تنها نماینده هنر معماری مساجد ایران در فهرست میراث جهانی بود؛ افتخاری که در برابر گنجینه عظیم و پراکنده مساجد تاریخی کشور، روایتی ناقص بهنظر میرسید. اکنون، آن انزوای طولانی در آستانه شکسته شدن است. پروندهای مهم با عنوان «مساجد ایرانی» که شامل ۱۷ بنای شاخص تاریخی از بین ۳۶ مسجد منتخب در ایران است، بهطور رسمی در «فهرست موقت» یونسکو قرار گرفته؛ این فهرست، نخستین و جدیترین ایستگاه در مسیر ثبت دائمی و جهانی شدن است. این مجموعه، یک انتخاب هوشمندانه و دقیق است که نهتنها چند بنای زیبا، بلکه یک داستان کامل را روایت میکند: داستان تکامل هنر، ایمان و فناوری در معماری ایرانی، از قرون اولیه اسلام تا دوران معاصر.
به بهانه روز جهانی مساجد، در گزارش تصویری پیشرو به سراغ تعدادی از مهمترین و شاخصترین بناهای این فهرست ۱۷تایی رفتهایم تا ببینیم چگونه نبوغ ایرانی، مفاهیم اسلامی را با هنر و خلاقیت در هم آمیخت و آثاری جاودان خلق کرد؛ بناهایی که حالا بیش از هر زمان دیگری به شنیده شدن صدایشان در جهان نزدیک شدهاند.
مسجد جامع فهرج، یزد
یکی از کهنترین مساجد ایران و سندی زنده از تکامل معماری. اینجا همانجایی است که سادگی سقفهای چوبی، جای خود را به شکوه و استحکام طاقهای آجری سپرد و راه را برای آیندگان گشود.
مسجد تاریخانه، دامغان
طنین باشکوه کاخهای ساسانی در کالبد یک مسجد. ستونهای عظیم و قدرتمندش، یادآور دورانی است که معماری ایرانی، …
