صدرنشینی استقلال جام نمی‌آورد

به گزارش مشرق، فوتبال در همه جای جهان جزو پرمخاطب‌ترین ورزش‌هاست و به واسطه همین اقبال عمومی، بستری برای رشد قارچ‌گونه برخی مفسده‌ها از جمله دلالی، شرط‌بندی، تبانی و … است. هر فصل فوتبالی که به پایان می‌رسد و موعد نقل و انتقالات فرامی‌رسد، در کنار واسطه‌ها، مدیربرنامه‌ها و ایجنت‌های قانونی،‌ صدای پای کسانی شنیده می‌شود که نه دنبال توسعه فوتبال و پیشرفت بازیکنان بلکه دنبال پر شدن جیب و چرب‌تر شدن لقمه خود هستند.

تفاوت دلال سودجو با ایجنتی که قانونی کار می‌کند چیست؟ این مساله‌ای است که تلاش شده در این یادداشت به آن پاسخ داده شود:

چه کسی قیمت بازیکن را در فوتبال ایران تعیین می‌کند؟ قبل از هر چیز باید یک تفکیک مهم را روشن کنیم: ایجنت با دلال یکی نیست.

ایجنتِ حرفه‌ای، بخشی از فوتبال مدرن است و می‌تواند در مذاکره، از منافع بازیکن یا باشگاه دفاع کند. حضور ایجنت به خودی خود نه مشکل است و نه نشانه فساد؛ مساله از جایی آغاز می‌شود که تعارض منافع، روابط پشت‌پرده و واسطه‌گری غیرشفاف وارد فرآیند انتقال بازیکن شود.

این دغدغه فقط مختص فوتبال ایران نیست. فیفا نیز در مقررات مربوط به ایجنت‌ها، بر موضوعاتی مانند کاهش تعارض منافع، شفافیت و تنظیم حق‌الزحمه تأکید کرده است.

در چارچوب مقررات فیفا، اصل بر این است که ایجنت نباید همزمان نماینده طرف‌های مختلف یک معامله باشد؛ مگر در شرایط مشخص و با رضایت کتبی طرفین. همچنین برای حق‌الزحمه ایجنت‌ها چارچوب‌هایی تعیین شده است.

سؤال اصلی برای فوتبال ایران این است: آیا بازیکن واقعاً در انتخاب ایجنت خودش آزاد است؟

اگر مدیر یا فرد صاحب نفوذی در یک باشگاه، بازیکن را به سمت یک ایجنت یا واسطه مشخص هدایت کند و بازیکن برای پیدا کردن تیم بعدی نیز از همان مسیر حرکت کند، باید پرسید، چه کسی از این رابطه سود می‌برد و اگر باشگاه دیگری برای جذب همان بازیکن، عملاً مجبور باشد از همان کانال وارد مذاکره شود، آیا این ساختار می‌تواند بر هزینه نهایی قرارداد تأثیر بگذارد؟

اینها الزاماً به معنای وقوع تخلف در یک مورد مشخص نیست اما دقیقاً همان پرسش‌هایی هستند که یک سیستم حرفه‌ای باید بتواند درباره آنها پاسخ شفاف ارائه کند.

فیفا در روند اصلاح مقررات ایجنت‌ها، از جمله به مسائلی مانند تعارض منافع، کمیسیون‌های گزاف و ضرورت افزایش شفافیت پرداخته است.

بنابراین مساله، دشمنی با ایجنت‌ها نیست.

اتفاقاً ایجنت‌های حرفه‌ای و سالم باید نخستین گروهی باشند که از شفاف شدن این بازار استقبال کنند.

بحث بر سر یک سؤال ساده است: آیا در فوتبال ایران، بازیکن آزادانه نماینده خودش را انتخاب می‌کند یا در برخی موارد، این انتخاب از بیرون به او جهت داده می‌شود؟

اگر انتخاب آزاد است، شفافیت، مشکلی ایجاد نمی‌کند.

اگر قراردادها شفاف‌اند، شفافیت، مشکلی ایجاد نمی‌کند.

اگر همه طرف‌های معامله دقیقاً می‌دانند چه کسی از انتقال یا قرارداد منتفع می‌شود، شفافیت، مشکلی ایجاد نمی‌کند.

پس به جای جنگ با یک صنف، باید درباره شفافیت یک سیستم صحبت کنیم.

فوتبال حرفه‌ای فقط زمین چمن و قراردادهای میلیاردی نیست. فوتبال حرفه‌ای یعنی اینکه پشت صحنه هم مشخص باشد:

چه کسی مذاکره می‌کند؟ چه کسی نماینده چه کسی است؟ چه مبلغی دریافت می‌شود؟ چه کسی از معامله منتفع می‌شود؟ و آیا همه طرف‌ها از این روابط و منافع اطلاع دارند یا نه؟

ارزش یک بازیکن باید تا حد ممکن بر اساس کیفیت، عملکرد و ارزش ورزشی او شکل بگیرد، نه بر اساس اینکه چند واسطه در مسیر قرارداد حضور دارند و چه منافعی از آن می‌برند.

فوتبال حرفه‌ای یعنی شفافیت، حتی وقتی دوربین‌ها خاموش‌اند.

منابع:

* FIFA – Football Agent Regulations

* FIFA – FAQ & How to contact us

* FIFA – New FIFA Football Agent Regulations

* FIFA – Reform proposals concerning football agents’ regulations

زمزمه اجرای قانون ۹۰ به ۱۰ در دربی پیش‌رو، حالا به یکی از بحث‌های مهم پیرامون دیدار استقلال و پرسپولیس تبدیل شده است.

دربی رفت این فصل قرار است طبق برنامه در اصفهان و ورزشگاه نقش جهان برگزار شود و در چنین شرایطی این احتمال مطرح شده که استقلال به عنوان تیم میزبان از سهم ۹۰ درصدی سکو‌ها برخوردار شود و تنها ۱۰ درصد از ظرفیت ورزشگاه در اختیار هواداران پرسپولیس قرار بگیرد.

در نگاه اول، اجرای چنین قانونی می‌تواند برای استقلال و هواداران این تیم یک اتفاق مثبت باشد. آبی‌پوشان در صورت اجرای قانون ۹۰ به ۱۰ از حمایت تعداد بیشتری از تماشاگران خود در ورزشگاه نقش جهان برخوردار خواهند شد و طبیعتاً فضای ورزشگاه نیز بیشتر به سود تیم میزبان خواهد بود. اما درست در همین نقطه یک چالش مهم شکل می‌گیرد که می‌تواند در آینده به اعتراض استقلال منجر شود.

مسأله اصلی این است که اگر قرار باشد قانون ۹۰ به ۱۰ اجرا شود باید شرایطی یکسان و عادلانه برای هر دو مسابقه رفت و برگشت دربی وجود داشته باشد.

نمی‌توان در مسابقه رفت که استقلال میزبان است و بازی در اصفهان برگزار می‌شود، این قانون را به سود آبی‌پوشان اجرا کرد و سپس در دیدار برگشت زمانی که پرسپولیس در ورزشگاه آزادی میزبان خواهد بود، همین قانون را برای سرخپوشان در نظر گرفت.

در چنین سناریویی عملاً استقلال متضرر خواهد شد. استقلال در بازی رفت، اگرچه میزبان است، اما مسابقه در ورزشگاه نقش جهان اصفهان برگزار می‌شود و شرایط میزبانی آن با یک بازی خانگی واقعی در ورزشگاه آزادی قابل مقایسه نیست.

اگر در ادامه پرسپولیس در ورزشگاه آزادی از قانون ۹۰ به ۱۰ استفاده کند، بخش عمده ظرفیت ورزشگاه در اختیار هواداران این تیم قرار می‌گیرد و استقلال عملاً از امتیاز میزبانی واقعی خود محروم خواهد شد.

به همین دلیل اگر قرار است قانون ۹۰ به ۱۰ اجرا شود، باید پیش از هر تصمیمی به عدالت در مجموع دو بازی توجه شود.

این قانون زمانی می‌تواند معنای واقعی خود را داشته باشد که هر دو تیم در شرایطی مشابه از آن بهره‌مند شوند. نمی‌توان یک مسابقه را در ورزشگاهی بی‌طرف یا خارج از خانه واقعی برگزار کرد و سهم ۹۰ درصدی را به تیم میزبان داد و سپس در مسابقه برگشت، همان قانون را در ورزشگاه خانگی تیم مقابل اجرا کرد.

از همین رو استقلالی‌ها با اجرای قانون ۹۰ به ۱۰ در بازی رفت، در صورتی که قرار باشد در بازی برگشت نیز همین قانون در ورزشگاه آزادی به سود پرسپولیس اجرا شود، موافق نخواهند بود چرا که در این صورت، آنچه در ظاهر یک امتیاز برای استقلال به نظر می‌رسد، می‌تواند در مجموع دو بازی به ضرر آبی‌پوشان تمام شود.

راهکار منطقی‌تر می‌تواند این باشد که متولیان برگزاری مسابقات برای اجرای قانون ۹۰ به ۱۰ عجله نکنند. با توجه به شرایط ورزشگاه آزادی و آماده نبودن این ورزشگاه برای میزبانی دربی، بهتر است اجرای این قانون به زمانی موکول شود که ورزشگاه آزادی آماده باشد و هر دو تیم بتوانند در شرایطی برابر از مزیت میزبانی و سهم تماشاگران خود استفاده کنند.

در چنین شرایطی، شاید منطقی باشد که در فصل جاری هر دو دیدار رفت و برگشت دربی در اصفهان برگزار شود و سهم سکو‌ها نیز به صورت مساوی میان هواداران استقلال و پرسپولیس تقسیم شود.

این تصمیم می‌تواند از شکل‌گیری هرگونه اعتراض بعدی جلوگیری کند و اجازه ندهد تصمیمی که در ابتدا با هدف ایجاد عدالت گرفته شده، در نهایت به محل اختلاف میان دو باشگاه تبدیل شود.

بنابراین، موضوع فقط این نیست که استقلال در بازی رفت ۹۰ درصد سکو‌های نقش جهان را در اختیار داشته باشد. مسأله اصلی نحوه اجرای این قانون در مجموع دو مسابقه است.

اگر قرار باشد امتیاز ۹۰ به ۱۰ در اصفهان به استقلال داده شود و سپس همین امتیاز در ورزشگاه آزادی به پرسپولیس برسد، تردید‌های جدی درباره عادلانه بودن این تصمیم شکل خواهد گرفت.

به نظر می‌رسد متولیان برگزاری دربی باید پیش از تصمیم نهایی تمام جوانب این موضوع را بررسی کنند. شاید صبر کردن تا آماده شدن ورزشگاه آزادی و اجرای قانون ۹۰ به ۱۰ از فصل آینده تصمیمی منطقی‌تر و کم‌حاشیه‌تر باشد.

در غیر این صورت، قانونی که قرار است به عنوان یک امتیاز برای تیم میزبان اجرا شود، ممکن است در ادامه به یکی از بحث‌برانگیزترین مسائل پیرامون دربی تبدیل شود.

به هرحال این قانون در شرایطی که هر دو بازی رفت و برگشت در یک ورزشگاه برگزار شود، نمی‌تواند مشکل‌آفرین و حاشیه‌ساز باشد.

انتهای پیام/

به گزارش ایران ورزشی، در هفته‌های پس از پایان رقابت‌های جام جهانی ۲۰۲۶ و منتهی به آغاز فصل جدید رقابت‌های باشگاهی در فوتبال جهان، به موضوع عدم حضور بازیکنان ایرانی در کشورهای مطرح فوتبال جهان و اروپا پس از رقابت‌های جام جهانی پرداخته بودیم. جایی که برخلاف دوره‌های گذشته، خبری از انتقال بازیکنان ایرانی به لیگ‌های معتبر که خودشان را در رقابت‌های جام جهانی به‌خوبی نشان داده بودند، نبود و بازیکنان ایرانی، همچنان جایی در لیگ‌های معتبر اروپایی ندارند. هفته گذشته در یکی از مطالب این صفحه از روزنامه، این موضوع را مورد بررسی قرار دادیم که در بین ۴۵تیم برتر رده‌بندی فیفا که بخشی از آنها در جام جهانی ۲۰۲۶ حضور داشتند و تعداد محدودی نیز موفق به حضور در جام جهانی نشده بودند، تنها تیم ایران است که در حال حاضر هیچ نماینده‌ای در پنج لیگ معتبر اروپایی ندارد و به نظر این روند با بازگشت مهدی طارمی به فوتبال آسیا ادامه پیدا خواهد کرد.

بهترین بازیکنان هم خواهان نداشتند!

نکته جالب در مورد شرایط بازیکنان لژیونر در فوتبال ایران این است که حتی بهترین بازیکنان ایران در جام جهانی هم با توجه به شرایط سنی خود، پیشنهادات مناسبی برای حضور در لیگ‌های معتبر دریافت نکردند. علیرضا بیرانوند پیشنهادی برای حضور در بشیکتاش ترکیه دریافت کرد اما در نهایت در لیگ ایران ماندگار شد. رامین رضاییان که بهترین بازیکن ایران در رقابت‌های جام جهانی بود، در ۳۷سالگی به بازی در فولاد و لیگ ایران ادامه داد، محمد محبی که در نخستین بازی مقابل نیوزیلند گلزنی کرد به تیم ریه‌کا در لیگ کرواسی رفت و حالا شنیده می‌شود که قرار است شاهد پیوستن مهدی طارمی به یکی از تیم‌های لیگ امارات باشیم که به احتمال قوی الوصل امارات خواهد بود. شاید حضور علیرضا جهانبخش در تیم اکسلسیور هلند باتوجه به فصل ناکامی که در بلژیک سپری کرده بود، قدمی نسبتاً قابل ‌قبول در کارنامه کاپیتان تیم ملی باشد اما جهانبخش هم در اولین بازی خود برای تیم جدیدش مقابل آیندهوون، ۱۶دقیقه به میدان رفت و او احتمالاً یکی از گزینه‌های نیمکت‌نشینی این تیم هلندی باشد.

لژیونرهای موفق؛ غایبان تیم ملی!

یکی از نکات جالبی که در خصوص شرایط بازیکنان لژیونر فوتبال ایران در این فصل وجود دارد، شرایط بهتر بازیکنانی است که در جام جهانی ۲۰۲۶ و اردوهای اخیر تیم ملی نتوانستند رضایت امیر قلعه‌نویی را جلب کنند. در لیگ امارات همچنان شاهد درخشش سردار آزمون هستیم و در فوتبال اروپا نیز آماده‌ترین لژیونر این فصل فوتبال ایران، اللهیار صیادمنش بوده که در هر بازی برای تیم جدید خود یعنی لخ‌پوزنان، کیفیت بالایی را از خود به نمایش گذاشته است. همچنین احتمال پیوستن محمدجواد حسین‌نژاد به ریوآوه در لیگ معتبر پرتغال نیز وجود دارد و همین موضوع نشان می‌دهد که چطور بازیکنان جوان غایب در تیم ملی، بیشتر توجه باشگاه‌های اروپایی را به خود جلب کرده‌اند.

سن و سال، معیار اول انتخاب اروپایی‌ها

شرایط لژیونرهای ایرانی پس از جام جهانی ۲۰۲۶ بدون حتی یک انتقال بزرگ بیشتر از هر موضوعی، توجه ویژه باشگاه‌های بزرگ و لیگ‌های مطرح اروپایی را به بازیکنان جوان و آینده‌دار نشان می‌دهد. در واقع باشگاه‌های مطرح سطح اول فوتبال جهان، بیشتر با استفاده از داده‌های آماری و ابزارهای استعدادیابی که اکنون در اختیار این باشگاه‌ها قرار دارد، سعی در برنامه‌ریزی بلندمدت برای آینده خود دارند تا اینکه بخواهند صرفاً ستارگانی را با مبالغ گرانقیمت برای مدتی کوتاه به خدمت بگیرند. در چنین شرایطی بازیکنان تیمی که رکورد مسن‌ترین ترکیب تاریخ جام جهانی را شکسته، طبعاً مورد توجه باشگاهای سطح اول یا حتی سطح دوم فوتبال اروپا نیستند و این موضوع باعث شده تا شرایط لژیونرهای فوتبال ایران، به دوره پیش از شروع دوران کاری کارلوس کی‌روش در تیم ملی و زمان سرمربیگری مربیانی چون افشین قطبی و علی دایی در تیم ملی برگردد؛ زمانی که استخوان‌بندی اصلی تیم ملی، متشکل از بازیکنان لیگ برتر و ستارگان حاضر در کشورهای حوزه خلیج فارس بود و فوتبال ایران جایی در ویترین جهانی فوتبال نداشت.

انتهای پیام/